اشاره : اطلاع دقيقي از تعداد سازمانهاي مردم نهاد در دست نيست و در خصوص تشكلهاي غير دولتي نيز آمار دقيقي وجود ندارد ولي درشبكه سازمانهاي
غير دولتي زنان بيش ازهزار تشكل غيردولتي عضو هستند به گفته دكتر زهره الهيان نماينده مردم تهران در مجلس شوراي اسلامي و رئيس فراكسيون سازمانهاي مردم نهاد، مشاركت اجتماعي زنان ايران نشان دهنده احساس مسئوليت زنان ايراني نسبت به جامعه است.
وي در گفتگو با رسالت پس از مطرح شدن طرحي با موضوعيت سازمانهاي مردم نهاد(ان جي او) در مجلس وتصويب 25 ماده اين طرح و نيز در ادامه مسكوت ماندن آن براي مدت سه ماه( به جهت رفع ابهامات) پيرامون آن توضيح ميدهد.
به گفته وي عدم نظارت بر سازمانهاي مردم نهاد يكي از آفاتي است كه اين سازمانها برآن اذعان دارند و تاكنون نظارت كافي بر سازمانهاي مردم نهاد وجود نداشته است. دكتر الهيان در اين گفتگو به نقشه دشمنان ايران براي سوء استفاده از سازمانهاي مردم نهاد در جهت اهداف استكباري و انقلابهاي رنگين اشاره ميكند كه با هوشياري اين سازمانها و وفاداري آنها به نظام در انتخابات سال 88 اين طراحي خطرناك ناكام ماند.
وي در اين مصاحبه به مطرح شدن لايحه حمايت از خانواده پس از تصويب بودجه در مجلس نيز اشاره كرده است. اين گفتگو فرارويتان قرار دارد.در مورد طرح مربوط به سازمانهاي مردم نهاد در مجلس برايمان بگوييد كه پس از تصويب 25 ماده براي مدت سه ماه مسكوت گذاشته شد.
همان طور كه ميدانيد نماد مشاركت مردم به صورت تخصصي در بستر سازمانهاي مردم نهاد تجلي پيدا ميكند يعني
گروهها ، اشخاص ، اساتيد و نخبگان دغدغههاي تخصصي خودشان را در قالب تشكيل يك سازمان مردمي - تخصصي بروز ميدهند و امروز در عرصههاي مختلف به نظام كمك ميكنند و با مسئولين همفكري دارند. حتي در حوزه اجرايي پروژههايي را تقبل ميكنند تا به حال عليرغم رشد وتوسعه كمي و كيفي سازمانهاي مردم نهاد ، قانون مشخصي در خصوص اين تشكلهاي مردمي نداشتيم. فقط مصوبهاي از هيئت وزيران در اين خصوص داشتيم .از ابتدا مجلس به اين فكر افتاديم با تشكيل فراكسيون سازمانهاي مردم نهاد و همچين ارائه طرح تاسيس و راه اندازي تشكلهاي مردمي به مجلس تلاش كنيم تا در مجلس هشتم تشكلهاي مردمي كه به وفور حضور فعاليت دارند جايگاه قانوني شايستهاي پيدا كنند كه بحمدالله اين طرح مورد بررسيهاي متعددي قرار گرفت وتكميل و اصلاح شد و نظرات ان جي او ها نيز پيرامون آن گرفته شد.
آيا به طور كلي تصويب اين طرح به نفع ان جي اوها يا به عبارتي سازمانهاي مردم نهاد است( منظورم بررسي و تصويب پس از مدت سه ماه مسكوت ماندن است؟)
بي ترديد چنانچه ان جي او ها جايگاه قانوني پيدا كنند يك قدم بزرگ و مثبت است. البته اختلاف سليقه زيادي در مورد طرح و مواد آن وجود داشت و دارد و مسلما سازمانهاي مردم نهاد مسئله خيلي مهمي است كه بايد با دقت در مجلس مورد بررسي قرار بگيرد. اما مجموعا تصويب اين قانون را در نهايت ( پس از مسكوت ماندن سه ماهه و طرح دوباره در مجلس) به نفع سازمانهاي مردم نهاد و تشكلهاي مردمي ميدانيم. در اين طرح مواردي براي تسهيل امور ان جي اوها ديده شده واينكه دولت امور خودش را به سازمانهاي مردم نهاد واگذار كند در قالب اينكه اين تشكلها برخي خدمات دولت يا بحثهاي پژوهشي و تحقيقاتي را بپذيرند و دولت هم اعتبار لازم را به اين تشكلها بدهد براي اينكه بتوانند در اداره كشور نقش ايفا كنند.
در اين مدت شاهد مخالفت شبكههاي خبر پراكني استكبار با اين طرح در مجلس بوديم چرا مسئله تشكلهاي غير دولتي در ايران آن قدر براي آنها داراي اهميت است؟
نظام سلطه برنامهريزيهاي جدياي براي به كار گيري تشكلهاي مردمي و
ان جي او ها در كشورهاي مختلف در جهت براندازي نظامها و يا انقلابهاي رنگين دارد. اين برنامه را هم كشورهاي بيگانه ونظام سلطه براي ان جي او ها در ايران طراحي كرده بودند و در شرايط مختلف تلاش ميكردند كه از اين ظرفيت استفاده كنند اما خوشبختانه هوشمندي اين تشكلها و وفاداري آنها به نظام اجازه اين سوء استفاده را نداد و ما در شرايط انتخابات 88 شاهد بوديم كه تشكلهاي غير دولتي در ايران فريب بازي طراحي خطرناك دشمن را نخوردند والان اين قانون به شدت مورد نارضايتي بيگانگان است و ما شاهد بوديم كه شبكه
خبر پراكني استكبار مثلBBC تلاش كرد كه سياه نماييهايي را عليه اين قانون ايجاد كند و تبليغات بسيار منفي عليه آن شد.
چنانچه اين طرح پس از ملاحظات بيشتر و پس از مسكوت ماندن سه ماهه دوباره به صحن علني مجلس بيايد فكر ميكنيد كه سازمانهاي مردم نهاد بتوانند ازاعتبارات دولتي براي ارائه خدمات به كشور بهرهمند شوند؟
با تصويب اين طرح يك هيئت نظارت تشكيل ميشود كه وظيفه آن نظارت بر سياستگذاريهاي كلان در خصوص بحث ان جي او هاست كه اين هيئت نظارت با حضور دستگاههاي مختلف شكل ميگيرد.عدم نظارت بران جي اوها يكي از آفاتي است كه خود آنها نسبت به آن اذعان دارند تاكنون متناسب با گسترش و رشد سازمانهاي مردم نهاد نظارت كافي وجود نداشت و همين منجر به ايجاد آفاتي در عرصه فعاليتهاي سازمانهاي غير دولتي ميشود. هيئت عالي نظارت ميتواند كمكي براي جلوگيري از اين آفات باشد البته در تركيب آن اختلاف نظرهايي است و ماهم پيشنهادهايي را در مجلس مطرح كرديم كه برخي از آنها راي نياورد ولي مجموعا لزوم هيئت نظارت موضوعيت دارد.
و ديگر اينكه دولت در راستاي تحقق اصل 44 قانون اساسي واگذاري امور خود را داشته باشد و اين واگذاري صرفا به بخش خصوصي صورت نگيرد . بخش مهمي از واگذاري عمومي به بخش تشكلهاي مردمي برسد كه اين به عدالت نزديكتر است چون سازمانهاي مردم نهاد،
غير انتفاعي هستند ومنفعت طلبي در اهداف آنها نبايد باشد برخلاف بخش خصوصي كه اين طور نيست و اين مسئله كمك ميكند كه ما از نظام انحصار دولتي به انحصار خصوصي نيفتيم و تعادلي برقرار شود. مجموعه اين موارد در اين طرح ديده شده و تشكلها، آزادي عملكرد خودشان را دارند قرار نيست تحت نظر حاكميت خاص باشند فقط با ابعاد نظارتي وتسهيل امور ثبت وگرفتن جواز در هيئت عالي تركيبي ديده شده است.
چه گروهايي با اين طرح مخالفت كردهاند؟
شيرين عبادي و 9 ان جي او بين المللي به ظاهر موافق حقوق بشر، بيانيهاي صادر كردهاند و خطاب به نمايندگان مجلس خواستار تصويب نشدن اين طرح شدهاند. اين مسئله نشان دهنده اهميت اين طرح است و اينكه نمايندگان براي تصويب آن بايد عزم خود را جزم كنند.
آيا پيش بيني ميكنيد كه اين طرح پس از مسكوت ماندن سه ماهه و رفع ابهامات در مجلس به تصويب برسد؟
بله، پيش بيني ميكنم كه تصويب بشود.
باتوجه به اينكه شما رئيس فراكسيون سازمانهاي مردم نهاد هستيد تعداد ان جي او ها در كشور چقدر است و چه تعداد از آنها سازمانهاي
غير دولتي زنان هستند؟
با توجه به رشد وتوسعه تشكلها به لحاظ كمي و كيفي ،آمار دقيقي از تشكلهاي فعال در اختيار نيست حتم در مكاتباتي كه با برخي دستگاهها داشتيم آنها هم آمار دقيقي ندارند چون تعداد زيادي از تشكلها در حال فعاليت هستند و تعدادي هم درحال ثبت و گرفتن مجوز هستند و قاعدتا در بين آنها زنان سهم مهمي را ايفا ميكنند وتعداد زيادي از تشكلهاي مردمي زنان هستند و از آنان هم آمار دقيقي در دست نيست ولي در شبكه
" سازمانهاي غير دولتي زنان " بيش از هزار تشكل غير دولتي زنان عضو هستند و اين نشان ميدهد كه خانمها در كشورها اين گونه شور ونشاط در عرصه غير دولتي فعاليت ميكنند.
فكر ميكنيد علل گرايش خانمها به فعاليت در سازمانهاي غير دولتي زنان در ايران چيست؟
زنان كشورما نسبت به جامعه خود احساس ميكنند و همچنين بالابودن روحيه مشاركت اجتماعي در زنان جامعه و نيز فضايي كه بحمدالله در كشور براي مشاركت اجتماعي زنان وجود دارد باعث ميشود كه خانمها تمايل ويژهاي براي مشاركت در امور داوطلبانه و غير دولتي داشته باشند.
با توجه به اينكه عضو كميسيون امنيت ملي هستيد ارزيابي شما از تحولات منطقه بويژه اتفاقاتي كه در ليبي و بحرين رخ ميدهد چيست؟
شاهديم كه تحولات منطقه با سرعت در حال وقوع است و شرايطي به واسطه بيداري ملتهاي مسلمان ايجاد شده كه غرب و رژيمهاي ديكتاتوري را دچار دستپاچگي كرده است . اين روند ، روندي است كه به جهت فشارهاي رژيمهاي ديكتاتوري بر مردم در كشورهاي اسلامي به وجود آمده است.
مردم سالهاي طولاني شاهد اين بودند كه منابع آنها به غارت ميرود و تسلط نظام سلطه بر اين رژيمهاي ديكتاتوري به نوعي منجر به ركود و عدم رشد و پيشرفت كشورهاي اسلامي شده است. حركتهاي اسلامي با الهام گرفتن از قيام ملت ايران در سال 57 رخ داد و در طول سي و دو سال گذشته ملت ايران نشان داد كه با ايستادگي و مقاومت و پايداري به حقوق اساسي خود دست پيدا كرده است وتوانست قدرتهاي زورگوي دنيا را به زانو در بياورد و همين مسئله باعث شد كه ملتها در كشورهاي مختلف از مقاومت ملت ايران الگو بگيرند.
در شرايط حاضر با اينكه آمريكا تلاش ميكند كه اين شرايط را مديريت كند و نيز رژيم صهيونيستي وانگليس و برخي كشورهاي غربي ديگر تلاش ميكنند تا با تمام قدرت را مديريت كنند تا منافع خودشان را در خاورميانه از دست ندهند اما روند هوشمندانه حركت مردم به سمتي است كه قطعا منافع اسرائيل و آمريكا در منقطه به خطر افتاده است و همين باعث شده كه طراحيهاي جدياي براي انحراف اين انقلاب ها صورت بگيرد اما شاهد هستيم با هوشمندي ملتهاي مسلمان اين توطئه ها خنثي شده و حركت مردم كاملا هدفدار و در راستاي اعتقادات و اهداف اسلامي است كه منجر به عصبانيت جدي غرب ونظام سلطه شده وبه همين دليل آنها تلاش دارند از همه ظرفيتهاي خودشان عليه اين انقلابها استفاده كنند حتي اينكه به نوعي ميخواهند ژست دموكراتيك را حفظ كنند و از برخي مردم دركشورهاي اسلامي حمايت داشته باشند ولي به هر حال روند آن قدر آشكار است كه منجر به نوعي رسوايي غرب در حمايت از رژيمهاي ديكتاتوري شده كه نمونه آن را در بحرين شاهديم .
عربستان با حمايت و چراغ سبز آمريكا به كشور بحرين حمله ميكند و اين گونه حقوق مسلمانان را تضييع ميكند در مقابل ملت مسلمان بحرين خود را قرار ميدهد كه اين نشان از اهميت اين منطقه براي نظام سلطه دارد واينكه به هر قيمتي حتي كشتار و بازداشت و شكنجه مردم مسلمان و كمك گرفتن از رژيمهاي منطقه تلاش ميكند منافع خود را در منطقه حفظ كند.
سرنوشت لايحه حمايت از خانواده چه شد؟
لايحه حمايت از خانواده براي اصلاحاتي در كميسيون قضائي متوقف ماند قرار شد برخي از بندها در حمايت بيشتر از حقوق زنان وكودكان در چار چوب خانواده اضافه بشود كه بعد از اين اضافات انشاء الله به صحن علني بيايد قطعا بعد از تصويب بودجه، لايحه حمايت از خانواده به مجلس خواهد آمد. من به طور كلي با اين لايحه موافقم ولي جزئيات آن را در مصاحبه ديگري خدمتتان عرض ميكنم.