بانک مقالات زبان و ادبیات فارسی

هنر و از آن ميان آهنگ گوش نواز- موسيقي- از اولين ابزارهاي مشترک بشري براي ارضاي حس زيبايي خواهي بوده که مورد استفاده عموم ملتها و نژادها و پيروان اديان مختلف واقع مي شده است.
بشر با آواز خوش خود را تسلي مي داده و اعصاب خود را آرام مي کرده است. فطري بودن آن را مي توان با آزمايش بر روي کودکان تمام نقاط کره زمين آزمايش کرد. اين خواست فطري بشر مورد تاييد همه اديان- اعم از الهي و غير الهي- قرار گرفته است. ميان هر قوم و ملتي که برويم آوازهاي مذهبي و مقدس را مشاهده مي کنيم. بيشتر اين آوازها به صورت مناجات و ابزار احساسات و عواطف بشري نسبت به قدرت مافوق طبيعت و دانا به همه نيازها و توانا به برآوردن همه آنها مي باشد.
در اين مقاله نقش آهنگ را در تلاوت کتابهاي مذهبي اديان و از جمله دين اسلام به بررسي گذاشته ايم.

 نسخه قابل چاپ

بسياري از مورخين و سيستان شناسان، شهر زرنگ را با "شهر سيستان" يکي دانسته و معتقدند اين شهر از بدو تاسيس در اواخر دوره ساساني تا سال 785 هـ.ق که با حمله امير تيمور گرکاني تخريب و ويران گرديد، مرکزيت و کرسي سيستان را بر عهده داشته است. نگارندگان معتقدند، "شهر سيستان" شهري کاملا متفاوت، مستقل و مجزا از شهر زرنگ بوده و از نيمه دوم قرن چهارم هـ.ق که زرنگ اعتبار سياسي و مرکزيت خود را از دست داد، جايگزين آن شده و تا نيمه اول قرن نهم هـ.ق دارالحکومه سيستان بوده است.
در اين مقاله سعي بر آن است تا با رجوع به منابع مکتوب و تامل در نوشته هاي آنان، تغيير دارالحکومه از زرنگ به "شهر سيستان"، به عنوان يک حقيقت مهم تاريخي مورد بررسي قرار گرفته و صحّت آن با استناد به دلايل روشن و شواهد متقن به اثبات برسد.

 نسخه قابل چاپ

دستيابي مردمان ساکن در فلات ايران به فلزات مختلف در طول هزاره هاي پيش از تاريخ، از اهميت بسيار زيادي در چهارچوب مطالعات فرهنگي ايران برخوردار مي باشد. در اين نوشتار ابتدا پيدايش فلزات مختلف در جوامع پيش از تاريخ ايران به اجمال آورده شده است. در قسمت بعدي فرآيندهاي فلزگري کهن در منطقه شمال مرکزي ايران مورد بررسي قرار گرفته است. در آخرين قسمت، بر اساس جديدترين يافته ها از حفاري (8- 1376) تپه سگزآباد دشت قزوين و با استفاده از روشهاي آزمايشگاهي (منيرالوگرافي و تجزيه عنصري) تکنولوژي فلزگري کهن در مقطع زماني حدود 2100 تا 800 پ.م. مورد تجزيه و تحليل قرار گرفته است.

 نسخه قابل چاپ

فراموش شدن وظيفه هاي تربيتي پدران و کمرنگ شدن نقش تربيتي آنان، به ويژه در دوران حاضر، آثار و عواقب ناگواري را در شخصيت کودکان، محيط خانواده و فضاي جامعه در پي داشته است.
مقاله حاضر، جايگاه و نقش ويژه پدر در امر تربيت کودک را از ديدگاه اسلام مورد بررسي قرار مي دهد.
در اسلام، وظيفه هاي تربيتي پدر در ابعاد گسترده و در مراحل مختلف زندگي کودک، در يک سيستم تربيتي تبيين شده است که با مراجعه به آيات، روايات و متون ديني قابل تفکيک و دسته بندي مي باشند.
در اين نوشتار، اهميت نقش تربيتي پدر، زمينه هاي اجراي وظايف تربيتي او در دوران قبل از ازدواج و قبل از ولادت فرزند، تفکيک و تبيين اين وظيفه ها مشتمل بر تربيت عاطفي، اجتماعي، ديني، و مذهبي و همچنين ضرورتهاي موجود در اين راستا براي ايفاي هر چه بهتر اين وظايف، از ديدگاه اسلام، مورد بحث قرار مي گيرد.

 نسخه قابل چاپ

استراتژي دريايي نقش اساسي سياست دريايي را مشخص مي سازد. توجه به دريا و مسايل و توسعه آن نقش اساسي در توسعه منطقه اي و پايدار دارد و دولتها هميشه در تلاش بوده اند به نحوي به دريا دسترسي داشته باشند.
جمهوري اسلامي ايران به دليل نداشتن استراتژي دريايي و داشتن سياست بري يا خشکي در برنامه ها هنوز نسبت به توسعه قلمرو دريايي و جزاير و بنادر آن بي توجهي دارد و آثار اين غفلت در جزاير و بنادر مشهود است. و حتي در تهيه طرح آمايش سرزمين اين نگاه به دريا تغيير نيافته است.
در اين تحقيق تلاش شده است علل اين بي توجهي مشخص گردد و راهکارهاي عملي براي تغيير اين ديدگاه ارايه شود.

 نسخه قابل چاپ

اين مقاله برنامه ريزي در ايران را با توجه به مولفه هاي انديشه شکل گيري، پيدايش، الگوي نظري برنامه ريزي توسعه، اهداف، استراتژي، سازماندهي و عملکرد مورد بررسي و تحليل قرار مي دهد. در اين ارتباط ايران داراي نيم قرن سابقه برنامه ريزي است که هفت برنامه عمراني و توسعه (پنج برنامه قبل از انقلاب و دو برنامه بعد از انقلاب) را تهيه و اجرا نموده است و هم اکنون در مرحله اجراي برنامه سوم توسعه قرار داد. دو برنامه هفت ساله اول و دوم به صورت غيرجامع و بدون هدف کمي رشد و تنها به صورت مجموعه اي از پروژه ها و در قالب جداول تخصيص منابع تهيه و اجرا شده بود. برنامه هاي سوم و چهارم و پنجم قبل از انقلاب به ترتيب به متوسط رشد سالانه 8.5 درصد، 13.1 درصد و 16.3 درصد در توليد ناخالص ملي نايل آمدند.
نکته مهم وابستگي تمام برنامه هاي قبل و بعد از انقلاب به درآمدهاي نفتي است.

 نسخه قابل چاپ

 نسخه قابل چاپ

 نسخه قابل چاپ

در اين مقاله، نگارنده كوشيده است تا به شيوه اي مستند و تحقيقي نشان دهد كه مفاهيم، نگرش ها و اشارات اساطيري در ميان شعراي معاصر تا چه اندازه مورد توجه قرار گرفته است؛ اما از ‎آنجايي كه بررسي مضامين اسطوره اي سروده هاي همه شاعران اين دوره در قالب يك مقاله ناممكن به نظر مي رسيد، با محور قرار دادن عمدگي هاي سبكي و برجستگي هاي فكري و هنري، چهار تن از شاعران مطرح اين روزگار (نيما، اخوان، سپهري و شفيعي كدكني) برگزيده شدند و به صورت گذرا، اشارات، نگرش ها و بينش هاي اساطيري جلوه يافته در اشعار آنان به طور مستقل بررسي شد و هر عنوان، تعبير، مفهوم و يا مطلبي كه به نوعي نمودار انديشه و ديدگاهي كل گرا، نمونه وار و اسطوره اي بوده، مورد توجه و نقد قرار گرفت.

 نسخه قابل چاپ

 نسخه قابل چاپ

تاثير شگرف معارف ديني بر شاهكارهاي ادب فارسي ترديد ناپذيرست. مطالعه برخورد بزرگان ادب با شاه كليدهاي معارف ديني، راهگشاي نقد و ارزيابي دقيق تر اين شاهكارها و راهنمون موارد عديده اي از رويكردها و رهيافت هاي صاحبان اين گونه آثار است. در اين مقاله، نويسنده كوشيده است با بررسي حديث نامبردار سفينه از منظر منظومه سترگ تصوف، مثنوي، نگاهي "ديگر" به اين اثر برجسته تصوف بيندازد.

 نسخه قابل چاپ

در اين مقاله به نمادهاي قدسي نباتات اعم از رستاخيز آييني نباتات، وحدت وجود و بازگشت به اصلي واحد، باورهاي ديني و عاميانه درباره درختان و جنبه هاي قداست گياه در مثنوي مولوي پرداخته ايم.

 نسخه قابل چاپ

 نسخه قابل چاپ

تجلي به معني آشكار و هويدا شدن است كه در اصطلاح عرفاني، هويدا شدن انوار غيب بر دلهاست و به انواع مختلف از جمله تجلي فعلي، صفاتي و ذاتي تقسيم شده است. گروهي نيز به تجلي روحاني و رباني اشاره دارند و شهود تجلي افعالي را محاضره و شهود تجلي صفات را مكاشفه و شهود تجلي ذات را مشاهده گويند و معتقدند كه اگر سالك به اندازه مويي به تعلقات وابسته باشد،‌ هرگز شايستگي تجلي نيابد و اين سه تجلي هر كدام مقدمه ديگري است كه در تفصيل مبحث تجلي به انواعي ديگر از جمله تجلي ظهوري، غيبي، آثاري و ... برمي خوريم و ارتباطش را با فيض اقدس و مقدس نيز در مي يابيم.

 نسخه قابل چاپ

 نسخه قابل چاپ