پژوهش و سازندگي

به منظور بررسي تنوع ژنتيكي بارانك، از 40 پايه از اين گياه در جنگل هاي حوزه شركت چوب فريم ساري، نمونه هاي برگ و ميوه جمع آوري گرديد. صفات وزن ميوه، قطرهاي بزرگ و كوچك، تعداد كل بذر و وزن آنها و تعداد بذرهاي سالم در هر ميوه و وزن آنها بررسي گرديد. در مورد برگ نيز صفات طول و عرض پهنك، شكل ويژه برگ، طول كل و طول نسبي دمبرگ، عرض پهنك در 0.1 و 0.9 طول آن، شكل نوك و شكل قاعده برگ، زاويه قاعده، تعداد جفت رگبرگ، عمق كل و عمق نسبي لبها مورد بررسي قرار گرفت. آناليز داده ها با استفاده از روش آماري چند متغيره تجزيه به مولفه هاي اصلي انجام شد، نشان داد متوسط، حداكثر و حداقل وزن ميوه به ترتيب 1.3، 1.72 و 0.88 گرم بود. بيشترين اندازه طول و عرض پهنك برگ به ترتيب 11.52 و 8.62 سانتيمتر بود. بين تعداد بذر سالم و وزن ميوه همبستگي معني داري مشاهده نشد. ولي بين ميوه و وزن بذرهاي سالم همبستگي مثبت و معني دار مشاهده گرديد (p<0.05). از بين 20 صفت برگ و ميوه تنها بين كج تاري تنه درختان مادري و وزن ميوه همبستگي منفي و معني دار (p<0.05) و بين عمق لب هاي برگ با صفت دو شاخگي پايه هاي مادري همبستگي معني داري منفي (p<0.05) مشاهده گرديد. در تبيين مولفه هاي اول و دوم تجزيه به مولفه هاي اصلي، عرض پهنك و عمق لب هاي كناري و شكل قاعده برگ و از صفت برگ و از صفت ميوه تعداد و وزن بذرهاي سالم بيشترين نقش را ايفا كردند. به طور كلي تنوع در 40 پايه بارانك مورد بررسي، اندك توصيف گرديد. با اين حال تنوع در جمعيت اشك از جمعيت سنگده بيشتر بود.

 نسخه قابل چاپ

بنه (Pistacia atlantica subsp Mutica) يك گياه دو پايه است كه به شدت مشكل پوك شدن ميوه دارد. گرچه اين عارضه ممكن است به دلايل مختلف بيافتد ولي تلقيح نامناسب گل و ناسازگاري پايه هاي نر و ماده از عوامل اين پديده به حساب مي آيند. صفات مورد مطالعه در اين تحقيق، وجود مشكلات گرده افشاني، تشكيل نشدن كيسه جنيني، آندوسپرم و يا جنين و همچنين بروز انواع نارسايي در تخمدان و يا تخمك در حال رشد بود. نمونه هايي كه براي مطالعه لوله گرده جمع آوري شدند. با تركيب Carnoy’s تثبيت شدند. نمونه هايي كه براي مطالعه بافت هاي مشكل دار كيسه جنيني، جنين و آندوسپرم برداشت شدند با ماده FAa و يا گلوتارآلدهيد تثبيت گرديدند. پس از تثبيت بافت ها، آنها را در الكل اتيليك 75% قرار داده و در يخچال ذخيره شدند. در اين مطالعه براي رنگ آميزي و مشاهده لوله گرده در بافت مادگي، از ماده رنگي آنيلين بلو استفاده شد و سپس با ميكروسكوپ اپي فلورسنس مشاهده شد. نمونه هايي كه به منظور مطالعه بافت هاي تخمدان، تخمك و اندام هاي اصلي گل (كلاله، خامه) آماده شده بودند به صورت برش هاي 3-7 ميكروني تهيه و با تولوئيدين بلوا (TBO) و پريديك اسيد و اسيد شيفس رنگ آميزي شدند. سپس با ميكروسكوپ نوري فاز كنتراست مطالعه شدند. داده هاي حاصل پس از تبديل توسط برنامه آماري SAS و در قالب برنامه Nested تجزيه شد. در اين آزمايش وجود گل هاي ناقص، عدم تجانس والدين از طريق بروز ناهنجاري گامتوفيتيك در بافت كلاله و يا خامه، تخريب سلول مادري كيسه جنيني (سلول مادري مگاسپور)، عدم تكامل بافت سطح كلاله، نبودن كيسه جنين در جايگاه اصلي خود و يا نبود كيسه جنيني، وجود كيسه جنيني همراه با مواد و ذرات نامشخص و زايد، وجود كيسه جنيني ناقص، تشكيل نشدن جنين، وجود جنين ناقص، تخريب جنين اوليه، تشكيل نشدن آندوسپرم و نيز تخريب آن در مراحل اوليه رشد، از مشكلات بروز قابل مشاهده بودند كه مي توانند موجبات كاهش توليد بذر سالم را فراهم كنند.

 نسخه قابل چاپ

استان قزوين با وسعت 1.560.000 هكتار از دو بخش كوهستاني (61 درصد) و دشت (39 درصد) و با محدوده ارتفاعي 350 متر در طارم سفلي تا 4063 متر در الموت و انواع متنوعي از زيستگاه هاي طبيعي و پوشش گياهي تشكيل شده است. با بررسي منابع علمي و انجام عمليات ميداني گياهان دارويي استان قزوين جمع آوري، شناسايي و گونه هاي مهم از لحاظ فلورستيكي، ويژگي هاي زيستي و جغرافيايي مورد بررسي قرار گرفت. 85 گونه گياه دارويي شناسايي شده به 33 تيره و 76 جنس تعلق دارند. از بين تيره هاي گياهي، يك تيره به نهان زادان آوندي، يك تيره به بازدانگان، 4 تيره به گياهان گلدار تك لپه و 27 تيره به گياهان گلدار دو لپه اختصاص دارد. Lamiaceae با 21 گونه، Asteraceae با 10 گونه و Apiaceae با 6 گونه مهمترين تيره هاي گياهي استان از نظر تعداد گونه جمع آوري شده را تشكيل مي دادند. همي كريپتوفيت ها با 33 درصد، تروفيت ها با 28 درصد مهمترين اشكال زيستي عناصر گياهي را تشكيل مي دهند. بسياري از گونه ها (حدود 90 درصد) داراي انتشار ايراني- توراني هستند و در ارتفاع 1000 تا 2500 متري از سطح دريا پراكنش داشته و جمع آوري شدند.

 نسخه قابل چاپ

درصد بالايي از داروهاي مورد استفاده مردم كشورهاي پيشرفته منشا گياهي دارد. با توجه به روند افزايشي توسعه اراضي شور و كمبود اراضي زراعي مطلوب براي كشاورزي، شناسايي گياهان دارويي مقاوم به شوري اهميت زيادي دارد. انتخاب گياهان مقاوم به شوري در مرحله جوانه زني از طريق كشت در محيط هيدروپونيك روشي كم هزينه و مطمئن جهت صرفه جويي در زمان محسوب مي شود. به همين منظور جهت بررسي اثر غلظت هاي مختلف شوري بر ژنوتيپ هاي مختلف زيره (Cuminum cyminum) و سنبل الطيب (Valeriana officinallis) از آزمايش فاكتوريل در قالب طرح كاملا تصادفي با چهارتكرار استفاده شد. در اين آزمايش از ژنوتيپ هاي زيره سبز مشهد، تربت جام و سرايان استفاده شد. تنش اعمال شده شامل سطوح صفر، 50، 100، 150، 200 و 250 ميلي مولار كلريد سديم بود. نتايج حاصله حاكي از كاهش درصد جوانه زني، طول ريشه، طول ساقه، وزن خشك ريشه، وزن خشك ساقه، بيوماس و نسبت اندام هوايي به ريشه گياهان زيره سبز و سنبل الطيب با افزايش غلظت هاي شوري بود. درگياهان مورد مطالعه روند كاهش متفاوت بود و اختلاف معني داري در بين سطوح مختلف شوري مشاهده شد (p<0.01). در مرحله جوانه زني ژنوتيپ هاي مختلف زيره سبز تحمل بالايي به شوري نشان دادند ولي گياه سنبل الطيب در برابر تنش هاي شوري بالا در اين مرحله حساس بود. براساس نتايج آزمايش، ژنوتيپ زيره سبز سرايان از نظر تحمل به شوري نسبت به ساير ژنوتيپ هاي مورد مطالعه، برتري نشان داد.

 نسخه قابل چاپ

در اين تحقيق خواص مكانيكي چند سازه پلي اتيلن بازيافتي- كاه گندم ساخته شده با 15، 30 و 40% آرد گندم دانه ريز (مش 25 تا 40) و دانه درشت (مش 12 تا 25) به عنوان تقويت كننده با استفاده از 2% مالئيك انيدريد به عنوان سازگار كننده مورد بررسي قرار گرفت. نتايج نشان كه افزايش درصد آرد كاه گندم تا سطح 30% مقاومت كششي و خمشي را افزايش داده و تا سطح 40% موجب بهبود مدول الاستيسيته كششي چند سازه شده است. اما بر روي مقاومت به ضربه تاثير چنداني نداشت. همچنين استفاده از ذرات ريز آرد كاه گندم مقاومت به ضربه و مدول الاستيسيته كششي و خمشي را افزايش داد اما اندازه ذرات كاه بر استحكام كششي و خمشي تاثير معني دار نداشت. بهترين مقاومت هاي مكانيكي در چند سازه حاصل از 30% آرد كاه گندم و 70% پلي اتيلن سنگين بازيافتي مشاهده شد.

 نسخه قابل چاپ

هدف از اين پژوهش مقايسه كيفيت لاشبرگ و اندم هاي هوايي از نظر مقدار كربن، نيتروژن، فسفر و پتاسيم در سه گونه مرتعي Stipa barbata, Bromus tomenetellus, Agropyron intermedium است. بعد از شناسايي رويشگاه هاي اين سه گونه در منطقه طالقان، در انتهاي فصل رويش (پاييز 1383) اندام هاي هوايي و لاشبرگ گونه هاي مذكور جمع آوري گرديد. نمونه برداري در مناطق معرف هر رويشگاه به روش تصادفي سيستماتيك انجام شد. به طوري كه براي هر گونه تعداد 10 پلات در امتداد دو ترانسكت، به فاصله 30 متر مستقر شدند. پس از جمع آوري اندام هاي هوايي و لاشبرگ، مقدار كربن، نيتروژن، فسفر و پتاسيم تعيين شدند. بعد از بررسي داده ها، تجزيه تحليل آنها با استفاده از آزمون هاي آناليز واريانس و آزمون تي انجام شد. نتايج به دست آمده حاكي از اين است كه از لحاظ كمي در اندام هاي هوايي A. intermedium مقادير كربن، فسفر، نيتروژن و نسبت كربن به نيتروژن و در لاشبرگ B. tomentellus درصد كربن، پتاسيم و نسبت كربن به نيتروژن از دو گونه ديگر بيشتر است. ولي در كل گونه S.barbata از لحاظ كيفيت لاشبرگ و اندام هاي هوايي بهترين مي باشد.

 نسخه قابل چاپ

اين تحقيق، به منظور بررسي كمي مواد استخراجي و ماده ساليسين پوست و برگ درختان بيد در سه منطقه رويشگاهي آق اولر، ديلمان و خشك بيجار استان گيلان صورت گرفته است. پس از نمونه برداري صحرايي و خشك كردن پوست و برگ، براي تعيين ميزان مواد استخراجي محلول در استن، الكل و آب به طور مجزا، از روش استاندارد شماره T204 om-88 آيين نامه TAPPI و براي اندازه گيري ماده ساليسين هر يك از اندام ها نيز از روش اسپكتروفتومتري استفاده شده است. تجزيه و تحليل آماري نتايج با استفاده از نرم افزار SPSS در دو سطح احتمال 1 و 5 درصد نشان داد كه منطقه رويشگاهي بر هر دو فاكتور راندمان مواد استخراجي و مقدار ساليسين اندام هاي پوست و برگ موثر است. بطوري كه به ترتيب در سه منطقه آق اولر، ديلمان و خشك بيجار اين مقادير كاهش يافته است. همچنين تجزيه و تحليل آماري نتايج نشان داد كه به طور متوسط ساليسين برگ و پوست درختان بيد به ترتيب 8.64 درصد و 7.36 درصد است. كه از نظر آماري بين آن دو اختلاف معني داري وجود ندارد كه نشان دهنده ثابت بودن مقدار ساليسين در برگ و پوست يك درخت است.

 نسخه قابل چاپ

نظام تحقيقات كشاورزي در هدف غايي خويش پاسخگويي به موقع، صحيح و شفاف به مسايل، مشكلات و انتظارات بهره برداران و ذينفعان كشاورزي را دنبال مي كند. اما دراين خصوص به دليل تنوع و تعدد مسايل، مشكلات و انتظارات و از سويي ديگر به علت وجود محدوديت هاي فراواني نظير محدوديت هاي مالي، زماني، نيروي انساني، تجهيزات و غيره قادر به پاسخگويي كامل و همه جانبه نمي باشد. لذا ضرورت بهينه سازي توان پاسخگويي نظام مذكور از طريق اولويت بندي طرح ها به عنوان يك چالش جدي و اساسي همواره پيش روس مسوولين و مديران ذيربط قرار دارد. دراين مقاله با معرفي فرآيند تحليل سلسله هاي مراتبي (AHP) به عنوان يكي از روش هاي مشهور تصميم گيري چند شاخصه چگونگي تركيب شاخص هاي كمي و كيفي در اولويت بندي طرح هاي تحقيقاتي موسسه تحقيقات اصلاح و تهيه بذر چغندرقند نشان داده شده است. در اين مقاله به منظور پياده سازي روش مزبور پس از بررسي مباني و روش هاي اولويت بندي تحقيقات كشاورزي شاخص هاي نهايي تصميم گيري مشخص و پس از ترسيم درخت سلسله مراتب تصميم، اولويت طرح هاي پژوهشي موجود دراين موسسه تعيين گرديده است. داده هاي مورد نياز به كمك پرسشنامه مقايسات زوجي و توسط خبرگان و محققان موسسه تهيه و با استفاده از نرم افزار Expert Choice مراحل محاسباتي انجام گرفته است. براساس نتايج حاصل شاخص هاي توسعه پايدار، توسعه علمي، امكان پذيري انجام تحقيق و توسعه اقتصادي به ترتيب با ضرايب اهميت  0.374،0.304 ،0.194 و0.159 اولويت هاي موسسه تحقيقات اصلاح و تهيه بذر چغندرقند را تشكيل مي دهند. به علاوه زير شاخص هاي حفظ ذخاير ژنتيك (0.14)، حفظ پايه منابع (0.136)، دستيابي به دانش و تكنولوژي (0.131) و دستيابي به محصولات و خدمات جديد (0.113) بيشترين اولويت را كسب كرده اند. براين اساس اولويت طرح هاي تحقيقاتي موسسه به ترتيب بيماري ريزومانيا و كرلي تاپ چغندرقند (0.276)، تنش هاي محيطي چغندرقند (شوري و خشکي) در ايران (0.169) بررسي کميت و کيفيت چغندرقند (0.166) بررسي مقاومت به ريزوكتينا در ارقام و لاين هاي چغندرقند در شرايط درون شيشه و مناطق آلوده (0.137)، بررسي خصوصيات مهم اگزونيمي- فيزويولوژي چغندرقند ايران (0.135) و در نهايت بررسي كميت و كيفيت محصول چغندرقند در دو سيستم آبياري نشتي و ميكرو (0.118) عنوان مي شود.

 نسخه قابل چاپ

تريپس هاي مركبات از جمله آفاتي هستند كه به ويژه درمناطق نيمه خشك به ارقام مختلف مركبات خسارت وارد مي كنند. در اين تحقيق با توجه به ناشناخته بودن گونه يا گونه هاي تريپس موجود روي مركبات منطقه جيرفت و كهنوج، اقدام به جمع آوري و شناسايي اين گروه از حشرات از روي ارقام مختلف مركبات و ساير گياهان همراه گرديد و پس از انجام مراحل آماده سازي نمونه ها، تعيين گونه صورت پذيرفت. براين اساس، گونه هاي شناسايي شده متعلق به دو خانواده Thripidae و Phlaeothripidae بودند. اين گون ها عبارتند از:
Odontothrips confusus, Thrips tabaci, Scirtothrips Thrips meridionalis, Haplothrips flavicinctus همچنين مشخص شد در بين گونه هاي مذكور S. citrii و پس از آن T. tabaci داراي بيشترين درصد فراواني در باغ هاي مركبات مناطق مورد بررسي بودند.

 نسخه قابل چاپ

به منظور مطالعه اثر روش كشت با عميق كار پرسينگ ديم و سانتريفوژ بر حفظ ذخيره بذر خاك و عملكرد بيولوژيكي در 6 رقم يونجه يكساله، آزمايشي در سال هاي 1380 و 1381 در قالب طرح اسپليت پلات بر پايه بلوك هاي كامل تصادفي با 3 تكرار در 2 سال در ايستگاه تحقيقات هواشناسي كشاورزي خرم آباد اجرا شد. به اين ترتيب كه 6 رقم يونجه يكساله به عنوان عامل اصلي و 2 روش كشت به عنوان عامل فرعي در نظر گرفته شدند. نتايج نشان مي دهد روش كشت با عميق كار پرسينگ ديم با تسريع در سبز شدن بذر استقرار مناسب تر گياهچه ها و ايجاد تراكم گياهي مطلوب داراي عملكرد بيولوژيكي، عملكرد دانه و بانك بذر خاك بهتر از روش كشت دستپاش است. رقم Caliph از گونه Medicage truncatula غني ترين بانك بذر خاك را ايجاد كرد و رقم Rigidula از گونه Medicago rigidula داراي بيشترين عملكرد بيولوژيكي بود، ولي به دليل ديررسي و عدم تكميل دوره رشد زايشي خود داراي بانك بذر خاك ضعيفي بود.

 نسخه قابل چاپ

بيماري لكه قهوه اي، يكي از مهم ترين بيماري هاي بذرزاد برنج است. دو گونه از قارچ به عنوان عامل بيماري شامل Bipolaris oryzae و Bipolaris victoriae قبلا از استان گيلان، گزارش شده بودند. مطالعه 342 جدايه به دست آمده از شاليزارهاي استان گيلان، دو گونه ديگر شامل B. indica و B. bicolor را به عنوان عوامل ايجاد كننده بيماري به گونه هاي قبلي اضافه نمود. اساس شناسايي، صفات مورفولوژيك قارچ مانند رنگ كلني، شكل، رنگ و ابعاد كنيديوم و كنيديوفور، فرآيند تشكيل كنيديوم و نحوه جوانه زني آنها بود. گونه B. victoriae از بيشترين فراواني در استان گيلان برخوردار بود و بعد از آن به ترتيب گونه هاي .oryzae, B. bicolor Bو B. indica قرار داشتند. آزمايش بيماريزايي جدايه هاي اين چهارگونه، روي نشانه هاي برنج در محيط دسيكاتور انجام گرفت كه نشان داد كه اين قارچ روي برنج، بيماريزا بوده و موجب بروز علايم مشخص بيماري كله قهوه اي برنج مي گردد. از اين 342 جدايه، 180 جدايه به وسيله PCR-RFLP، مورد مطالعه قرار گرفتند. براي انجام اين كار از دو دسته آغازگر وسه آنزيم برشي استفاده گرديد. ابتدا DNA كل جدايه هاي مزبور استخراج و در يك برنامه حرارتي دردستگاه ترموسايكلر، تكثير و سپس با آنزيم هاي برشي، برش داده شدند. براساس تجزيه كلاستر به روش UPGMA 4 گروه انگشت نگاري DNA مشخص شدند كه به ترتيب گونه هاي B. victoriae با 85%، B. oryzae با 10%، B. bicolor با 3% و B. indica با 2% فراواني را در برگرفتند. سطوحي از پلي مورفيسم در بين DNA جدايه هاي مختلف قارچي مشاهده گرديد كه اين پلي مورفيسم، هم در درون گونه ها و هم در بين گونه هاي قارچي وجود داشت. الگوي باندهاي DNA نتوانست همبستگي مستقيم بين پلي مورفيسم و شرايط آب و هوايي يا مناطق جغرافيايي را نشان دهد. از اين رو، به كارگيري روش PCR-RFLP براي تفكيك قارچ ها در سطح گونه اي، مفيد بوده و نتايج درخشاني را براي ارزيابي بعدي از جمله معرفي ارقام مقاوم فراهم مي كند.

 نسخه قابل چاپ

به منظور ارزيابي سيستم آبياري قطره اي و مقايسه آن با آبياري سطحي، آزمايشي به صورت استريپ اسپليت پلات در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي با سه تكرار انجام شد. تيمارها شامل 12 تركيب سطوح 3 فاكتور شامل دو طول 90 و 120 متر نوار به عنوان فاكتور افقي و دو دور آبياري براساس 25 و 40 ميليمتر تبخير از تشتك به عنوان فاكتور عمودي و تيمار فاصله لترال با سه سطح 0.5، 0.6 و 0.7 متر به عنوان كرت فرعي روي محصول گندم در ايستگاه تحقيقات كشاورزي اسلام آباد كرمانشاه در سال زراعي 82-1381 اجرا شد. عملكرد محصول، يكنواختي پخش آب و ارزيابي اقتصادي سيستم آبياري قطره اي و سطحي مورد بررسي قرار گرفتند. نتايج تجزيه آماري از بين تركيبات مختلف، تيمار 70-40-90 (فاصله نوارها، درصد نياز آبي، طول لترال) را با بيشترين عملكرد تركيب تيماري برتر نشان داد. تحليل اقتصادي دو روش آبياري نشان داد هر چند نسبت منفعت به هزينه در آبياري سطحي بيشتر از آبياري قطره اي بدست آمد، اما بهره وري مصرف آب به ازاي هر واحد آب مصرفي در آبياري قطره اي (2.57) در مقايسه با روش سطحي (1.38) حدود دو برابر بود. نتايج اين آزمايش اجرايي بودن روش آبياري قطره اي درگندم را به خوبي نشان داد. با توجه به وسيع بودن آزمايش و اكتفا نكردن به شرايط مرسوم آزمايشات تحقيقاتي، نتايج اين بررسي با اطمينان بسيار بيشتري قابل تعميم خواهد بود. براساس اين نتايج و ساير مزاياي اين سيستم هاي شامل صرفه جويي در منابع و مديريت بهتر، ارزان تر و قابل كنترل تر گسترش اين سيستم ها قابل توصيه مي باشد.

 نسخه قابل چاپ

از نظر اقتصادي گل محمدي مهم ترين گياه دارويي و معطر ايران است ريزازيادي اين گياه از نظر ايجاد گلستان هايي با درصد مشخصي از ماده موثره و همچنين در برنامه هاي اصلاحي از اهميت زيادي برخوردار است. بنابراين به منظور بررسي تكثير درون شيشه اي گل محمدي اثر دو محيط كشت MS و WPM، همچنين غلظت هاي متفاوت سيتوكينين هاي BAP و TDZ و اكسين شامل IBA و IAA برتكثير درون شيشه اي گل محمدي مورد آزمايش قرار گرفت. نتايج حاصل از سترون سازي ريزنمونه ها نشان داد كه بهترين زمان نمونه گيري تابستان و پاييز است. در فصل تابستان و پاييز بهترين تيمار سترون سازي استفاده از كلريد مركوريك 0.1% به مدت زمان 5 دقيقه بود. در مرحله شاخه زايي محيط كشت MS بر WPM برتري داشت. بهترين تركيب تنظيم كننده رشد، BAP با غلظت 5 ميلي گرم در ليتر و TDZ با غلظت 0.1 ميلي گرم در ليتر بود. در صورتي كه استفاده از هورمون هاي IAA و IBA با غلظت هاي متفاوت تاثيري كمي بر شاخه زايي داشتند. اين تحقيق روش ريز ازديادي شاخه گل محمدي از طريق كشت بافت و با ضريب ازدياد 5.9 را از جوانه هاي شاخه ارايه نمود.

 نسخه قابل چاپ

به منظور ارزيابي و طبقه بندي صفات مورفولوژيك و مورفوفيزيولوژيك ژنوتيپ هاي گندم نان در هر دو شرايط تنش و بدون تنش خشكي 567 ژنوتيپ گندم نان در قالب طرح مشاهده اي با چهارتكرار كشت شدند. دو تكرار به عنوان محيط تنش و دو تكرار نيز به عنوان محيط بدون تنش در نظر گرفته شد. تجزيه به عامل ها براساس روش تجزيه به مولفه هاي اصلي و چرخش و ريماكس نشان داد كه چهار عامل اول درمحيط تنش روي هم رفته 89.6 درصد و درمحيط بدون تنش 87.5 درصد از تغييرات متغيرهاي مورد بررسي را توجيه مي نمايند. در محيط تنش عامل اول 42.8 درصد از واريانس ميان صفات را به خود اختصاص داده و نقش مهمي در توجيه تغييرات عملكرد و اجزاي عملكرد دانه سنبله ايفا نمود. از اين رو اين عامل به عنوان عامل عملكرد دانه سنبله نام گذاري گرديد. عوامل دوم، سوم و چهارم نيز در محيط تنش 20، 17 و 10 درصد از تغييرات موجود بين صفات را توجيه نموده و به ترتيب به عنوان عامل عملكرد دانه گياه، تراكم سنبله و انتقال آسيميلات ها نام گذاري شدند. در محيط بدون تنش نيز عامل اول 35 درصد از واريانس موجود بين صفات را به خود اختصاص داده و نقش مهمي در توجيه تغييرات عملكرد دانه گياه و سنبله، شاخص برداشت گياه و سنبله، تعداد دانه درسنبله و ارتفاع گياه ايفا نمود. اين عامل تحت عنوان عامل عملكرد دانه گياه نام گذاري گرديد. عوامل دوم، سوم و چهارم 25.5، 16.6 و 11 درصد از تغييرات صفات را توجيه نموده و به ترتيب به عنوان عوامل توليد، انتقال آسيميلات ها و تراكم سنبله نام گذاري شدند. به طور كلي نتايج نشان دهنده تاثير عوامل محيطي مختلف بر عوامل استخراج شده، درصد توجيه تغييرات بين صفات توسط عوامل و صفات همبسته باهر عامل مي باشد.

 نسخه قابل چاپ

به منظور بررسي اثر رژيم هاي مختلف آبياري بر گياه توت در استان گيلان، آزمايش حاضر طي سال هاي 80-1379 براساس طرح بلوك هاي كامل تصادفي با شش تيمار (بدون آبياري، آبياري معادل 60%، 80%، 100%، 120% و 140% تبخير از سطح تشتك كلاس A)، در توتستان مركز تحقيقات كرم ابريشم ايران به اجرا در آمد. هر سال اندازه گيري هاي لازم از قبيل وزن شاخه و برگ، وزن برگ و وزن شاخه به ازاي هر اصله درخت و تعداد برگ به طول شاخه و ميانگين سطح برگ از هر تيمار در سه تكرار انجام شد. نتايج نشان داد كه تفاوت بين تيمارها در هيچ يك از متغيرهاي كمي ياد شده به غير از ميانگين طول شاخه (در سطح 5%) و ميانگين سطح برگ (در سطح 1%) معني دار نبوده است. در حالي كه نتايج مقايسه ميانگين هر يك از متغيرهاي فوق به روش دانكن، به غير از متغير تعداد برگ به طول شاخه، سطوح آماري متمايزي را نسبت به تيمار شاهد نشان دادند (p<0.05). به طوري كه تيمارهاي آبياري شده با رژيم هاي آبياري 120 و 140 درصد تبخير از سطح تشتك، راندمان بهتري را در خصوص متغيرهاي ياد شده داشتند.

 نسخه قابل چاپ