ترقه ‌هایی که شادی ‌ها را می‌ سوزانند

چهارشنبه ‌ی آخر سال که می ‌شود، صدای بمب و ترقه از هر سو به گوش می ‌رسد، گروهی بی خیال از روی آتش می ‌پرند، گروهی از درد سوختگی و شکستگی فریاد می ‌کشند و کسانی در غم از دست دادن عزیزی، شب را با گریه به صبح می ‌رسانند.

چهارشنبه آخر سال نزدیک است، سه ‌شنبه 25 اسفند امسال مصادف است با سالروز بمباران شیمیایی حلبچه در سال 66 که البته همزمان با روز بزرگداشت پروین اعتصامی شاعر نامی معاصر نیز است، همان که می ‌گفت:" علامت خطر است این قبای خون آلود، هر آن که در ره هستی است در ره خطری است."

چهارشنبه ی آخر سال امسال هم مثل هر سال خطرهایی در پیش است، اورژانس، آتش نشانی، نیروی انتظامی، هلال احمر، شهرداری در وضعیت آماده باش خواهند بود تا شاید قدری از میزان و شدت حوادث بکاهند. حوادثی ساخته دست خودمان و قابل پیش بینی و البته پیشگیری.

کافی است بیاموزیم که می ‌توان بدون هیاهو و انفجارهای مهیب هم شادی کرد و جان خود و اطرافیان را به خطر نینداخت.

گر چه غلامرضا معصومی، رئیس اورژانس کشور در گفتگو با خبرنگار فارس، خبرهای خوشی داده است و گفته است که مسئولان نیروی انتظامی به او اطمینان داده ‌اند که پلیس امسال 100 درصد مواد محترقه را جمع‌ آوری کرده است و اظهار امیدواری کرده که امسال چهارشنبه ی آخر سال امن و سالمی داشته باشیم و حتی شاید حوادث ناگوار چهارشنبه سوری امسال به صفر برسد.اما چهارشنبه ی آخر سال است و آتش در کمین است.

همین چهارشنبه سوری پارسال بود که به گزارش مسئولان وزارت بهداشت 306 نفر حادثه دیدند و راهی بیمارستان شدند که البته 55 درصد نسبت به چهارشنبه آخر سال 86 کمتر بود و البته حداقل یک نفر در همین شب بر اثر حادثه بازی با آتش جان خود را از دست داد.

با این حال چنین روزی بود که شنیدیم،

" بر اثر آتش ‌بازی، یک باب نانوایی در خیابان 17 شهریور آتش گرفت "

" سازمان آتش نشانی اعلام کرد: بر اثر آتش بازی، 20 نقطه تهران آتش گرفت. "

" رئیس اورژانس تهران گفت: بازی با ترقه در تهران، 12 نفر را دچار سوختگی در ناحیه صورت و دست و پا و راهی بیمارستان کرد."

" دست 2 نفر بر اثر انفجار مواد محترقه قطع شد؛ این دو نوجوان 15 ساله در نارمک و خانی آباد تهران به علت انفجار مواد محترقه، دست راست خود را از دست دادند. "همچنین بر اثر انفجار نارنجک دست ‌ساز در میدان رسالت پیرمرد 55 ساله ‌ای دچار لکنت زبان شد "

" رئیس بیمارستان سوانح و سوختگی مطهری اعلام کرد: امسال رکورد پذیرش مصدومان در چهارشنبه آخر سال شکسته شد که البته بیشتر آنان سرپایی درمان شدند."

خبرگزاری فارس گزارش داد، در بین پذیرش شدگان بیمارستان مطهری، 4 نفر به علت سوختگی در ناحیه دست، پا و صورت به بیمارستان حضرت فاطمه زهرا (س) و یک نفر به علت شدت آسیب‌دیدگی چشمی به بیمارستان حضرت رسول(ص) ارجاع داده شدند و بقیه این مصدومان به صورت سرپایی درمان شدند.

فردای چهارشنبه آخر سال 87 بود که محمدرضا منتظر خراسانی، رئیس ستاد عملیات بحران وزارت بهداشت گفت: آمار نهایی وزارت بهداشت نشان می ‌دهد، حوادث چهارشنبه سوری امسال در مجموع 306 مصدوم در سراسر کشور داشت که بیشترین میزان آن در قطب تهران و کمترین میزان آن در قطب آذربایجان شرقی گزارش شده است.

وی اضافه کرد: ستاد عملیات بحران وزارت بهداشت، کشور را به 8 قطب مختلف تقسیم کرده است، که در این میان قطب تهران که مدیریت بحران استان‌ های قم و قزوین را نیز به عهده دارد با 146 مصدوم، بیشترین میزان آسیب دیدگان را به خود اختصاص داد.

وی گفت: بعد از تهران بیشترین میزان مصدومان به ترتیب از قطب های کرمانشاه، فارس، خراسان رضوی و اصفهان گزارش شده است و کمترین میزان آن مربوط به منطقه آذربایجان شرقی است که با تحت پوشش داشتن استان‌ های آذربایجان غربی و اردبیل 13 مصدوم را در چهارشنبه آخر سال داشتند.

رئیس ستاد عملیات بحران وزارت بهداشت اضافه کرد: از مجموع 146 مصدوم در قطب تهران، 109 نفر در شهر تهران بودند.

منتظر خراسانی افزود: چهارشنبه سوری سال 86 حدود 761 مصدوم در سراسر کشور داشتیم که بیش از نیمی از آنان در منطقه قطب تهران بودند و امسال نیز تقریباً همین نسبت، حفظ شده است.

وی گفت: در آمار اورژانس کشور هیچ مورد فوتی در حوادث چهارشنبه سوری ثبت نمی ‌شود اما بر اساس اعلام سازمان پزشکی قانونی یک مورد فوتی چهارشنبه سوری امسال در یکی از بیمارستان‌ های تهران تائید شده است.

وی اضافه کرد: بیشترین میزان آسیب در حوادث چهارشنبه سوری آسیب در ناحیه دست، پا، چشم و صورت بوده است.

رئیس ستاد عملیات بحران وزارت بهداشت (EOC) گفت: علت کاهش تعداد موارد مصدومیت در چهارشنبه سوری امسال فرهنگ سازی و آموزش مردم و به خصوص جمع‌آوری وسایل خطرناک آتش بازی و توزیع وسایل کم خطر و استاندارد در بین مردم بود که توسط خانواده‌ ها استفاده می ‌شد و خطری نداشت.

وی گفته بود: امسال( سال 87) در سراسر کشور وسایل ترقه و آتش بازی استاندارد و با قیمت مناسب در اختیار مردم بود و شهروندان نیازی نداشتند تا وسایل آتش بازی را به صورت دست ساز در خانه بسازند و همین امر موجب کاهش چشمگیر تعداد موارد مصدومیت در چهارشنبه سوری امسال بود.

وی اضافه کرد: سال 86 اورژانس کشور در مجموع در شب چهارشنبه آخر سال 761 مورد مأموریت انجام داد. از این تعداد 503 مصدوم در محل و به صورت سرپایی درمان شدند و 258 مصدوم دیگر به بیمارستان منتقل شدند.

وی گفت: 635 نفر از مصدومان چهارشنبه سوری سال 86 مرد و 126 نفر زن بودند، بیشترین ناحیه آسیب نیز به ترتیب دست با 28 درصد موارد، سوختگی پا با 20 درصد، چشم با 14 درصد و سوختگی صورت با 11 درصد موارد بوده است.

کامران باقری لنکرانی، که چهارشنبه آخر سال گذشته مسئولیت وزارت متولی سلامت کشور را در دست داشت، در این شب به بیمارستان سوانح و سوختگی مطهری تهران رفت و پس از ارائه آماری که تا لحظه ورود وی گزارش شده بود، گفت: در حال حاضر تیم‌ های جراحی و پیوند در تمام مراکز سوانح و سوختگی سطح کشور در حال آماده ‌باش کامل هستند و امیدواریم این میزان آسیب و مصدومیت امسال نسبت به سال گذشته کاهش یابد.

باقری لنکرانی با اشاره به کاهش تعداد مصدومان چهارشنبه‌ سوری در طی سال های اخیر افزود: آموزش عمومی، تلاش رسانه ملی و همچنین همکاری نیروهای انتظامی در این کاهش، نقش زیادی داشته است.

وی با اشاره به کمبود تخت ‌های سوختگی در سطح کشور تصریح کرد: در حال حاضر تخت‌ های سوختگی در کشور رشد 50 درصدی پیدا کرده ولی باید نگاه مان به خدمات درمان سوختگی تحول بنیادی پیدا کند.

باقری لنکرانی همچنین خاطرنشان کرد: اورژانس‌ های پیش ‌بیمارستانی در مناطقی که احتمال بروز مصدومیت ‌های زیاد، پیش ‌بینی می ‌شود، مستقر شده‌ اند.

امسال نیز چهارشنبه آخر سال همراه با دلشوره و نگرانی است، آیا امسال هم صدای انفجارهای مهیب از هر سو به گوش خواهد رسید؟ صدایی که می‌ تواند، جنین مادری باردار را بیندازد، یا سالمندی را دچار سکته و روانه بخش مراقبت ‌های ویژه کند. آیا امسال هم باران ترقه و بمب‌ های دست ساز از آسمان شهرمان باریدن خواهد گرفت، انفجارهایی که می ‌تواند باعث قطع دست پرتاب کننده یا کوری چشم رهگذری شود؟؟؟

ارتباط سوختگی‌ با افسردگی

سوختگی مشکل بهداشتی متداولی در کل جهان، به ویژه در کشورهای در حال توسعه است. در ایران صدمات سوختگی هنوز مرگ و میر بالایی دارد. طی قرن بیستم به دلیل پیشرفت در مراقبت از سوختگی، بقای بیماران سوخته افزایش یافته است.

مقایسه مطالعات اپیدمیولوژیک صورت گرفته در ایران نیز موید این ادعا است. به دلیل عوارض متعدد سوختگی از جمله اسکار (جای زخم)، بدشکلی و اختلال عملکرد عضو، فرآیند بهبود، چالش ‌برانگیز و طولانی ‌مدت می‌ شود.

بیماران حتی پس از دریافت پیشرفته‌ ترین اقدامات ترمیمی، اغلب با ظاهری غیرطبیعی زندگی می ‌کنند.

زندگی با اسکار به ویژه در شرایط اجتماعی فرهنگی که بهای زیادی برای جذابیت جسمی قایل است می ‌تواند مشکل ‌آفرین باشد.

در میان بدشکلی ‌ها، بدشکلی صورت به دلیل اهمیت آن از توجه خاصی برخوردار است. صورت محل زیبایی و جذابیت، کانال اصلی درک محیط، نشان دادن خود و برقراری ارتباط است.

جذابیت جسمی ماهیت کلیشه ‌ای دارد؛ به این ترتیب که افراد جذاب، از لحاظ اجتماعی کارآمدتر، باهوش ‌تر، مسلط ‌تر و سازگار تر به نظر می ‌رسند و برعکس افراد بدشکل مشکلات بیشتری در تعامل با دیگران داشته و واکنش‌ های منفی از سایرین دریافت می‌ نمایند.

این افراد سطوح بالایی از تنش ‌های روانی از جمله اضطراب و افسردگی را تجربه می‌ کنند. بنابراین بدشکلی ماهیتی چند بعدی داشته و عوامل فردی و اجتماعی را دربرمی ‌گیرد. این عوامل می ‌تواند ظرفیت بیمار برای مدارا کردن با موقعیت خویش را تحت تاثیر قرار دهد. به رغم این که کلیه فرهنگ ‌ها تمایل به کلیشه براساس ظاهر دارند اما محتوای دقیق این کلیشه بستگی به ارزش‌ های فرهنگی داشته و در فرهنگ ‌های مختلف می ‌تواند متفاوت باشد. بررسی‌ های اخیر نشان می ‌دهد افرادی که دچار سوختگی‌ ها می ‌شوند و حتی پس از مدتی بهبود می ‌یابند، بیشتر در معرض ابتلا به افسردگی هستند. سوختگی از جمله مشکلاتی است که تاثیر مستقیم بر مغز گذاشته و آستانه تحریک ‌پذیری افراد را کاهش می ‌دهد و در این میان زنان، از حساسیت بیشتری برخوردار هستند.

در مواردی که افراد به دلیل سوختگی نیاز به جراحی پلاستیک پیدا می ‌کنند، احتمال افسردگی در آن ها افزایش می ‌یابد و بهتر است درمان افسردگی بیمار همراه با درمان محل سوختگی وی انجام ‌شود.

در بیش از 46 درصد از سوختگی ها، حالات افسردگی خفیف تا متوسط دیده می شود زیرا افراد به نوعی احساس قربانی شدن می ‌کنند. این آمار در زنان و کسانی که به ظاهر خود بیشتر اهمیت می ‌دهند، بیشتر است.

ضربه به سر و اقدامات تشخیصی

یکی از علل مراجعه ی بیماران به اورژانس، ضربه به سر است. غالبا بیماران با ترس از خون ریزی مغزی به اورژانس منتقل می ‌شوند. ضربه به سر در جامعه ی شهرنشینی فعلی بروز بالایی دارد. حوادث جاده ‌ای، نزاع و سقوط از جمله علل شایع هستند.

عموم مردم تجربه ی ضربه به سر را داشته‌ اند. عده‌ ای به عنوان بیمار و مابقی به عنوان همراه، کارشان به بیمارستان کشیده و تجربیاتی از آن زمان دارند.

باورهای صحیح و غلط در ذهن ما جا گرفته است. عده‌ای معتقد هستند که اگر خون از بینی مصدوم بیاید، فرد ضربه مغزی شده است و همین افراد وقتی که می ‌بینند خونی از بینی مصدوم نیامده خدا را شاکر شده و حتی توصیه به استراحت در منزل می‌ کنند! عده ‌ای باور دارند که انجام عکس برداری ساده کافی است و در مقابل عده‌ای هستند که به اصرار تقاضای انجام "سی‌تی‌اسکن" دارند!

به مانند همه ی بیماران حادثه ‌دیده باید به ترتیب مراحل بررسی راه هوایی، تنفس، خونریزی و مراقبت از ستون فقرات به طور متوالی و منظم بررسی شود.

در این بیماران اغلب به دلیل افت هوشیاری معاینه و بررسی ستون فقرات و بالاخص گردن قابل اطمینان نیست. لذا در افراد با افت هوشیاری، اصل را بر آسیب ستون فقرات بگذارید تا خلافش ثابت شود.

اما در پس ضربه به سر چه اتفاقی می ‌افتد؟

می ‌دانیم که جمجمه فضایی استخوانی است که شامل مغز، عروق خون ‌رساننده و مایعی است که حفرات درون مغز را پُر می‌ کند.

اگر یکی از این اجزا شروع به افزایش کند، مانند تورم بافت مغز به دنبال ضربه یا خونریزی از عروق، در این صورت فشار بر دیگر اجزا بالا می‌ رود و اختلال ناشی از فشار غیر طبیعی، بروز می ‌کند.

اما هر ضربه به سر معادل آسیب به عناصر داخل جمجمه نیست. برای شک به آسیب باید به دنبال علائم و نشانه‌ هایی همچون افت هوشیاری، سردرد، استفراغ، فراموشی، خونریزی از بینی، کبودی دور چشم‌ ها یا در پشت گوش‌ ها بود.

کاهش هوشیاری متغیر است و هرچه شدیدتر باشد دال بر عاقبت بدتر برای مصدوم نیست البته وقتی هوشیاری بیمار پایین ‌تر باشد اقدام شدید تر و مراقبت بیشتری برای بیمار اتخاذ می ‌شود.

سردرد در این بیماران عمدتا در تمام سر پخش می ‌باشد یا با گذر زمان بدتر می ‌شود.

استفراغ این بیماران جهنده بوده و بیمار فاقد توانایی کنترل بر آن می‌ باشد.

فراموشی نسبت به حوادث قبل یا بعد از بروز حاثه وجود دارد. فراموشی صرفا در لحظه بروز حادثه معمولا امری طبیعی است. این بیماران معمولا از این ‌که قبل از بروز حادثه مشغول چه کاری بودند یا پس از بروز حادثه چه کسانی به آن ها کمک کردند یا چگونه به اورژانس منتقل شدند چیزی به یاد نمی ‌آورند.

خونریزی از بینی، کبودی دور چشم‌ ها یا در پشت گوش‌ ها از علائم شکستگی قاعده جمجمه است. زمانی که هر کدام از علائم فوق دیده شود بیمار باید به اورژانس منتقل شود؛ البته نبود این علائم دال بر عدم نیاز به بررسی نیست.

در بین اقدامات تشخیصی هیچ ‌کدام به اندازه "سی‌تی‌اسکن" از مغز برای بیمار مفید نیست.

طب اورژانس چیست؟

چند سالی است تخصصی به نام طب اورژانس در اورژانس ‌های كشور ایجاد شده است. این رشته در دنیا قدمت چند دهه‌ ای دارد، اما در ایران بیش از چند سالی نیست كه اولین گروه از فارغ ‌التحصیلان آن، وارد سیستم درمانی كشور شده‌ اند.

اما نخستین سوالی كه در ذهن هر انسانی ممكن است در ارتباط با این رشته شكل بگیرد ضرورت و كاربرد راه ‌اندازی و تربیت چنین متخصصانی است و این كه آیا واقعا نیازی به این رشته در كشور ما وجود دارد یا به ‌دلیل تداخل با دیگر رشته ‌های تخصصی عامل سردرگمی بیشتر بیماران شده است؟ شاید بهتر باشد به ‌جای توصیف عملكرد این رشته در قالب وظایف از چند مثال كاربردی استفاده شود و پس از آشنایی مختصر توضیحاتی پیرامون آن ذكر شود.

فرض كنید فردی با مشكل سرگیجه به اورژانس مراجعه می ‌كند. سرگیجه می ‌تواند ناشی از تغییر در فشارخون، تغییر در آهنگ ضربان قلب، اختلالات گوش یا مشكلات مغزی باشد و برای بررسی هر یك از این احتمالات نیاز به متخصصان مختلفی از جمله داخلی، قلب، گوش و حلق و بینی ومغز و اعصاب است؛ از طرفی سرگیجه می ‌تواند ناشی از مسمومیت با بعضی از داروها، مواد شیمیایی و برخی سموم هم باشد. با این اوصاف، نشانه ‌ای این چنین رایج كه هركدام از ما در عمرمان با آن قطعا برخورد داشته و خواهیم داشت نیازمند ویزیت در سرویس‌ های تخصصی گوناگون است!

حال اگر این بیمار به اورژانس مراجعه كند چه كسی باید اولین نفری باشد كه بیمار را ویزیت می ‌كند؟ و اگر ویزیت اول موردی نداشت تعیین ویزیت تخصصی بعد و اولویت در ویزیت‌ های بعدی تخصصی با كیست؟ و در زمانی ‌كه بیمار توسط تمام متخصصان ویزیت شد(به شرط آن ‌كه هیچ گروهی از قلم نیفتاده باشد) بیمار كدام دستور دارویی را باید مصرف كند؟

اینجا است كه بیمار نیازمند تخصصی است كه مسوولیت او را در اورژانس به ‌عهده بگیرد و این مسوولیت برعهده متخصصان طب اورژانس است.

از دیگر وظایف و مسوولیت‌ های متخصصان طب اورژانس رفع آسیب‌ ها، علائم و مشكلات بیماران در سیر اورژانسی بیماری آن ها می‌ باشد.

این توانایی منجر به كاهش نیاز حضور 24 ساعته دیگر متخصصان است. بنابراین متخصصان طب اورژانس علاوه بر نظارت بر شرایط بیمار طی حضور در اورژانس، توانایی درمان موارد اورژانسی بیمار یا شناسایی علت یا علل اصلی مولد علائم بیمار را نیز دارد كه این توانایی‌ ها، هم رسیدگی به بیمار و هم شرایط بستری یا ترخیص بیمار را تسریع می‌ كند.

بسیاری از بیماران بستری در اورژانس با مراقبت ‌های اولیه بهبود می ‌یابند و عده‌ای تنها نیازمند بررسی اولیه و پیگیری در سرویس تخصصی هستند و بیماری ‌شان موردی نیست كه لازم به بستری فوری باشد.

حال با توجه به امكانات محدود اورژانسی نسبت به جمعیت موجود در كلان شهرها، رسیدگی به وضعیت اورژانس ‌ها و تعدیل نیروی انسانی شاغل، استاندارد كردن وسایل، ارتباط اورژانس با دیگر بخش ‌ها و تعیین تكلیف بیماران ویزیت شده این گروه، تخصصی است.

مسوولیت آموزش پرستاران اورژانس، پرسنل اورژانس پیش ‌بیمارستانی(115) و بالا بردن آگاهی مردم در برخورد با سوانح و حوادث پزشكی و حتی بلایای طبیعی، بر‌عهده گروه طب اورژانس است.

مبتلایان به آنفلوانزای A، بهترین اهدا کنندگان خون

آخرین گزارش وزارت بهداشت از تعداد مبتلایان به آنفلوانزای نوع A در کشور حاکی از آن است که تا کنون بیش از دو هزار نفر به این بیماری مبتلا شده و بیش از 30 نفر فوت کرده اند.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران از افراد مبتلا به ویروس آنفلوانزای نوع A به عنوان بهترین اهداکنندگان خون نام برد که می توانند بعد از دو هفته از مدت ابتلا، نسبت به اهدای خون اقدام کنند.

دکتر حسن ابوالقاسمی در گفتگو با مهر اظهار داشت: مردم باید بدانند افرادی که از بیماری آنفلوانزای نوع A بهبود می یابند، دو هفته بعد، بهترین اهدا کننده خون هستند.

بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت، یکی از مشکلات کشورها در زمان همه گیری آنفلوانزای نوع A، کمبود خون است.

ابوالقاسمی با عنوان این مطلب که بعد از ابتلا به این بیماری مقدار زیادی آنتی بادی در بدن فرد ساخته می شود، افزود: خونی که از این فرد گرفته می شود می تواند چند نفر را در مقابل ابتلا به آنفلوانزا ایمن کند.

مدیرعامل سازمان انتقال خون ایران گفت: خون فرد مبتلا به آنفلوانزای نوع A بعد از دو هفته، برای بیماری های مزمن مثل تالاسمی، دیالیزی و نوزادان نارس و... بسیار مفید است که اگر استفاده شود، بدن این قبیل بیماران تا حدود زیادی در مقابل این بیماری ایمن می شود.

ابوالقاسمی در خصوص اهدای خون در زمان ابتلا به این بیماری نیز اظهار داشت: به هیچ وجه از مبتلایان خون گرفته نمی شود ولی در عین حال خون اهدایی این افراد هیچ عارضه ای ایجاد نمی کند؛ چون ویروس آنفلوانزای A از طریق تنفس ایجاد می شود و از طریق خون مشکلی ایجاد نمی کند.

توصيه‌هايي به مسافران تابستاني

غرق شدگي در دريا

كارشناس مسئول آموزش مركز مديريت فوريت و حوادث پزشكي وزارت بهداشت، با هشدار به هموطنان مبني بر استفاده نكردن از وسايل غيراستاندارد مانند تيوپ لاستيك اتومبيل حين شنا گفت:‌ شنا در محل ‌هايي با سرعت زياد آب حتي در حد زانو، خطر غرق شدگي و مرگ را به همراه دارد.

دكتر صفيه عشوري مقدم، در گفتگو با خبرنگار بهداشت و درمان خبرگزاري ايسنا، با توصيه به شناگران مبني بر آشنايي با ميزان عمق محل شنا اظهار كرد: حتي با جليقه ‌هاي غريق نجات هم نبايد وارد مناطقي با عمق زياد شد.

وي، جليقه‌هاي غريق نجات را براي كودكان ناآشنا به شنا و در مناطق آرام ساحلي ضروري برشمرد و افزود: ميزان ايمني استاندارد و حفاظت شخصي اين جليقه‌ ها نامشخص است؛ از اين رو حتي در صورت پوشيدن اين جليقه‌ ها بايد از ورود به آب ‌هاي عميق و خروشان خودداري شود.

كارشناس مسئول مركز مديريت فوريت‌ ها و حوادث پزشكي وزارت بهداشت، با تاكيد بر اين كه از ورود به مناطقي با درجه شيب نامشخص و يا سواحل سنگي بايد خودداري شود، گفت: حتي شناگران ماهر مي ‌توانند به علت عدم حفظ تعادل و حتي خطر ريزش سنگ بر اثر سُرخوردگي، به تروماهاي سر دچار شوند.

دكتر عشوري مقدم، در ادامه سواحل شني را سواحلي آرام و معمولا در محدوده مناطق حفاظت و سالم سازي شده ي دريا برشمرد و افزود: توصيه مي‌ شود از رفتن به سواحل سنگي با امواج سهمگين خودداري شود.

وي، با تاكيد بر نبودن امنيت كافي براي شناي فرد به تنهايي در آب دريا و رودخانه گفت‌: شنا در استخر متفاوت ‌تر از شنا در آب دريا و رودخانه است.

دكتر عشوري مقدم، وحشت زدگي، حركات دست و پا، گوش ها و لب‌ هاي سيانوتيك و خاكستري رنگ، پوست بدن سرد و بي ‌رنگ را از علايم غرق شدگي عنوان كرد و يادآور شد، گاهي به علت وجود مقادير فراوان آب، شكم فرد غرق شده دچار تورم مي‌ شود. همچنين احساس تهوع و استفراغ، خستگي، مجاري تنفسي درگير، خواب آلودگي و ناآرامي، قطع تنفس، سرفه به همراه خلط كف آلود خوني (به علت درگيري ريه ها) از ديگر علايم فرد غرق شده است.

وي، نخستين اقدام در امداد رساني به فرد غرق شده را قرارگيري در محلي ثابت با امكانات مربوطه نظير چوب و طناب پس از تثبيت موقعيت فرد امدادگر برشمرد و افزود: به علت احتمال خطر وارونگي قايق، غريق نجات بايد از خم شدن به خارج قايق خودداري كند.

كارشناس مسئول آموزش مركز مديريت فوريت‌ها و حوادث پزشكي وزارت بهداشت، با تاكيد بر اين كه در حمل و جابجايي فرد غرق شده بايد كمترين آسيب به ستون فقرات فرد مصدوم وارد شود، افزود: چون احتمال شكستگي سر و ستون فقرات وجود دارد، امدادگر بايد با حمايت و بي‌ حركت نگه داشتن سر و گردن، فرد مصدوم را جابه‌جا كند.

دكتر عشوري مقدم، مرحله بعد امدادرساني را احياي قلبي - تنفسي فرد غرق شده دانست و افزود: در احيا اوليه، باز کردن راه‌ هاي تنفسي و برقراري نبض مناسب الزامي است.

وي افزود: براي باز كردن راه‌هاي هوايي مي‌ توان با حركت جارويي انگشتان دست، زبان را خارج كرد و در صورت لزوم، تنفس دهان به دهان و سپس احيا تنفسي – قلبي را آغاز کرد.

كارشناس مسئول آموزش مركز مديريت فوريت‌ها و حوادث پزشكي وزارت بهداشت، گفت:‌ براي خروج آب از داخل معده ي فرد غرق شده، وي را به پهلو خوابانده و دهان بيمار را پاك مي‌ كنند.

دكتر عشوري مقدم، نخستين اقدام براي كودكان غرق شده را خارج كردن لباس ‌هاي خيس و پوشانيدن آن ها با پتو و ملحفه دانست و افزود: پس از انجام اقدامات اوليه، تماس با اورژانس 115 الزامي است.

وي، در پايان يادآور شد: حتي اگر احيا قلبي- تنفسي با موفقيت به انجام رسيده باشد، اما احتمال آسيب رساني آب و املاح موجود در ريه‌ ها همواره وجود دارد.

با شکستگي هاي استخواني چه کنيم؟

براي آشنايي با چگونگي برخورد با شکستگي هاي استخواني گفتگوي زير با دکتر حميد بهتاش، ارتوپد و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي ايران را مطالعه نماييد.

اگر با فردي آسيب ‌ديده برخورد کرده و شک کنيم که استخوانش شکسته است، بايد چه کار کنيم؟

اگر به شکستگي فردي مظنون هستيد، بايد ناحيه صدمه ديده را از آسيب بيشتر در امان نگاه داريد و سعي نکنيد که استخوان شکسته را جا بيندازيد.

شکستگي، معمولا در نتيجه سقوط از ارتفاع يا سرخوردن اتفاق مي‌ افتد. در چنين شرايطي چه علايم و نشانه‌ هايي مي ‌تواند ما را به تشخيص شکستگي برساند؟

تورم يا خون ‌مردگي روي استخوان، بد شکل شدن اندام صدمه ديده، درد موضعي که با حرکت دادن يا فشار دادن ناحيه آسيب‌ ديده تشديد مي ‌گردد، فقدان عملکرد ناحيه آسيب‌ ديده و بيرون ‌زدگي استخوان شکسته از پوست، نشانه‌ هاي مهم شکستگي است.

براي جلوگيري از آسيب بيشتر ناحيه دچار شکستگي بايد چه‌ کار کنيم؟

ابتدا نبض شريان زير ناحيه آسيب ‌ديده را بگيريد و خاطر جمع شويد که نبض شرياني قابل لمس است. اين موضوع به شما کمک مي‌ کند تا مطمئن شويد که آيا هنوز خون‌ رساني به ناحيه بعد از شکستگي صورت مي‌ گيرد يا خير. اگر چنين نبود يعني نبضي احساس نشد، شخص آسيب ‌ديده در معرض خطر از دست دادن عضو دچار شکستگي خواهد بود بنابراين به سرعت او را به نزديک ‌ترين مرکز درماني منتقل کنيد.

اگر شکستگي از نوع باز بود و استخوان شکسته معلوم شده بود، چه کار کنيم؟

در اين صورت با اعمال فشار بر موضع، خون‌ ريزي را متوقف کنيد. با استفاده از يک گاز استريل، پارچه تميز يا حتي يک تکه لباس تميز، فشار مستقيمي بر زخم وارد کنيد.

اگر هيچ چيز دم دست نبود از دست خودتان استفاده کنيد و آن قدر فشار دهيد تا خون ‌ريزي متوقف شود. همچنين به منظور کاهش جريان خون به محل شکستگي، ناحيه آسيب ‌ديده را بالا نگه داريد.

يک نکته را نيز اضافه کنم که اگر شخص از حال رفته است، رنگش پريده يا تنفسش کم‌ عمق و سريع است بايد چنين فردي را روي زمين بخوابانيد به طوري که سرش اندکي پايين‌ تر از تنه و پاها قرار گيرد.

اشاره درستي است. قبل از نقل و انتقال فردي که دچار شکستگي استخوان شده، براي جلوگيري از حرکت کردن استخوان، آن را آتل ‌بندي کنيد. مفاصل بالا و پايين ناحيه شکسته شده را ثابت کنيد. آتل مي‌ تواند با تثبيت ناحيه آسيب‌ ديده از حرکت استخوان شکسته و در نتيجه وخيم‌ تر شدن آسيب بافتي جلوگيري کند. به خاطر داشته باشيد که آتل ‌بندي صحيح مي ‌تواند درد را نيز کاهش دهد.

درباره آتل‌ بندي صحيح و بي ‌حرکت ساختن ناحيه شکستگي نيز توضيح مي‌ دهيد؟

بله، آتل مي ‌تواند از چوب، پلاستيک، فلز يا هر ماده سفت ديگري باشد. آتل را با گاز يا پارچه ديگري بپوشانيد و بعد آن را در طرفين اندام آسيب ‌ديده قرار دهيد. آتل بايد بلندتر از استخوان شکسته باشد و بالا و پايين ناحيه آسيب ‌ديده را بگيرد.

آتل را با استفاده از يک تکه پارچه، ريسمان يا هر چيز ديگري محکم به اندام ببنديد. براي بستن، پارچه يا ريسمان را روي اندام آسيب ‌ديده گذاشته و دو انتهاي آن را در طرف ديگر بدن گره بزنيد. اندام را با آتل محکم ببنديد تا حرکت نکند اما نه آن قدر تنگ که جريان خون‌ بند بيايد.

نحوه آتل ‌بندي بستگي به محل شکستگي دارد. شکستگي‌ هاي ناحيه ستون فقرات يا لگن را نمي ‌توان آتل‌ بندي کرد اما بايد به طريقي ثابت و بي ‌حرکت شوند.

شکستگي‌ ها اغلب در اندام فوقاني، تحتاني يا ستون فقرات اتفاق مي ‌افتد. براي هر کدام چه توصيه‌ اي داريد؟

در شکستگي ‌هاي اندام فوقاني، پيچاندن روزنامه يا مجله دور ساعد مي‌ تواند موثر واقع شود. براي تثبيت شکستگي ‌هاي آرنج مي ‌توان از يک گردن آويز و باندي دور تنه استفاده کرد.

در شکستگي پا، مي‌ توانيد کل اندام تحتاني را بين دو آتل قرار دهيد. اگر آتلي دم دست نداريد، مي ‌توان از پاي سالم فرد به عنوان آتل استفاده کرد تاحرکت پاي آسيب‌ ديده را محدود کند.

در شکستگي استخوان ران، بايد مفصل لگن را هم بي ‌حرکت نگاه داشت اما اگر به آسيب گردن يا ستون فقرات شک داريد، مصدوم را حرکت ندهيد. حرکت دادن شخصي که از ناحيه ستون فقرات مصدوم شده مي ‌تواند فلج دايم و عوارض جدي ديگري را در پي داشته باشد. در صورت حرکت دادن ستون فقرات شکسته ممکن است تصادفا موجب قطع نخاع شود.

اگر با مصدومي مواجه شديد که شواهدي از ضربه مغزي دارد يا اين که ضربه محکمي به پشت يا گردن فرد خورده باشد يا اگر مصدوم درد شديدي در ناحيه گردن يا پشت دارد يا اين که از ضعف عضلاني، خواب‌ رفتگي، فلج يا عدم کنترل اندام، مثانه يا روده شکايت دارد يا اگر گردن يا پشت فرد، پيچ خورده يا در وضعيت غيرمعمول و عجيب و غريبي قرار گرفته است و يا فرد بي‌ هوش است و قادر به

نيست فرض را بر اين بگذاريد که وي دچار آسيب نخاعي شده است. در اين حالت به اورژانس زنگ بزنيد. مصدوم را بي‌ حرکت نگاه داريد و او را تکان ندهيد، مگر اين که در حال خفگي يا در معرض يک خطر قريب ‌الوقوع باشد. اگر ناگزير به جابه‌جا کردن بيمار هستيد خيلي آرام او را روي يک تخته قرار دهيد. براي مثال تخته روي ميز يا در. چند نفر را براي کمک فرا بخوانيد و خاطر جمع شويد که سر و گردن و ستون فقرات بيمار در يک راستا روي تخته محکم شوند. گردن او را حتما بي‌ حرکت نگاه داريد، سر بيمار را با يک حوله يا روسري سنگين، يک کتاب جيبي يا هر چيز نرم و حجيم ثابت کنيد تا هنگام جابه‌جا کردن مصدوم نچرخد.

شکستگي ‌هاي لگن يا مفصل ران نيز در ميان سالخوردگان زياد مشاهده مي ‌شود؛ در اين مورد چه کار کنيم؟

شکستگي ‌هاي لگن يا مفصل ران معمولا در نتيجه سقوط يا تصادف روي مي ‌دهند. در افرادي که استخوان ‌هاي آن ها به دليل پوکي استخوان يا سرطان استخوان تضعيف شده، چنين شکستگي ‌هايي ممکن است به طور خود به‌خود اتفاق بيفتد. دقت کنيد که اگر بيمار از درد مفصل ران، کمر يا ناحيه کشاله ران شاکي است و يا اين که درد در اين نواحي با حرکت يک يا هر دو پا تشديد مي ‌شود، مي‌ توانيد به شکستگي لگن يا مفصل ران شک کنيد. در چنين مواردي همانند صدمات ستون فقرات، بيمار را تکان ندهيد و فورا به اورژانس اطلاع دهيد. اگر ناگزير به حرکت دادن مصدوم هستيد به آرامي او را روي يک قطعه فيبر يا تخته روميزي قرار دهيد، درست مانند همان کاري که در مورد آسيب ستون فقرات انجام مي ‌داديد. به ياد داشته باشيد که در اين مورد سعي نکنيد پا يا مفصل ران جابه‌جا شده يا کج شده را جا بيندازيد.

جلوگیری از برق گرفتگی

توصیه‌ های ایمنی برای کار با وسایل الکتریکی

برق‌گرفتگی یکی از حوادث خانگی است. رعایت نکات ایمنی در هنگام استفاده از وسایل برقی، مانع از خطر برق‌ گرفتگی و عواقب بعد از آن می ‌شود.

بنابراین بهتر است قبل از استفاده از لوازم برقی با رعایت برخی نکات ساده، خانه ‌ای ایمن برای خود و افراد خانواده به خصوص کودکان دلبندمان ایجاد کنیم.

ماشین ‌لباس‌شویی

* هنگام خرید ماشین ‌لباس‌شویی توجه کنید که دارای سیستم اتوماتیک تعیین مقدار مناسب آب به ازای حجم لباس باشد.

* از قرار دادن ماشین لباسشویی در محل ‌هایی که به‌ طور مستقیم در معرض آفتاب یا بارندگی هستند، خودداری کنید.

* هیچ ‌گاه قسمت پشت و موتور ماشین لباس ‌شویی را با آب نشویید و حتی ‌المقدور آن را در جایی قرار دهید که آب به آن قسمت ها نریزد.

* بعد از توقف کامل موتور یا اتمام کار ماشین لباسشویی، در آن را باز کنید.

* هنگامی که موتور در حال کار و شستشوی لباس‌ها است، دست خود را داخل مخزن پُر آب نکنید.

* قبل از روشن شدن مطمئن شوید که شیر آب باز و برق در پریز موجود است.

* هنگام استفاده از خشک‌ کن هم توجه کنید که بعد از توقف کامل، لباس ‌ها را خارج کنید.

اجاق گاز

* امروزه اکثر اجاق‌ گازهای موجود در خانه دارای فندک هستند و به جریان برق متصل می‌ شوند، بنابراین هنگام کار با اجاق گاز توجه کنید که سیم اطمینان آن به زمین نصب شده است. * هرگز اجاق‌ گازی که به برق متصل است را با آب نشویید، زیرا آب ممکن است از طریق فندک نفوذ کرده و سبب برق گرفتگی شود.

* وقتی شعله اجاق گاز روشن است آن را تمیز نکنید ، زیرا جریان برق و وجود گاز در محیط ،خطر را چند برابر می‌ کند.

جاروبرقی

* هنگام کار با جاروبرقی ابتدا از سالم بودن سیم آن مطمئن شوید.

* جاروبرقی نباید بیش از 10 تا 15 دقیقه روشن باشد و بعد از این مدت جارو را خاموش کنید. کمی به آن استراحت دهید و مجددا آن را روشن نمایید.

* جسم سنگین، روی جاروبرقی نگذارید.

* برای انتقال جاروبرقی از یک اتاق به اتاق دیگر، آن را با دسته ‌اش بلند کنید نه این که آن را بکشید.

* از کیسه‌ های پلاستیکی به جای پاکت اصلی جارو استفاده نکنید.

* زباله‌های خیس و آبدار را با جاروبرقی پاک نکنید.

پلوپز برقی

* پلوپز برقی را کاملا داخل آب نکنید، زیرا به قسمت های الکتریکی آن مانند کلید، گرمکن و عایق گرمکن آسیب می ‌رسد.

* هنگامی که پلوپز کار می‌ کند، آن را تکان ندهید.

* هیچ شی خارجی را بین دیگ و صفحه گرم ‌کننده قرار ندهید.

* دیگ را هنگامی که خیس و مرطوب است، در دستگاه اصلی قرار ندهید.

توصیه ‌های کلی

* تعمیرات وسایل الکتریکی را به افراد ماهر و متخصص بسپارید.

* در صورت آتش‌ سوزی وسایل الکتریکی از آب استفاده نکنید و قبل از شروع اطفای حریق، جریان برق را قطع کنید.

* در صورتی که چند وسیله الکتریکی کنار هم هستند، سیم ‌های رابط هر یک را جدا از هم قرار دهید تا از قرارگیری سیم‌ ها روی هم جلوگیری شود.

* در حمام از وسایل برقی استفاده نکرده و از نصب کلید و پریز خودداری کنید.

* هر چند وقت یک‌ بار همه سیم‌ های وسایل الکتریکی را کنترل کنید. در صورت وجود نقص، آن ها را تعمیر کنید.

*استفاده از وسایل برقی فاقد دو شاخه، بسیار خطرناک و حادثه‌ ساز است.

* از یک پریز برای روشن کردن هم‌ زمان چند وسیله ی برقی استفاده نکنید.

* برای جلوگیری از برق گرفتگی در آشپزخانه، بدنه فلزی تمام وسایل الکتریکی مانند یخچال، فریزر و ماشین ‌لباسشویی را با نظر متخصص مربوطه به زمین حفاظتی متصل کنید.

* هنگام خرید تجهیزات الکتریکی از استاندارد بودن آن ها مطمئن شوید.

* هنگام شستشوی آشپزخانه، وسایل برقی را از برق جدا کنید.

* وسایل الکتریکی را پس از استفاده، از برق جدا کنید و دور از دسترس کودکان قرار دهید.

* در صورتی که می‌ خواهید وسایل الکتریکی مثل چای‌ ساز، پلوپز و ... را تمیز کنید، ابتدا آن را از پریز جدا کنید و سپس از خشک بودن کامل آن ها مطمئن شوید.

* کودکان بسیار کنجکاوند و وسایل برقی برای آن ها بسیار جالب است. این وسایل را از دسترس آن ها دور نگه‌ دارید.

* حتما از درپوش برای پوشاندن پریزهایی که نزدیک کف زمین قرار دارند، استفاده کنید.

* از داخل کردن جسم فلزی به داخل وسایل برقی مثل توستر، اجاق برقی و پریز برق خودداری کنید.

* از قرار دادن اشیای سنگین و برنده روی سیم‌ ها خودداری کنید.

* سیم‌ های سیار را بلافاصله پس از استفاده جمع کنید.

چطور تراشه را از پوست بیرون آوریم؟

یک تراشه ممکن است در ابتدا تنها یک عامل آزار دهنده باشد، اما اگر آن را از پوست‌تان خارج نکنید، احتمال دارد باعث درد و عفونت شود.

عمل به  توصیه‌های زیر به خارج کردن تراشه از پوست کمک می‌کند:

قبل از شروع به کار، دست‌های‌تان را به طور کامل با آب و صابون بشویید.

با یک موچین تمیز، ته تراشه را بگیرید، و به آرامی آن را با همان زاویه‌ای که وارد پوست شده است، بیرون بکشید.

در مورد تراشه‌هایی که دسترسی به آنها مشکل است، اگر خیلی عمیق وارد پوست نشده‌اند، به آرامی پوست روی تراشه را با استفاده از یک پونز یا سوزنی که با شعله یا الکل ضدعفونی شده است، بردارید. سپس با موچین، تراشه را خارج کنید.

دست‌های‌تان را دوباره به طور کامل بشویید، و به آرامی ناحیه مزبور را با تکان دادن خشک کنید (از مالیدن دست روی ناحیه پرهیز کنید). سپس روی آن پماد آنتی‌بیوتیک بمالید.

اگر احتمال می‌دهید که ناحیه آسیب‌دیده آلوده شود، روی آن را پانسمان کنید. در غیر این صورت بهتر است روی آن را باز بگذارید.

در چه صورت به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر تراشه‌ خیلی عمیق وارد پوست شده است، یا نزدیک چشم قرار دارد، یا ملتهب شده‌ یا چرک کرده است، باید بوسیله پزشک هر چه زودتر درمان شود.

 HealthDay News, 23 Mar., 2009 : منبع

کمپرس سرد کی، کجا و چگونه؟

گاهی اتفاقاتی رخ می‌دهد که نیازمند کمک فوری نیست، ولی به خاطر درد و تورم ناحیه ی آسیب دیده، با خود می‌گوییم ای کاش می‌توانستم کار مفیدی انجام دهم.

یکی از این موارد وقتی است که فردی از اعضای خانواده، به خصوص کودکی دچار ضربه می‌شود و مثلا دست یا پاهایش بعد از افتادن، کبود و متورم می‌شود.

شما برای کاهش ورم و درد چه کاری می‌توانید انجام دهید؟

اگر آسیب‌دیدگی در دست باشد، با آویزان کردن آن، ورم و کبودی کاهش می‌یابد. اگر هم پای فرد، دچار آسیب شده او را بنشانید و ناحیه آسیب دیده را بلند کنید و چند بالش زیر پایش بگذارید. سپس به سرعت با کمک کمپرس سرد سعی کنید، درد و تورم منطقه ی آسیب‌دیده را کاهش دهید.

کمپرس سرد چیست؟

می‌توانید چند تکه یخ را داخل کیسه‌ای بریزید و کمی نمک روی آن بریزید تا به آب شدن بهتر یخ‌ها کمک کند و یا حوله یا پارچه‌ای را در‌ آب سرد فرو ببرید و هر چند دقیقه آن را عوض کنید. حتی می‌توانید یک بسته لوبیای منجمد شده از داخل فریزر بردارید و به عنوان کمپرس سرد استفاده کنید.

یادتان باشد به ناحیه آسیب‌دیده‌ فشار نیاورید و مدت 30 دقیقه کمپرس سرد را روی محل بگذارید. با این کار سرعت جریان خون به ناحیه آسیب‌دیده کم شده و در نتیجه درد و ورم کاهش می یابد.

کمپرس سرد کی، کجا و چگونه؟

گاهی اتفاقاتی رخ می‌دهد که نیازمند کمک فوری نیست، ولی به خاطر درد و تورم ناحیه ی آسیب دیده، با خود می‌گوییم ای کاش می‌توانستم کار مفیدی انجام دهم.

یکی از این موارد وقتی است که فردی از اعضای خانواده، به خصوص کودکی دچار ضربه می‌شود و مثلا دست یا پاهایش بعد از افتادن، کبود و متورم می‌شود.

شما برای کاهش ورم و درد چه کاری می‌توانید انجام دهید؟

اگر آسیب‌دیدگی در دست باشد، با آویزان کردن آن، ورم و کبودی کاهش می‌یابد. اگر هم پای فرد، دچار آسیب شده او را بنشانید و ناحیه آسیب دیده را بلند کنید و چند بالش زیر پایش بگذارید. سپس به سرعت با کمک کمپرس سرد سعی کنید، درد و تورم منطقه ی آسیب‌دیده را کاهش دهید.

کمپرس سرد چیست؟

می‌توانید چند تکه یخ را داخل کیسه‌ای بریزید و کمی نمک روی آن بریزید تا به آب شدن بهتر یخ‌ها کمک کند و یا حوله یا پارچه‌ای را در‌ آب سرد فرو ببرید و هر چند دقیقه آن را عوض کنید. حتی می‌توانید یک بسته لوبیای منجمد شده از داخل فریزر بردارید و به عنوان کمپرس سرد استفاده کنید.

یادتان باشد به ناحیه آسیب‌دیده‌ فشار نیاورید و مدت 30 دقیقه کمپرس سرد را روی محل بگذارید. با این کار سرعت جریان خون به ناحیه آسیب‌دیده کم شده و در نتیجه درد و ورم کاهش می یابد.

کاهش خطرات زلزله در مدرسه

اگر حین وقوع زلزله در مدرسه یا مراکز آموزشی هستید، در حالی که آرامش خود را حفظ نموده و توصیه های ایمنی را نظر دارید، در سریع ترین زمان ممکن، بهترین و مناسب ترین عکس العمل را نشان دهید.

- قبل از هر چیز آرامش خود را حفظ کنید، ترس و وحشت، از سرعت و صحت کارهای شما می کاهد، پس نکات ایمنی را با اعتماد به نفس انجام دهید. همچنین دیگران را به آرامش دعوت نمایید.

- به محض اینکه وقوع زلزله را احساس نمودید، در صورتی که در ساختمانی یک طبقه و نزدیک درب خروجی هستید، تا آنجا که ممکن است بی درنگ ساختمان را ترک کنید و به خارج از آن بروید.

- اگر هنگام وقوع زلزله در ساختمان بلندی هستید، سعی نکنید که با استفاده از پله ها یا آسانسور بیرون بروید.

- در کلاس های درس که دانش آموزان نمی توانند یک جا و در یک لحظه با هم از آنجا خارج شوند، ممکن است به همدیگر آسیب برسانند.

بنابراین می بایست ایمن ترین محل را در داخل مدرسه انتخاب نموده و تا پایان تکان های ناشی از زلزله در آن پناه بگیرید.

برای انتخاب محل های ایمن از دستورات زیر پیروی کنید:

- از پنجره ها و درب ها دور شوید.

- از اشیایی که ممکن است بر روی شما سقوط کنند و یا به سمت شما پرت شوند، دوری کنید.

- زیر میز، محل مطمئنی برای پناه گرفتن است. زیر میز خود در کلاس پناه بگیرید و پایه های آن را محکم با دست بگیرید تا از حرکت آن جلوگیری کنید.

- میان چهارچوب درب ها محلی مطمئن برای پناه گرفتن است.

چهارچوب درب را با دستانتان محکم بگیرید و مراقب بسته شدن درب ها باشید.

- اگر در محلی مانند راهرو هستید و به میز یا چهارچوب درب ها دسترسی ندارید، از اشیایی که ممکن است بر روی شما سقوط کنند دور شوید، نزدیک دیوار بروید و یا کنار آن بنشینید و سر خود را بر روی زانوهایتان خم نموده و ضمن اینکه با دست ها، پشت سر خود را گرفته اید، با بازوهایتان از سر خود محافظت کنید.

- اگر در کتابخانه، آزمایشگاه یا کارگاه هستید و به خاطر تجمع مقابل درب ها قادر به خارج شدن نیستید، از قفسه ها دور شده و به دنبال پناهگاه باشید.

- اگر هنگام وقوع زلزله در راه پله هستید، به سمت بالا یا پایین نروید، بنشینید و سر و گردن خود را توسط دست هایتان بپوشانید.

- اگر در حیاط مدرسه هستید، از ساختمان، دیوار، سازه های بلند فولادی یا چوبی و از سبد های بسکتبال دور شوید.

اگر هنگام زلزله در اداره بودید...

در صورتی که ساختمان اداری شما مقاومت لازم را در مقابل زلزله های شدید ندارد، با همکاری مشاوران و افراد خبره برای مقاوم سازی آن اقدام نمایید.

توصیه های ایمنی قبل از وقوع زلزله

* قطعات دکوراسیون در سقف اتاق ها را مورد بررسی قرار دهید و در صورت نیاز آنها را تعمیر کنید.

* لامپ های مهتابی را در سقف اتاق در محل خود کاملا محکم ببندید و توسط دو سیم در دو انتها مهار کنید.

* چراغ ها را به صورت کاملا مطمئن به سقف متصل کنید.

* برای جلوگیری از افتادن کانال های تهویه هوا، این قطعات را در محل خود به طرز صحیحی مهار کنید.

* بلندگوها را که در قسمت های مختلف راهروها نصب شده اند، محکم ببندید تا تکان های آنها به هنگام زلزله کاهش یابد، زیرا وجود آنها در ساختمان ضروری است. ( برای ارسال پیام های ضروری)

* محل قرار دادن سیستم های مخابراتی و ارتباطی را به دقت بررسی کنید و از ایمنی آنها مطمئن شوید.

* برای برقراری ارتباط در داخل ساختمان از تلفن های بی سیم و قابل حمل استفاده کنید، زیرا این کار، جمع آوری اطلاعات از افراد و وضعیت محل را به راحتی امکان پذیر می سازد.

* کپسول های آتش نشانی به همراه راهنمای استفاده از آنها در فواصل معینی قرار دهید و کارمندان را از محل آن ها آگاه سازید.

* مکان های آسیب پذیر داخل ساختمان از قبیل آزمایشگاه ها و کارگاه ها را شناسایی کرده و آنها را ایمن نموده و اشیا را در محل خود ثابت نمایید.

* در تمام طبقات و اتاق ها لیست اسامی کارمندان را تهیه نمایید.

* نقشه ای از تمام مکان های مهم، اتاق ها، راهروها، راه پله ها و موقعیت انبارها تهیه نمایید.

* لیستی از تمام دارایی ها و وسایل قسمت های مختلف برای برآورد خرابی های احتمالی پس از زلزله تهیه نمایید.

* لیستی از شماره تلفن های ضروری شامل آتش نشانی، بیمارستان ها و درمانگاه ها تهیه نمایید.

* با همکاری کارمندان در بخش های مختلف، تجهیزات اداری حجیم مانند کامپیوترها و دستگاه های کپی را با بست های فلزی و یا کمربند ببندید، چرا که احتمال جابجایی آنها به هنگام زلزله وجود دارد و ممکن است باعث انسداد درب ها و راه های خروجی شوند.

* از کارمندان بخواهید که میزهای کار خود را در کنار پنجره ها و یا زیر لامپ ها و اشیای آویزان قرار ندهند.

* پارتیشن ها را در مکان خود با بست فلزی ببندید.

* مطمئن شوید که کارمندان درب فایل ها را در صورت استفاده نکردن، قفل می کنند.

* با همکاری هم اشیایی مانند گرم کن را که احتمال اشتعال آنها وجود دارد، کنترل نمایید.

* بایگانی و انبار به دلیل داشتن اشیای قابل اشتعال، مستعد آتش سوزی بعد از زلزله شدید هستند.

* سعی نمایید مواد قابل اشتعال مانند روغن و گاز را از وسایلی مانند کاغذ، کیسه پلاستیکی و کارتن ها دور نگه دارید و اقدامات احتیاطی در مقابل آتش سوزی را در این مکان ها انجام دهید و نیز تجهیزات اطفای حریق را در آنها نصب نمایید.

* از آنجا که آزمایشگاه محل نگهداری مواد خطرناک و قابل اشتعال است، لازم است که توصیه های ایمنی را مانند بایگانی ها و انبارها در آزمایشگاه هم در نظر بگیرید. همچنین حتما مواد آزمایشگاهی خطرناک و قابل اشتعال را در ظروف پلاستیکی و نشکن قرار دهید.

* با همکاری کارمندان قفسه ها، فایل ها و کتابخانه ها را به صورت مناسبی به دیوار متصل نمایید.

* اشیای سنگین را در قفسه های بایگانی قرار ندهید، چرا که احتمال سقوط آنها وجود دارد.

همه کارمندان باید: 

- طراحی راه های فرار ساختمان خود را مطالعه کنند.

- وقتی که وارد اتاقی می شوند، باید تمامی راه های فرار، محل کپسول آتش خاموش کن و همچنین جعبه کمک های اولیه را کاملا بشناسند.

- وقتی از یک بخش به بخش دیگری منتقل می شوند، باید پله ها و پله های اضطراری را بشناسند.

- وسایل شخصی و ضروری خود را به همراه یک جفت کفش در یک جعبه جداگانه، در داخل کمد خود قرار دهند تا به آسانی به آن دسترسی داشته باشند.

- تمام شماره تلفن های ضروری را روی یک کارت همواره در کیف پول خود داشته باشند.

- زیر میز همیشه باید یک مکان مشخص (180 سانتیمتر مربع) برای لحظه خطر وجود داشته باشد.

- نکات زیر بسیار مهم هستند:

آموزش کمک های اولیه ضروری با همکاری هلال احمر

 تشویق کارمندان به شناخت دقیق کلیه مکان های ساختمان، مخصوصا مکان های ناامن و راه های اضطراری

 آموزش استفاده از آتش خاموش کن به کارمندان و نحوه خاموش کردن آتش با آنها

 آگاه کردن کارمندان از محل تجهیزات آب، گاز و برق برای قطع جریان آنها در مواقع ضروری.

توصیه های ایمنی حین وقوع زلزله

اگر هنگام وقوع زلزله در محل کار خود هستید، با یادآوری و استفاده از آموزش های ایمنی، می توانید جان خود و همکارانتان را نجات دهید.

کارمندان می بایست بدانند که در چنین مواردی:

* اعتماد به نفس داشته و آرامش خود را حفظ کنند.

* از پنجره ها و فایل هایی (کمدهایی) که در محل خود محکم نشده اند، دور شوند.

* از منابع تامین برق (پست های الکتریکی یا کابل های فشار قوی) که احتمال حرکت، تخریب یا سقوط آنها وجود دارد، دور شوند.

* از منابع خطر یا محل های قابل اشتعال دور شوند.

* به سمت راهروها یا خروجی های اضطراری هجوم نبرند.

* از پله ها یا آسانسور استفاده نکنند.

* سریعا در مکان های ایمن ساختمان از جمله چارچوب درب ها و یا زیر میزهای کار، پناه بگیرند.

مقابله با زلزله در منزل

با يادگيري توصيه هاي ايمني و به کار گيري آنها، هر شخصي قادر است که زندگي خود و خويشاوندانش را در برابر خطرات زلزله حفظ نمايد.

توصيه هاي ايمني قبل از وقوع زلزله

* آسيب پذيري منزل خود را در برابر زلزله برآورد نماييد. آتش سوزي ناشي از زلزله، مي تواند در اثر شکستگي لوله هاي روغن و گاز و يا جدايي اتصالات آنها اتفاق بيفتد. بنابراين بايد گرم کن و ساير تجهيزات نفت سوز و گازسوز را محکم در جايشان ببنديد و در صورت امکان از اتصالات انعطاف پذير استفاده کنيد.

* شما بايد اشياي سنگين مانند کتابخانه ها، گل هاي آويز و چراغ ها را در جاي خود محکم کنيد.

* اشياي سنگين و بزرگ را در رديف هاي پايين قفسه ها قرار دهيد و وسايل را بر اساس آيين نامه هاي ايمني به ديوار متصل نماييد. (البته در ايران براي اين گونه موارد آيين نامه اي وجود ندارد و معمولا بر اساس تجربه صنعتکاران انجام مي شود. لذا در صورت امکان بايد از آيين نامه ي ساير کشورها استفاده شود.)

* لوازم سنگين و بلند منزل مانند يخچال و فريزر، کمدهاي ديواري بلند و قفسه هاي کتاب به عنوان اشياي غير ايمن به حساب مي آيند که بايد آنها را در محل خود محکم ببنديد. در غير اين صورت بايد هنگام زلزله از آنها دور شويد.

* لوله هاي آبگرمکن و سقف هاي شيرواني را چک کنيد تا احتمال افتادن آنها را به هنگام زلزله کاهش دهيد. بايد مواظب اشياي موجود در قسمت هاي خارجي ساختمان مانند کولر و گياهان آويزان در کنار پنجره ها باشيد و آنها را کاملا ايمن نماييد يا به جاي ديگري منتقل کنيد.

* در امر ساخت و ساز و همچنين بازسازي ساختمان هاي قديمي، براي کاهش خطرات زلزله بايد بر اساس آيين نامه هاي ساختماني عمل نماييد.

* براي شناسايي مکان هاي ايمن، راه هاي خروجي و شيرهاي اصلي آب و گاز و سويچ اصلي برق، يک نقشه از منزل خود تهيه نماييد.

* کيف حاوي وسايل ضروري را در مکاني مطمئن که دسترسي به آن آسان باشد، قرار دهيد و محل نگهداري آن را به ساير اعضاي خانواده نيز اطلاع دهيد.

افراد خانواده بايد:

- نحوه قطع جريان برق يا بستن فلکه اصلي آب، گاز و ... را ياد بگيرند.

- تا آنجا که ممکن است کمک هاي اوليه را ياد بگيرند، براي اينکه بعد از يک زلزله شديد، درمانگاه ها و بيمارستان ها به شدت شلوغ خواهند شد، بنابراين دسترسي به امکانات پزشکي بسيار دشوار مي گردد.

- هر از چندي با فرض يک زلزله در منزل، به تمرين عمليات ايمني و پيشگيري در مقابل آن بپردازند.

- اتفاقات ناگوار احتمالي که ممکن است در اثر زلزله در منزل روي دهند را از بين ببرند، براي مثال ممکن است مجبور شوند که محل خواب خود را از کنار پنجره ها دور کنند. خروجي ها و راهروها را چک کنند و اشيايي را که ممکن است باعث مسدود شدن آنها شوند، به محل ديگري منتقل نمايند.

- محل درب هاي خروج اضطراري، زنگ هاي اعلام خطر و کپسول آتش نشاني را بدانند تا در زمان مناسب از آنها استفاده کنند.

- از مهارت همسايگان خود اطلاع داشته باشند، چرا که اين امر مي تواند تعداد روزهاي زنده ماندن آنها را تا رسيدن نيروهاي امداد افزايش دهد.

- هر از چند گاهي بايد بحث زلزله و ساير خطرات طبيعي را در خانواده مطرح و توصيه هاي لازم را يادآوري کنند.

توصيه هاي ايمني حين وقوع زلزله

اگر هنگام وقوع زلزله در خانه هستيد، مي توانيد جان خود و بستگانتان را با داشتن آگاهي در مورد پناه گرفتن و انجام عکس العمل سريع و مناسب نجات دهيد. بنابراين لازم است که نکات ذيل را مد نظر داشته باشيد:

*از پنجره ها و کمدهاي بلند و همچنين اشيايي که ممکن است بر روي شما سقوط کنند، دور شويد.

* در زير ميز ناهارخوري يا ميز تحرير و يا تخت خواب پناه بگيريد و چنانچه در اثر زلزله حرکت کردند، پايه هاي آنها را با دستانتان محکم بگيريد.

* در کنج ديوارها پناه بگيريد و در حالي که سر خود را با بازوهايتان گرفته ايد، حرکت کنيد.

* از پله ها يا آسانسور استفاده نکنيد.

* اگر محل ايمن وجود ندارد و شما در راهرو هستيد، به کنار ديوار رفته و در حالي که نشسته ايد سر خود را بر روي زانوها خم نموده و ضمن اينکه با کف دست ها، پشت سر خود را گرفته ايد، با کمک بازوها از سر خود محافظت کنيد.

وسایل ضروری برای زلزله 

به کارهایی که هنگام زلزله باید انجام دهید، کاملا فکر کنید.

ممکن است در منزل، یا در سالن اجتماعات، در حال تماشای تئاتر، در استادیوم، با دوستانتان، در حال رانندگی و یا مشغول انجام سایر کارهای روزمره باشید.

برنامه ریزی و آمادگی باعث می شود که شما هنگام زلزله، فردی خونسرد و آرام، ولی موثر باشید.

باید نزدیک ترین مراکز امداد و نجات مانند کلینیک ها، آتش نشانی و مراکز پلیس را بشناسید.

یک کیف شامل ضروری ترین وسایل را آماده کرده و در یک مکان امن و قابل دسترس قرار دهید تا بعد از زلزله مورد استفاده قرار دهید.

مهم ترین نیازها بعد از زلزله عبارتند از:

تغذیه، بهداشت، عملیات نجات و کمک به دیگران که برای این عملیات نیاز به تجهیزاتی داریم که جمع آوری آنها بعد از زلزله می تواند غیر ممکن باشد. پس بهتر است قبل از وقوع زلزله آنها را آماده کنید و در یک کیسه و در یک مکان امن قرار دهید.

با این تجهیزات می توانید خود و خانواده خود را بعد از زلزله تا رسیدن نیروهای امداد و نجات تا 72 ساعت و یا بیشتر در خانه، محل کار یا اتومبیل خود حفظ کنید.

شما باید مایحتاج خود را بر اساس تشخیص خود در منزل، محل کار و در اتومبیل شخصیتان آماده نمایید.

وسایل ضروری 

1. جعبه کمک های اولیه شامل باند و گاز، ابزار استریل، پماد سوختگی، آنتی بیوتیک، آسپیرین، یک قیچی کوچک، قطره چشمی، و داروهای مورد نیاز که هر کدام از اعضای خانواده به طور معمول از آن استفاده می کنند.

2. یک دفتر یادداشت شامل شماره تلفن های ضروری مراکز امداد و نجات، چراغ قوه و باتری های نو

3. رادیوی ترازیستوری با باتری های شارژ شده

4. یک کپسول کوچک آتش خاموش کن

5. دستکش ضخیم و کفش سبک

6. وسایل بهداشت فردی مانند حوله، صابون، مسواک، خمیر دندان، پودر شوینده و دستمال

7. انبردست و پیچ گوشتی، بیل و یک کلنگ کوچک

8. حداقل 4 لیتر آب برای هر کدام از افراد در یک ظرف بزرگ ذخیره کنید. ظرف ها باید به طور مرتب از نظر تازگی و سلامت کنترل شده و تعویض شوند.

9. مواد غذایی برای سه روز بر اساس تعداد اعضای خانواده، مانند غذاهای کنسروی، کمپوت، بیسکوییت، آب نبات و ... .