سوختگی و تماس با مواد شیمیایی و سوزاننده

آموزش كمك های اولیه (قسمت یازدهم)

  

سوختگی بسیار شایع تر از سایر مصدومیت هاست و در اثر حوادث مختلف شامل تماس بدن با شعله، وسایل و مایعات داغ، یا مواد شیمیایی یا جریان الكتریسیته اتفاق می افتد.سوختگی براساس عمق، وسعت محل آن و نسبت سطح سوختگی به تمام بدن، به شرح زیر تقسیم بندی می گردد:

الف) درجه 1-

به صورت قرمزی، درد، حساسیت و گرمی محل سوختگی مشخص می شود.

ب) درجه 2-

در این سوختگی پوست به رنگ صورتی در می آید و متورم، مرطوب و دردناك می شود. به لمس حساس است و معمولاً تاول وجود دارد.

پوست به صورت سفید یا زرد مایل به قهوه ای در می آید. درد وجود ندارد و تمام لایه های پوست و زیر آن شامل عضلات، استخوان و چربی دچار سوختگی می شوند. پوست ظاهری خشك دارد و ممكن است درد اصلاً وجود نداشته باشد كه ناشی از سوختن اعصاب ناحیه است.

برای تخمین وسعت سوختگی در بدن افراد بالغ از قانون عدد 9 استفاده می شود كه هر قسمت بدن با ضریبی از عدد 9 درصد بندی شده و می توان براساس آن وسعت سوختگی را تخمین زد.

قانون 9% یاWallace در سوختگی ها ( تعیین درصد سوختگی بدن)

اقدامات اولیه در مصدوم مبتلا به سوختگی

درمان سوختگی را براساس نوع و وسعت آن به شرح زیر شروع كنید:

با آب سرد محل سوختگی را خنك كنید.

ب) درجه 2-

با آب سرد آن را شستشو دهید و در صورت وجود تاول از پاره كردن آن خودداری كنید. در صورتی كه وسعت آن زیاد باشد مصدوم را به بیمارستان منتقل نمایید.

بعد از اقدامات اولیه و پانسمان استریل محل و درمان شوك، مصدوم را به سرعت به بیمارستان منتقل نمایید و در صورت امكان در فواصل معین به وی جرعه جرعه آب بخورانید.

تذكر

1- از جدا كردن لباس هایی كه سوخته و به پوست مصدوم چسبیده خودداری كنید.

2- در صورت امكان جواهرات حلقوی مصدوم مثل النگو یا انگشتر را خارج نمایید.

3- دادن اكسیژن به مصدوم كمك بسیار زیادی به وی می كند كه بایستی در صورت امكان انجام شود.

پیشگیری

از قرار دادن كبریت و مواد اشتعال زا در دسترس كودكان و افراد عقب افتاده خودداری كنید.

اتصالات برق را به صورت صحیح بپوشانید. همیشه باید یك كپسول آتش نشانی شارژ شده برای مواقع ضروری در دسترس باشد.

  

سوختگی با مواد شیمیایی

مواد شیمیایی می تواند اسیدی یا قلیایی باشد و به شكل های مختلف همچون مواد شوینده، پاك كننده و سفیده كننده، مایع باتری اتومبیل، یا مواد آزمایشگاهی در منازل و محل كار موجود است. سوختگی با این مواد می تواند از نوع شدید ترین سوختگی ها باشد كه تا عمق زیادی در بدن نفوذ می كند.

اقدامات اولیه

بعد از تماس با چنین موادی بلافاصله محل سوختگی را با آب زیاد حداقل به مدت 10 دقیقه شستشو دهید.

اقدامات درمانی همانند سوختگی معمولی انجام می شود. در صورت بالا بودن شدت ضایعات، مصدوم را به بیمارستان منتقل كنید. به هیچ وجه برای خنثی كردن ماده شیمیایی از ماده شیمیایی دیگری استفاده نكنید و صرفاً با آب زیاد محل را شستشو دهید.

منبع : آموزش همگانی مقابله با بلایای طبیعی 1 و

برق گرفتگی

آموزش کمک های اولیه ( قسمت دهم )

برق گرفتگی می تواند از یک منبع برق یا ولتاژ بالا یا پایین باشد.

علایم و عوارض

علایم برق گرفتگی می تواند بسیار شدید و عمیق و شامل سوختگی مختصر تا شدید پوست و سایر بافت های بدن و احشاء، مورمور شدن بدن، نامنظمی یا ایست ضربان قلب، ایست تنفس،  کاهش سطح هوشیاری، تشنج، نارسایی کلیوی، شکستگی و دررفتگی استخوان ها و مفاصل و ... باشد.

اقدامات اولیه

در مواجهه با فردی که دچار برق گرفتگی شده است ابتدا منبع برق را قطع کنید. مثلاً دو شاخه را از برق بکشید یا برق را از کنتور قطع نمایید یا به کمک یک شیء پلاستیکی یا یک تکه چوب خشک تماس مصدوم را با منبع برق قطع کنید. (فرد امدادگر باید مواظب باشد خود دچار برق گرفتگی نشود.) هر سیم بدون پوشش را در محل حادثه دارای برق فرض نمایید حتی اگر سیم آنتن یا تلفن باشد. هرگونه شعله ای در لباس مصدوم را خاموش کنید، لباس های سوخته و نیمه سوخته را از بدن او خارج نمایید و چنانچه ضربان قلب مصدوم متوقف شده باشد فوراً عملیات احیاء را شروع کنید. ناحیه سوخته بدن را با گاز استریل یا یک تکه پارچه تمیز بپوشانید و هرگونه شکستگی اندام ها را آتل بندی کنید. توجه کنید در فرد دچار برق گرفتگی احتمال آسیب مهره های گردنی و متعاقباً فلج اندام ها بسیار زیاد است؛ پس در حمل و نقل مصدوم تلاش کنید هیچ گونه حرکتی به سر و گردن وی داده نشود. مصدومین فوق باید پس از کمک های اولیه حتماً به بیمارستان منتقل شوند چرا که برق گرفتگی می تواند عوارض تأخیری خطرناکی داشته باشد.

نکته

جریان برق با ولتاژ بالای کابل های صنعتی می تواند تا چندین متر قوس الکتریکی داشته باشد. بنابراین به قربانیان این نوع برق گرفتگی نباید نزدیک شد مگر این که به طور رسمی اطلاع داده شود که برق قطع شده است. لازم به ذکر است عملیات نجات در فردی که دچار صاعقه زدگی شده، مشابه حالت برق گرفتگی است.

پیشگیری

استفاده از دستکش های پلاستیکی مخصوص و کفش های خشک هنگام کار با مدارهای الکتریکی، محکم بستن جعبه های تقسیم برق، مسدود نمودن پریزهای برق با درپوش های پلاستیکی و استفاده نکردن از وسایل الکتریکی در حمام، از موارد مهم پیشگیری است. هنگام رعد و برق، برای حفاظت در برابر برق گرفتگی و صاعقه زدگی به مکان های سرپوشیده پناه ببرید و از ایستادن در مکان های باز، کنار درختان یا باجه تلفن و ماندن داخل آب (دریا، استخر و ...) خودداری کنید.

سرما زدگی

آموزش کمک های اولیه

دمای بدن در آب و هوای خیلی سرد ممکن است پایین بیاید. بدن در برابر این حالت یک سری عکس العمل از خود نشان می دهد. در صورت عدم موفقیت عکس العمل های جبرانی در جهت حفظ حرارت طبیعی بدن، دمای بدن به تدریج از 37 درجه به کمتراز 35 درجه می رسد.علائمی که در سرمازدگی مشاهده می شود، از خفیف تا بسیار شدید، عبارت اند از: احساس سرما و لرز، رنگ پریدگی، گیجی و کاهش سطح هوشیاری، سفتی عضلات و تکلم نامشخص، کبودی لب ها و انگشت ها، از دست دادن حافظه و قدرت شناخت، کاهش ضربان قلب و تنفس، کاهش فشارخون .

اقدامات اولیه:

در چنین شرایطی باید از گرم کردن ناگهانی فرد مستقیماً خودداری نمایید و به مصدوم کمک کنید تا به تدریج و با حرارت بدن خود دمای بدن را به حد طبیعی برساند.

به همین منظور باید فرد مصدوم را به مکانی گرم منتقل کرد و لباس های خیس او را در آورد و دور بدنش پتو پیچاند. اگر مصدوم بیهوش باشد علاوه بر انجام موارد فوق، او را به پهلو بخوابانید. در صورتی که سرمازدگی در حد متوسط باشد می توان از منابع حرارتی ملایم مثل کیسه آب گرم استفاده کرد ولی در سرمازدگی شدید نباید مستقیماً از منابع حرارتی استفاده شود چرا که می تواند بسیار خطرناک باشد و بیمار دچار شوک شود. مصدوم اجازه نوشیدن مایعات و اجازه فعالیت ندارد. در صورت امکان، دادن اکسیژن به وی بسیار حائز اهمیت است؛ کنترل مرتب نبض و تنفس و در صورت  ایست قلبی- تنفسی، انجام CPR  (عملیات احیا) ضروری است.

حمایت های روانی از آسیب دیدگان سوانح

كمك های اولیه

در جریان حوادث و سوانح بزرگ جمع و فراگیرعلاوه بر مشكلات جسمی، مسائل روانی نیز بازماندگان و آسیب دیدگان، امدادگران و عموم مردم را تحت تأثیر قرار می دهد و به ویژه افرادی كه در محل سانحه حضور داشته اند اكثراً دچار درجاتی از اختلال روانی خواهند گردید كه ممكن است تا پایان عمر اثرات آن روانِ فرد و حتی زندگی وی را مختل نماید. برخورد صحیح با موضوع رخداد سوانح طبیعی و پیامدهای آن و برخورد مناسب با آسیب دیدگان می تواند شدت اختلالات روانی ثانویه به سانحه را به حداقل برساند.

مراحل واكنش روانی در زمان وقوع سانحه و پس از آن و راه های مقابله با آن:

برای حمایت روانی آسیب دیدگان سوانح و ایجاد ارتباط مناسب با آنها ضروری است كه رعایت نكات زیر در این خصوص الزامی است:

1- خود را معرفی كنید.

2- اشتیاق و میل خود را برای همدلی با او به شكل كلامی و غیركلامی نشان دهید.

3- موقعیت آسیب دیده را برای او شرح دهید و بگویید كه دقیقاً برای او چه می خواهید بكنید.

4- با زبان ساده با او صحبت كنید. به خاطر نفهمیدن موضوع توسط آسیب دیده او را تحقیر نكنید.

5- با علاقه به او گوش دهید و صحبت های او را قطع نكنید و وقت كافی بگذارید.

6- مصاحبه با او را جدی بگیرید و با هدف پیش بروید، سعی كنید اگر متوجه حرف های شما نمی شود توضیح بیشتر بدهید.

7- سعی كنید بفهمد كه احساس او را درك می كنید ولی لازم نیست احساسی مثل او از خود نشان دهید.

8- مانع بیان احساسات او مثل گریه كردن و ... نشوید.

9- فردِ آسیب دیده را با بستگان خود مقایسه نكنید.

10- اگر امید واقعی برای كمك  بیشتر به او وجود دارد به او بگویید ولی از دادن امید بی خود و گفتن دروغ برای دلداری او خودداری كنید.

11- فرد آسیب دیده در حریم شخصی و مسائل خصوصی آسیب دیده دخالت نكنید تا اگر خود تمایل داشت صحبت كند.

12- از زور و اجبار در مقابل او استفاده نكنید و صحبت كردن در مورد مسائل را به خود او واگذار كنید.

13- با قضاوت شخصی خود با دیگران برخورد نكنید و بیش از حد هم از آنها طرفدار نكنید.

14- به آنها نخندید ولی می توانید اگر آنها خندیدند با آنها بخندید.

15-اصطلاحات تكراری مثل «غصه نخور، درست می شود و ...» به كار نبرید.

16- مانع از ایجاد وابستگی بین خود و آسیب دیده شوید.

17- اطلاعات مربوط به مرگ بستگان، خرابی منزل و ... را درست به او بدهید و دروغ نگویید.

18- افراد را از دیدن جنازه عزیزان شان به هیچ وجه محروم نكنید.

19- از باورها و اعتقادات دینی افراد برای آرامش بخشیدن به آنها كمك بگیرید.

20- افراد را به شركت در مراسم تشییع جنازه و نماز میت تشویق كنید.

21- افراد را به زور از محل سكونت خود دور نكنید.

22- مانع تجمع داغ دیدگان دور یكدیگر نشوید.

23- افراد را در فعالیت های اجتماعی – ورزشی و بازسازی شركت دهید.

24- در صورت وقوع درگیری افراد را از هم جدا كنید و از ادامه بحث و جدل خودداری كنید.

25- در صورت شدید بودن علائم در فرد حتماً از تیم متخصص حمایت روانی ( روان پزشك، روان شناس، مددكار) كمك بگیرید.

26- كودكان را از والدین خود جدا نكنید و اگر مادر یا كودك جراحتی دارند كه می توانند در كنار هم باشند حتماً در كنار یكدیگر بمانند در غیر این صورت كودك را به یكی از بستگان نزدیك بسپارید تا مراقب او باشد و او را مورد نوازش قرار دهند. اگر پدر یا مادر كودك فوت كرده اند بستگان نزدیك از او حمایت كنند و چیزی كه از فرد متوفی باقی است مثل روسری، تسبیح و ... كه كودك با آن آشناست در اختیار كودك بگذارند.

27- از جابجایی محل اقامت كودك حتی الامكان خودداری كنید و به تغذیه و بهداشت او رسیدگی كنید.

28- امكانات بازی و سرگرمی برای كودك فراهم كنید و سعی كنید او را شاد نگه دارید.

منبع: آموزش همگانی مقابله با بلایای طبیعی 1 و 2

غرق شدگی

آموزش کمک های اولیه ( قسمت نهم )

غرق شدگی از علل مرگ و میر بخصوص در میان بچه ها و نوجوانان است. عوامل زمینه ساز عبارت اند از:

بیماری صرع، عقب ماندگی ذهنی، نداشتن آشنایی کافی با قواعد شنا و افزایش استفاده از قایق های روباز و تندرو ، به خصوص شنا در مناطق حفاظت شده.

اقدامات اولیه

در مواجهه با فرد غرق شده، ابتدا وی را به کمک وسایلی از قبیل حلقه نجات، تکه الوار یا طناب بلند از آب خارج کنید. باید این نکته را در نظر داشت که تنها زمانی فرد می تواند مستقیماً اقدام به نجات مصدوم کند که اولاً دوره آموزش نجات غریق را گذرانده باشد و ثانیاً از نظر بدنی به اندازه کافی قوی باشد چرا که امکان غرق شدن یک ناجی فاقد صلاحیت بسیار زیاد است.

باید بلافاصله پس از خروج مصدوم بیهوش از آب، ابتدا دهان وی را از گل و لای و شن پاک کنید. نباید وقت را برای خارج کردن آب از ریه ها و معده هدر داد زیرا علت خفگی در آب در اکثر موارد ورود آب به ریه نیست و اسپاسم و گرفتن عضلات حنجره و طناب های صوتی باعث جلوگیری از ورود آب به ریه می شود. به وضعیت تنفسی و ضربان قلب دقت کنید. چنانچه تنفس خود به خودی از کار افتاده باشد فوراً تنفس مصنوعی  را شروع کنید و چنانچه ضربان قلب از کار ایستاده باشد به سرعت ماساژ قلب را به طور صحیح و اصولی انجام دهید. مجدداً تأکید می شود، نباید وقت را برای خارج کردن آب از ریه ها تلف کرد، چرا که با ادامه دادن تنفس مصنوعی قوی و مناسب تمام آب از ریه ها جذب بدن می شود. در اوایل تنفس مصنوعی قدری مشکل است ولی با جذب آب به بدن تنفس راحت تر می شود.

اگر طی عملیات احیاء فرد مصدوم استفراغ کند فوراً او را به پهلو برگردانید تا مواد خارج شده وارد ریه ها نشود. گاه ممکن است طی تنفس مصنوعی مقداری هوا وارد معده شود که خطر استفراغ دارد. در چنین مواردی فرد مصدوم را به شکم خوابانیده و دست های خود را به صورت ضربدر به دور شکم حلقه نمایید و مختصری بالا بکشید تا هوا و آب از معده خارج شود. باید توجه داشت این عمل تنها در مواردی که اشکال تنفسی وجود دارد انجام می گیرد.

نکته

:

در فردی که به داخل آب های کم عمق شیرجه رفته و با سر به زمین برخورد کرده است خطر شکستگی مهره ها و قطع نخاع گردنی و فلج اندام ها وجود دارد. در مواجهه با چنین مواردی، هنگام جابه جایی و عمل احیاء بسیار احتیاط نمایید و سعی کنید کوچکترین حرکتی به سر و گردن مصدوم وارد نشود. در خاتمه باید متذکر شد تمام افراد غرق شده پس از نجات و اقدامات اولیه، حتی اگر کاملاً هوشیار باشند، باید به سرعت به بیمارستان منتقل شوند چرا که آب جذب شده می تواند عوارض خطرناک و کشنده ای برای فرد داشته باشد.

گیر کردن جسم خارجی در مجاری تنفسی

آموزش کمک های اولیه ( قسمت هشتم)

انسداد راه های تنفسی در افراد بالغ بیشتر به دلیل لقمه غذای نجویده و بزرگ است و در اطفال و عقب مانده های ذهنی می تواند به علل متنوعی روی دهد.

اقدامات اولیه

در مواجهه با فردی که جسمی راه تنفسی وی را مسدود کرده باید بلافاصله و به سرعت اقدام به باز کردن راه تنفسی وی نمایید. اگر مصدوم بیهوش نباشد ابتدا وی را به سرفه وادار کنید. در صورت عدم خروج جسم، در حالی که مصدوم مختصری به جلو خم شده است، با کف دست چند ضربه محکم بین دو کتف وی وارد کنید تا باعث ایجاد سرفه و خروج جسم گردد. در صورت عدم خروج جسم ، باید پشت مصدوم بایستید و دست ها را دور شکم بیمار حلقه کنید. دست چپ خود را زیر قفسه سینه وی به حالت مشت نگه دارید، دست راست را روی آن بگذارید و با یک حرکت سریع و قوی به سمت داخل و بالا باعث خروج ناگهانی هوا از ریه ها و در نهایت خروج جسم از مجاری تنفسی شوید.

این اعمال را، در صورت عدم موفقیت، چندین بار تکرار کنید. پس از انجام اقدامات فوق ، مصدوم را به مرکز فوریت های پزشکی اعزام کنید.

چنانچه فرد مصدوم بیهوش شده باشد ابتدا داخل دهان وی را از نظر وجود جسم خارجی بررسی کنید و در صورت امکان، هرگونه جسم خارجی مزاحم از قبیل لقمه غذا، دندان یا زبان، که به حلق برگشته و مانع تنفس وی شده باشد از دهان خارج نمایید. سپس او را به پهلو برگردانید با کف دست چند ضربه محکم به ناحیه بین دو کتف وی وارد کنید. در صورت عدم موفقیت، بیمار را به پشت بخوابانید دو دست خود را به صورت ضربدر در بالاترین قسمت شکم، درست ناحیه زیر جناق سینه قرار دهید و یک ضربه سریع و قوی به سمت بالا و داخل شکم وارد نمایید تا راه تنفسی وی باز شود. این اعمال را، در صورت عدم موفقیت، چند بار تکرار کنید. چنانچه با این عملیات بیمار استفراغ کند او را به سرعت به پهلو برگردانید تا محتویات استفراغ شده از دهان خارج شود و وارد راه های تنفسی نشود. در صورت عدم موفقیت باید بیمار را فوراً به مرکز فوریت های پزشکی رساند.

چنانچه مصدوم شیرخوار باشد ابتدا او را از پاها آویزان کنید و با کف دست چند ضربه به پشت او وارد کنید. سپس دهان او را باز نموده و جسم خارجی را بیرون بیاورید. باید دقت کنید تا جسم را عقب تر نـَرانید و وضعیت را بدتر نکنید.

در اطفالِ زیر یک سال هرگز نباید از فشار شکمی استفاده شود و در اطفال بزرگتر فشار شکمی باید آرام تر انجام گیرد.

پیشگیری

هنگام غذا خوردن از هیجانات روحی و صحبت کردن پرهیز نمایید. اجسام کوچک را از دسترس شیرخواران که معمولاً آنها را به دهان می برند، دور نگه دارید و از خوردن لقمه غذای بزرگ پرهیز کنید. در فرد بیهوش یا دچار کاهش سطح هوشیاری، جهت جلوگیری از برگشت محتویات دهان و معده به مجاری تنفسی، بهتر است وی را به پهلو بخوابانید و سر را در موقعیت پایین تری قرار دهید.

ایست قلبی و تنفسی

آموزش کمک های اولیه ( قسمت هفتم )

منظور از ایست قلبی حالتی است که ضربان قلب کاملاً از بین می رود و منظور از ایست تنفسی از کار افتادن تنفس خود به خودی در فرد است. این حالات می تواند به دنبال سکته قلبی، شوک، خونریزی های بسیار شدید، گیر کردن اجسام خارجی در خلق، غرق شدگی، برق گرفتگی و ... رخ دهد. ایست تنفسی اولیه ظرف دقایقی کوتاه باعث ایست قلبی می شود و ایست قلبی اولیه نیز به سرعت به ایست تنفسی می انجامد.

بیشترین شانس برای زنده ماندن ارگان های حیاتی بدن خصوصاً مغز در صورت ایست قلبی و تنفسی 3 الی 4 دقیقه است و در این فرصت باید سریعاً اقدامات اولیه برای مصدوم انجام شود.

اقدامات اولیه

احیای قلبی – ریوی (CPR)

همان گونه که ذکر شد چنانچه پس از وقوع ایست قلبی تنفسی در کمتر از 4 دقیقه به فرد مصدوم رسیدگی شود و عملیات احیاء وی شروع گردد شانس زنده ماندن وی بالا خواهد رفت. قبل از شروع عملیات احیای قلبی – ریوی باید مطمئن شد آیا فرد واقعاً دچار ایست قلبی – ریوی شده است یا خیر، چرا که انجام عملیات احیای قلبی – ریوی بر روی فردی که دچار ایست قلبی نشده باشد، می تواند منجر به ایست قلبی و مرگ وی شود و انجام ماساژ قلبی و دادن تنفس مصنوعی صرفاً در مواردی باید انجام شود که یا ایست کامل قلبی و تنفسی صورت گرفته باشد و یا وضعیت ضربان قلب و تنفس به گونه ای مختل باشد که باعث اختلال و افت شدید هوشیاری، بی هوشی مصدوم، کبودی صورت و لب ها و بروز اختلال شدید در علائم حیاتی شده باشد و با ادامه حیات وی منافات داشته باشد. جهت اطمینان از ایست تنفسی با مشاهده حرکات تنفسی قفسه سینه می توان به وجود تنفس در مصدوم پی برد و یا می توان گوش یا گونه خود را نزدیک دهان وی قرار داد تا صدای تنفس وی را شنیده، یا جریان آن را حس کرد و یا از گرفتن شیشه ساعت یا آینه کوچک جلوی دهان و بینی مصدوم استفاده کرد تا بخارات خارج شده از دهان مصدوم مشخص شود. سپس نبض بیمار بررسی می شود. بهترین محل لمس نبض در بچه های کوچک نبض شریان رانی است که در ناحیه کشاله ران لمس می شود و یا شریان بازویی ؛ و بهترین محل نبض در بچه های بزرگتر (بالای یک سال) و بالغین نبض گردنی است که در ناحیه گردن و پشت نای قرار دارد. لمس نبض باید با دو انگشت نشانه و میانی صورت گیرد.در صورتی که هیچ گونه نبضی احساس نشود و یا مصدوم تنفس خود به خودی نداشته باشد، عملیات احیاء باید مطابق دستور ذیل انجام شود:

1- بیمار را به پشت بخوابانید و او را صدا بزنید و به آرامی تکان دهید تا پاسخ به تحریک مشخص شود.

2- اگر بیمار بدون پاسخ باشد راه های تنفسی او را کنترل کنید. چنانچه راه تنفسی بسته است با کمک انگشت راه تنفسی وی را باز کنید و چنانچه راه تنفسی باز است ولی بیمار نفس نمی کشد تنفس مصنوعی را شروع کنید.

  

3- در صورتی که از صدمه ندیدن مهره های گردنی مصدوم مطمئن هستید، گردن مصدوم را به جلو و سر او را به عقب خم نمایید تا مسیر راه هوایی مصدوم در بهترین و مستقیم ترین وضعیت واقع شود و چانه مصدوم را بالا و جلو بیاورید.

در صورت صدمه دیدن مهره های گردنی بدون حرکت دادن به سر و گردن مصدوم با قرار دادن شست ها روی چانه فک پایینی مصدوم را به سمت جلو و بالا آورید تا ضمن باز شدن دهان ، مسیر راه هوایی نیز مستقیم قرار گیرد.

  

4 - دو تنفس مناسب دهان به دهان به وی بدهید.

5- نبض ها را لمس نمایید. اگر ضربان نبض ها لمس شود باید به تنفس مصنوعی ادامه داد و اگر لمس نشود، ماساژ قلبی باید شروع شود.

  

6- جهت انجام ماساژ قلبی، دست چپ خود را به حالت ضربدر پشت دست دیگر گذاشته پاشنه دست راست را بر روی جناق سینه به اندازه دو بند انگشت بالاتر از محل دو شاخه شدن جناق قرار دهید. آرنج ها نباید خم شوند. به کمک وزن بدن فشار محکمی به قفسه سینه وارد کنید تا جناق سینه به اندازه تقریبی 4 الی 5 سانتی متر به داخل برود. تعداد مفید ماساژ قلبی باید حدود 100-80 بار در دقیقه باشد و به ازای هر 15 ماساژ قلبی 2 تنفس مصنوعی با روش دهان به دهان داده شود. در صورتی که فرد دیگری به امدادگر کمک می کند باید به ازای هر 5 ماساژ قلبی یک تنفس مصنوعی داده شود. امروزه براساس نظر متخصصین و بسیاری از مراجع علمی در عملیات احیای قلبی – ریوی دو نفره نیازی به قطع ماساژ قلبی برای انجام تنفس مصنوعی نیست و همزمان با انجام ماساژ قلب توسط یک فرد، فرد دیگر می تواند تنفس مصنوعی را انجام دهد.

در ضمن بنا به نظر ایشان در انجام عمل احیای قلبی – ریوی چه به شکل یک نفره و چه به شکل 2 نفره برای افراد زیر 8 سال به ازای هر 5 ماساژ قلبی یک تنفس مصنوعی لازم است (5 به 1).

7- پس از گذشت یک دقیقه عملیات را به مدت 4-5 ثانیه جهت لمس نبض گردنی متوقف نمایید. اگر نبض لمس شود ماساژ قلبی را قطع نمایید و چنانچه تنفس هم برقرار شده باشد تنفس مصنوعی را متوقف کنید. در صورت عدم لمس نبض و عدم برقراری تنفس خود به خودی ماساژ قلبی و تنفس مصنوعی را مجدداً شروع کنید و هر 3 دقیقه یک بار عملیات را جهت لمس نبض ها به مدت 4-5 ثانیه متوقف نمایید.

  

در شیرخواران (زیر یک سال) تنفس به روش «دهان» به «دهان و بینی» است یعنی دهان امدادگر روی بینی و دهان کودک قرار می گیرد. و تنفس مصنوعی با شدت و حجم ملایم تر از بالغین که باعث پارگی ریه کودک نشود انجام می شود. در کودکان بالای یک سال ، مانند بزرگسالان ، تنفس دهان به دهان انجام می شود ولی با شدت و حجم ملایم و متوسط.

  

برای شیرخواران در هنگام ماساژ قلبی فقط از فشار روی جناق سینه با 2 انگشت اشاره و میانی استفاده می شود و در کودکان بالای یک سال فقط از فشار یک دست استفاده می شود تا صدمه ای به قلب و ارگان های داخلی نرسد.

نکات مهم

1- فرد را نباید روی سطح نرم مثل تشک یا تختخواب بخوابانید ، بلکه سطح سختی مثل کف اتاق بهتر است.

2- در تنفس دهان به دهان باید بینی مصدوم را با دو انگشت خود ببندید تا هوایی که به ریه ها دمیده می شود مستقیماً از آن خارج نشود.

3- موقعیت سر و گردن را درست تنظیم کنید.

4- طی عملیات احیاء فردی را جهت تماس با اورژانس یا پزشک مأمور نمایید.

5- باید دهان شما با دهان مصدوم کاملاً مماس باشد تا هوایی از بین آنها خارج نشود. برای پیشگیری از انتقال بیماری ها در حین انجام تنفس مصنوعی می توان از ماسک ویژه این کار یا پارچه توری مناسب استفاده نمود.

6- عملیات احیاء را تا زمانی که فرد با تجربه یا پزشک بر بالین بیمار برسد و یا تا زمانی که وی به درمانگاه منتقل شود ادامه دهید .

7- چنانچه مصدوم مشکوک به ضایعه نخاعی است، سر را مختصری به عقب کشیده به آرامی کمی به عقب خم نمایید سپس تنفس مصنوعی و ماساژ قلبی را ادامه دهید.

8- حداکثر زمان انجام عملیات احیای قلبی – ریوی در منابع علمی مختلف، گوناگون ذکرشده ؛ اما مدت زمانی بین 30 تا 45 دقیقه زمانی مناسب به نظر می رسد که پس از این مدت اگر عملیات احیاء موفق به نجات مصدوم یا بیمار نگردید می توان از ادامه عملیات خودداری نمود.

منبع : آموزش همگانی مقابله با بلایای طبیعی 1 و

کولاک؛ پدیده ای سهمگین

آموزش کمک های اولیه ( قسمت ششم)

کولاک

وزش بادهای سرد با سرعت حدود 50 یا 60 کیلومتر در ساعت همراه با ریزش برف و کاهش درجه حرارت به کمتر از 12 درجه زیر صفر از جمله حوادثی است که در اکثر جاده ها و نواحی کوهستانی کشور به وقوع می پیوندد و خسارت های جانی و مالی فراوان به بار می آورد. لبه های خارجی کولاک دارای بادهای شدید با سرعت 30 کیلومتر در ساعت است که تا میزان 120 کیلومتر در ساعت و حتی بیشتر نیز افزایش می یابد. این نیروی بالا باعث حرکت کولاک از مرکز آرام آن می شود. وقتی کولاک فرا می رسد باران شدید و سیلاب رخ می دهد که معمولاً خطرهای بیشتری نسبت به 

  های جوی ایجاد می کند. بادهای شدید و باران های مناطق سیلابی موجب خسارت های گسترده و سیلاب می شود.

در مناطق دریایی کولاک ها امواج عظیمی ایجاد می کنند که به صورت موج های جذر و مد دار بزرگ به ساحل می رسد. بیشتر کسانی که در کولاک جان خود را از دست می دهند در این سیلاب ها گرفتار می شوند. کولاک ها آرام حرکت می کنند. افراد گرفتار شده ممکن است چندین ساعت در معرض کولاک باشند. مرکز کولاک به آرامی حرکت می کند و عبور آن از هر منطقه چند دقیقه تا نیم ساعت یا بیشتر طول می کشد.

رعایت نکات ایمنی قبل از وقوع کولاک

1- همیشه کیف امداد و نجات هلال احمر را در منزل و در سفر آماده داشته باشید.

2- همواره به گزارش های هواشناسی رادیو و تلویزیون توجه کنید.

3- وسایل یدکی خودرو و بنزین کافی در اتومبیل داشته باشید.

4- نزدیک ترین مراکز امدادرسانی مانند جمعیت هلال احمر، راهداری، درمانگاه ها، آتش نشانی و قرارگاه های نیروی انتظامی را، که در هنگام حادثه می توانند به شما کمک کنند، شناسایی کنید.

5- هنگام مسافرت ، در جاده های اصلی و مسیرهایی که امکان رسیدن امدادگران وجود دارد رانندگی کنید.

6- اگر در مناطقی زندگی می کنید که همواره و بخصوص در فصول سرد سال در معرض کولاک هستید از ایمن بودن محل سکونت خود مطمئن شوید.

رعایت نکات ایمنی هنگام وقوع کولاک

1- هنگام وقوع کولاک در مکان امن و مطمئن بمانید. تنها در صورت لزوم تغییرات اضطراری را انجام دهید. به خاطر بسپارید که احتمالاً باد به سرعت از جهت مخالف و با نیروی بیشتر باز می گردد.

2- هنگام کولاک و بوران، تا حد امکان از رانندگی در نواحی کوهستانی پرهیز کنید.

3- در صورت ضرورت مسافرت در شرایط نامساعد جوی، زمان خروج و مقصد مسافرت را به اطرافیان اعلام کنید.

4- در صورت ضرورت مسافرت از وسایل و تجهیزات ایمنی استفاده کنید.

5- مراقبِ سقوط درختان، تیرها و دکل های برق باشید.

6- در صورتی که وسیله نقلیه خراب شود پس از تماس با مراکز امدادی تا رسیدن کمک های لازم در داخل اتومبیل بمانید تا از خطر سرمازدگی و عوارض ناشی از آن و حمله حیوانات درنده در امان بمانید.

رعایت نکات ایمنی بعد از وقوع کولاک

1- از انجام فعالیت های خسته کننده و بی نتیجه مانند برف روبی و هل دادن اتومبیل، که احتمال وقوع حوادث ثانوی را افزایش می دهند، خودداری کنید.

2- اشخاص حادثه دیده را در پتو و لباس گرم بپیچید، ضمن مراقبت از نقاط آسیب دیده بدن، با دقت افراد آسیب دیده را به محل امن و یا مراکز درمانی منتقل کنید.

رعد و برق : زیبا ولی خطرناک

آموزش کمک های اولیه ( قسمت پنجم)

رعد و برق نوعی تخلیه الکتریکی است که در اثر انتقال الکتریسیته ساکن بین دو ابر یا بین ابر و زمین ایجاد می شود. در رعد و برق های شدید، معمولاً بیشترین تخلیه الکتریکی صورت می گیرد.

الف- رعایت نکات ایمنی در داخل ساختمان

1- وقتی رعد و برق رخ می دهد در منزل بمانید و بیرون نروید مگر آن که لازم باشد.

2- به منظور جلوگیری از آتش سوزی  ناشی از صاعقه بر روی ساختمان های بلند برق گیر نصب کنید.

3- از در و پنجره ، بخاری دیواری، شوفاژ یا دیگر هادی های الکتریکی دور شوید.

4- دو شاخه وسایل برقی مانند تلویزیون و رادیو را از برق بیرون بکشید.

5- خانه، خانواده و اموالتان را در برابر سوانحی مثل رعد و برق بیمه نمایید.

ب- رعایت نکات ایمنی در خارج ساختمان

1- اگر در فضای باز گرفتار توفان  و رعد و برق شدید زانو بزنید، پاهای خود را نزدیک یکدیگر قرار دهید و سر خود را خم کنید.

2- در ارتفاعات و مناطق باز قرار نگیرید و از بالای تپه ها و نقاط مرتفع دور شوید.

3- از تجهیزاتی مانند تراکتور، موتورسیکلت، دوچرخه و ماشین چمن زنی استفاده نکنید و در صورت وقوع رعد و برق از آنها دور شوید زیرا این وسایل هادی الکتریسیته هستند. همچنین از بیل های فلزی، بند رخت فلزی و غیره استفاده نکنید.

4- از حصارهای فلزی، خطوط تلفن و برق دور شوید.

5- نزدیک شدن به درختان یا قرار گرفتن در زیر آنها ممکن است خطر جانبی داشته باشد زیرا به علت برخورد برق و حرارت حاصل از آن امکان آتش سوزی وجود دارد.

6- زیر ستون های بتونی، سیم های برق هوایی، مخازن و شیشه ها پناه نگیرید زیرا احتمال فرو ریختن و افتادن آنها وجود دارد.

7- در صورتی که در اتومبیل هستید از درختانی که ممکن است روی آن بیفتند دور شوید و سپس پارک کنید. موتور و رادیوی ماشین را خاموش کنید و آنتن آن را پایین بکشید.

8- اگر در مزرعه هستید فوراً حیوانات اهلی و دام ها را به پناهگاه ببرید.

9- به اشیای فلزی از قبیل دوچرخه، نرده های آهنی، قلاب ماهیگیری و لوازم فلزی خانه دست نزنید.

10- اگر در حال شنا کردن یا در قایق هستید فوراً از آب بیرون بیایید.

منبع : آموزش همگانی مقابله با بلایای طبیعی 1 و

کمک های اولیه : مقابله با توفان

آموزش کمک های اولیه ( قسمت چهارم)

خطر توفان قابل پیش بینی است

آیا هرگز از خود پرسیده اید اگر محل سکونت شما در معرض توفان شدید یا گردباد ، تندباد یا کولاک قرار گیرد چه اتفاقی رخ خواهد داد؟

نزولات آسمانی سنگین (باران های شدید)، بادهای شدید و صاعقه که با توفان همراه هستند، می توانند به اموال شما خسارت وارد کنند و زندگی تان را نیز به خطر اندازند.

سعی کنید بفهمید چه توفان هایی ممکن است در منطقه شما رخ دهد و در چه زمانی از سال، احتمال وقوع آن بیشتر است. در زمان وقوع حادثه، رسانه های گروهی وارد عمل می شوند تا هشدارهای عمومی را به همگان اعلام کنند. اگر به توصیه های آنها گوش فرا دهید، متوجه خواهید شد که چه هنگام توفان به منطقه شما نزدیک می شود.

مرحله بعد آن است که بدانید برای حفاظت از خانه و خانواده خود، چه می توانید بکنید.

قبل از وقوع توفان چه باید کرد؟

1- در مناطقی که توفان موسمی و مسبوق به سابقه است باید زمان خاص آن را، با توجه به اطلاعات قبلی، پیش بینی کرد.

2- از مقاوم بودن محل سکونت خود در برابر توفان مطمئن شوید. در مناطقی مانند حاشیه های کویر و مناطق بادگیر، تمام ساختمان ها باید گنبدی شکل ساخته شوند.

3- خطر شن روان در مناطق شنی و کویری از حوادث زیانبار است که با کاشتن و پرورش گیاهان خاص منطقه می توان آن را مهار کرد.

4- ذخیره آب و غذا (ترجیحاً به صورت کنسرو) به اندازه مصرف سه روز آماده کنید و در کیف نجات قرار دهید. در صورتی که غذا به صورت کنسرو نباشد باید هر دو هفته یک بار تجدید شوند.

5- پناهگاه مناسبی انتخاب کنید. زیرزمین منازل، زیر پله ها و یا وسایل سنگین و پابرجا، که دور از دیوارهای خارجی و پنجره ها قرار دارند، مکان های خوبی برای پناه گرفتن از توفان هستند.

6- اگر قصد تعمیر و اصلاح خانه خود را دارید باید به مستحکم کردن یک اتاق داخلی در مقابل بادهای توفانی توجه کنید.

7- درختان خشک شده و شاخه های پوسیده آنها را قطع کنید تا خطر افتادن تنه درختان بر روی خانه کاهش یابد.

8- با هم قرار ملاقات بگذارید تا بعد از توفان مطمئن شوید هیچ کس گم نشده است یا نیاز به کمک ندارد.

9- همواره بنزین در باک اتومبیل خود داشته باشید.

10- احتیاط های لازم برای پیشگیری از خطر وقوع حریق  را به عمل آورید و به هیچ وجه در منزل مواد آتش زا نگهداری نکنید.

11- خانه، خانواده و اموالتان را در برابر توفان بیمه  نمایید.

رعایت نکات ایمنی هنگام وقوع توفان

1- جریان برق، آب و گاز را با رعایت اصول ایمنی قطع کنید.

2- فوراً دستگاه های گازسوز یا نفت سوز را خاموش کنید.

3- اگر وقت کافی دارید پنجره های منزل خود را با تخته های محکم ببندید ؛ می توانید برای تقویت پنجره ها از نوار چسب استفاده کنید.

4- برای حفاظت درهای بیرونی از بست های قوی استفاده کنید.

5- از در و پنجره دور شوید تا از خطر پرتاب شیشه شکسته در امان بمانید. مراقب درختان و تیرهای برقی که آسیب دیده و یا احتمال سقوط دارند باشید.

6- هر چیزی را که ممکن است در داخل و خارج خانه به اطراف پرت یا شکسته شود در جای خود محکم کنید.

7- اگر مقامات مسئول به شما توصیه کرده اند که محل مسکونی تان را تخلیه کنید این کار را فوراً انجام دهید.

8- اگر در خارج از منزل گرفتار توفان شدید، فوراً به پناهگاه بروید. به عنوان آخرین چاره در یک گودال، حفره یا مجرای آب بخوابید.

9- اگر هنگام وقوع توفان داخل اتومبیل هستید در سمت راست جاده و در محل مطمئنی توقف نمایید و موتور خود را خاموش کنید. جهت وسیله نقلیه را در مسیر باد قرار دهید. سپس پنجره اتومبیل را کمی پایین بیاورید تا تعادل فشار در اتومبیل بر قرار شود.

10- اگر امکان خارج شدن از اتومبیل و پناه بردن به نقطه امن وجود دارد این کار را انجام دهید.

11- چون بعد از توفان های شدید خطر سیل و طغیان آب های جاری و راکد  وجود دارد اصولی را که در مورد سیل گفته شد حتماً رعایت کنید.

12- به یاد داشته باشید اگر آرامش خود را حفظ کنید در موارد اضطراری بهتر عمل خواهید کرد.

13- سواحل و ساختمان های بلند را ترک کنید زیرا این مکان ها خطرناک هستند. در ساختمان های کم ارتفاع یا زیرزمین ها و پناهگاه ها پناه بگیرید.

رعایت نکات ایمنی بعد از وقوع توفان

1- برای کسب اطلاعات و دستورالعمل ها به رادیو گوش دهید و از دستورهای آن پیروی کنید.

2- کمک های اولیه را به افراد آسیب دیده یا گرفتار برسانید و در صورت نیاز از دیگران کمک بخواهید. پارگی نسوج، فرو رفتن جسم خارجی در بدن، سوختگی، گزش حشرات، ناراحتی های گوارشی پس از وقوع توفان شایع است که در مناطق توفان خیز بایستی آمادگی لازم برای کمک به مصدومینی که دچار این نوع صدمات و ناراحتی ها هستند پیش بینی شود.

3- از منطقه خسارت دیده دور شوید مگر آن که از شما درخواست کمک شود یا این که بتوانید کمک کنید.

4- از سیم های آویزان برق دور شوید و این موارد را به مقامات مسئول اطلاع دهید.

5- منابع اصلی آب و شبکه های تخریب شده فاضلاب را به مقامات مسئول گزارش دهید.

6- به توصیه های مأموران امداد توجه کنید.

منبع : آموزش همگانی مقابله با بلایای طبیعی 1 و

حادثه خبر نمی کند

آموزش کمک های اولیه ( قسمت سوم)

در قسمت قبل به مطلب سیل  اشاره کردیم . اینک در ادامه می خوانیم...

حادثه خبر نمی کند. همیشه برای مقابله با آتش سوزی آماده باشیم.

آتش عامل مخرب مهمی است که در صورت عدم رعایت نکات ایمنی، باعث خسارت های جانی و مالی فراوان می شود و با بسیاری از بلایای طبیعی و سوانح همراه است.

آتش سوزی هایی که به دنبال زلزله ، سیل، انفجار و یا سایر سوانح و حوادث ایجاد می شوند، اغلب بیش از سانحه اصلی، ویرانی به دنبال دارند.

رعایت نکات ایمنی قبل از وقوع آتش سوزی

1- اصل دوری مواد قابل اشتعال از وسایل آتش زا را در تمام تأسیسات و مکان های مسکونی و حتی معابر عمومی رعایت کنید.

2- در ساختمان ها درهای خروج اضطراری پیش بینی کنید و وسایل اطفای حریق را کنترل کنید.

3- حداقل دو راه برای خروج اضطراری از ساختمان تعیین کنید.

4- مکانی را در خارج از خانه تعیین کنید تا، بعد از گریز، یکدیگر را در آنجا بیابید.

5- برنامه خروج اضطراری و گریز از آتش را حداقل دو بار در سال تمرین کنید.

6- حتماً، هنگام خروج از محل، شیر اصلی ورودی گاز به ساختمان را ببندید.

7- برای باخبر شدن از آتش سوزی احتمالی، از آشکارگرها (دود، حرارت یا شعله) استفاده کنید و نسبت به نصب آن در منزل دقت لازم را به عمل آورید.

8- کپسول آتش نشانی مناسبی در منزل داشته باشید و در مورد نحوه استفاده از آن، آموزش ببینید و به اعضای خانواده نیز آموزش دهید. در ساختمان های بزرگ از سیستم خاموش کننده اتوماتیک استفاده کنید.

9- از انباشتن مواد آتش زا، به ویژه در نزدیکی منابع حرارتی، خودداری کنید.

10- از نگهداری مایعات و گازهای قابل اشتعال در منزل خودداری کنید. در صورت لزوم این مواد را در ظروف خاص خارج از ساختمان قرار دهید.

11- وسایل برقی و اتصالات آنها را به دقت کنترل کنید تا از استاندارد بودن آنها مطمئن شوید.

12- به محض مشاهده سیم های لخت، آنها را ترمیم کنید.

13- در این باره با هم بحث و تمرین کنید که چگونه در هنگام آتش سوزی منزل را ترک خواهید کرد و در صورت لرزم چگونه از دیگران کمک می گیرید و یا به آتش نشانی خبر می دهید.

14- در ساخت و انتخاب محل سکونت خود و خانواده تان ایمنی ساختمان در برابر آتش سوزی، شامل نوع مصالح ساختمانی، اسکلت ساختمان و اجزای ساختمانی بنا را مورد توجه قرار دهید. چوب و عایق ها، مواد پلاستیکی، فایبرگلاس و نظیر آنها قابل اشتعال هستند، فلزات، گچ و شیشه دیر اشتعال هستند و شن، خاک، سنگ و آجرنسوز غیر قابل اشتعال هستند.

15- خانه، خانواده و اموالتان را در برابر آتش سوزی بیمه  نمایید.

نکات ایمنی هنگام وقوع آتش سوزی

1- سرعت عمل هنگام روبرو شدن با آتش سوزی برای نجات جان خود و مصدومان احتمالی، کاملاً حیاتی است.

همان طور که می دانیم آتش خیلی سریع انتشار می یابد، بنابراین بلافاصله آتش نشانی و اورژانس را خبر کنید و تا آنجا که می توانید، اطلاعات کاملی در مورد بروز حادثه به آنها بدهید.

2- سعی کنید که افراد را از ساختمان بیرون ببرید.

3- با رعایت جوانب احتیاط به خاموش کردن آتش بپردازید.

4- به هیچ وجه وارد ساختمان آتش گرفته نشوید مگر آن که مجهز به ماسک تنفسی باشید و کاربرد آن را بدانید.

5- قبل از فرار از اتاقی که در آن بسته است، در را لمس نمایید. اگر در داغ باشد از خروجی های دیگر استفاده کنید.

6- اگر در ساختمان آتش گرفته گرفتار شده اید فوراً به اتاقی که دارای پنجره است بروید و در را ببندید سپس پتو یا فرش را طوری زیر در قرار دهید که دود وارد اتاق نشود و آن گاه، از طریق پنجره، تقاضای کمک کنید.

7- اگر دود، حرارت یا شعله های آتش مسیرهای خروجی شما را مسدود کرده است در را ببندید و در اتاق بمانید. تنها با استفاده از پارچه سفید از طریق پنجره کمک بخواهید. اگر در اتاق تلفن وجود دارد با اداره آتش نشانی تماس بگیرید و موقعیت خود را خبر دهید.

8- زمانی که در جریان حریق واقع می شوید، با حفظ خونسردی تمام تهویه های ساختمان را خاموش کنید تا به این ترتیب از ورود اکسیژن به داخل ساختمان جلوگیری شود.

9- در صورت امکان فوراً مواد سالم و قابل استفاده را از محل خارج کنید.

10- امدادگران و یا افرادی که در جریان حریق واقع شده اند باید لباس های دارای الیاف مصنوعی و پلاستیکی را از خود دور کنند.

11- در فرو نشاندن آتش سوزی سوخت های نفتی از آب استفاده نکنید.

12- ظرف مشتعل را حرکت ندهید. شعله را با شن، نمک، پتوی نمناک یا پوشش های دیگر خفه کنید.

نکات ایمنی بعد از وقوع آتش سوزی و نجات مصدوم از اتاق پر دود

1- ابتدا مطمئن شوید برای نجات مصدوم جان خود را به خطر نمی اندازید.

2- طناب نجات را به کمر خود ببندید و آن را به دست یکی از حاضران بدهید.

3- روشی از نشانه های قراردادی بین خود و کسی که طناب را در دست دارد برقرار کنید تا زمانی که علامت دادید شما را بیرون بکشد. بهترین روش این است که طناب را به صورت دائم در حالت کشیده نگه دارید و در هنگام خطر آن را شل کنید تا فرد متوجه خطر شود و شما را بیرون بکشد.

توجه: بستن دستمال خیس به دور دهان و بینی باعث محافظت شما در برابر گاز یا دودهای سمی خواهد شد.

4- برای نجات جان مصدوم از اتاق آتش گرفته ای که در آن بسته است باید قبل از ورود، با لمس در اتاق، حرارت را بسنجید. اگر داغ باشد وارد اتاق نشوید و اگر داغ نباشد، قبل از ورود به اتاق چند نفس عمیق بکشید تا خون شما پر اکسیژن شود. سپس با شانه خود از پهلو به در ضربه بزنید. آن را باز کنید و در همین حال صورت خود را برگردانید. اتاق ممکن است پر از هوای سوخته فشرده باشد و احتمال دارد هر لحظه انفجاری رخ دهد. اگر دود کاملاً متراکم باشد روی زمین سینه خیز بروید زیرا با توجه به این که هوای داغ بالا می رود، ممکن است لایه ای از هوای تمیز در کف اتاق وجود داشته باشد.

5- مصدوم را بگیرید و با توجه به رعایت تمام جنبه های ایمنی به سرعت به سمت در خروجی بکشید. لباس آتش گرفته مصدوم را با استفاده از پتو، گلیم و یا کت خاموش کنید. اگر لباس سوخته به پوست مصدوم چسبیده سعی در جدا کردن آن نکنید.

6- اگر مصدوم هشیار است کاملاً از او مراقبت کنید زیرا ممکن است بر اثر نیم سوز شدن اشیای داخل اتاق، گاز منواکسید کربن در هوای اتاق پراکنده شده باشد و این امر بر هوشیاری مصدوم به تدریج تأثیر می گذارد.

7- اگر تنفس مصدوم قطع شده بلافاصله تنفس مصنوعی را شروع کنید و سپس مصدوم را به بیمارستان برسانید.

8- اگر مصدوم در پارکینگ بسته ای که ماشین یا موتور در آن روشن است گرفتار شده ، در پارکینگ را باز کنید تا دود از پارکینگ خارج و هوای تازه به اندازه کافی وارد شود. نباید وارد چنین محل هایی شوید مگر آن که مطمئن شوید خطری جان شما را تهدید نخواهد کرد.

آیا برای مقابله با سیل آماده اید؟

آموزش کمک های اولیه ( قسمت دوم )

در قسمت قبل به مطلب زمین لرزه  اشاره کردیم . اینک در ادامه می خوانیم...

همان طور که می دانیم سیل از بلایای طبیعی است که همه ساله در گوشه و کنار دنیا اتفاق می افتد و باعث خسارت های مالی و جانی زیادی می شود.

دستورالعمل مقابله با این گونه موارد اضطراری، به شرح زیر است:

رعایت نکات ایمنی قبل از وقوع سیل

1- هشدار سیل در رسانه ها، به معنای آن است که سیل جاری شده است یا جاری خواهد شد، لذا از قبل آماده باشید.

2- همواره کیف امداد و نجات هلال احمر را در منزل آماده داشته باشید.

3- از منابع مختلف از جمله رادیو و تلویزیون و سایر وسایل ارتباطی، مانند بی سیم و پایگاه انتظامی، اطلاعات و آگاهی های لازم را دریافت کنید.

4- برای زمان وقوع سیل، در منبعی آب سالم ذخیره کنید.

5- در مناطق سیل خیز، تأمین جانی و مالی در برابر زیان های احتمالی ضروری است، بنابراین، بهتر است اسناد و اوراق بهادار را در جعبه ای مطمئن قرار دهید.

6- در نظر داشته باشید اگر به شما گفته شود منزل را تخلیه کنید، به چه جاهایی می توانید بروید. بنابراین از قبل چند مکان را انتخاب کنید.

7- همواره کمی بنزین در باک اتومبیل داشته باشید زیرا ممکن است مجبور شوید خانه را ترک کنید.

8- با مناطق سیل خیز آشنا شوید. برای اطلاعات بیشتر می توانید با مرکز هلال احمر محل خودتان تماس بگیرید.

9- تابلو برق را در طبقات فوقانی ساختمان جاسازی کنید.

10- خانواده و اموالتان را در برابر سیل بیمه کنید.

11- از ساختن خانه یا محل کار خود در مکان هایی که خطر سیل آنجا را تهدید می کند خودداری کنید.

نزولات سنگین آسمانی (باران شدید) می تواند زندگی انسان را به خطر اندازد. در هنگام وقوع سیل به این نکات توجه کنید:

وقتی که اطلاعیه یک سیلاب برق آسا پخش می شود:

1- اگر در خارج از ساختمان (اداری، مسکونی) هستید خونسرد باشید.

2- از جاده های هموار عبور کنید و به محل هایی که امکان فرو ریختن آنها وجود دارد نزدیک نشوید.

3- اصل بهداشت روانی عبارت است از حفظ خونسردی و همدلی با دیگران توأم با امید به خداوند سبحان. این نکته را هرگز فراموش نکنید.

4- در صورتی که مجبور به ترک منزل و محل سکونت خود هستید، قبل از خروج حتماً جریان برق، آب و گاز را قطع کنید و اگر مجبور به ماندن در ساختمان هستید نیز بهتر است که این کار را انجام دهید.

5- برای کسب اطلاعات و دستورالعمل های لازم به پیام های رادیو و تلویزیون گوش کنید و در صورتی که دستور تخلیه داده شد، فوراً این کار را انجام دهید.

6- اگر تصور می کنید سیل قبلاً شروع شده است، فوراً منزل را ترک کنید چرا که ممکن است تنها چند ثانیه وقت گریز داشته باشید. اگر منزل شما در محاصره سیلاب قرار گرفته است به بالاترین نقطه ساختمان پناه ببرید.

7- گوش به زنگ باشید تا در صورت اعلام سیلاب برق آسا، به سرعت منزل را ترک کنید.

8- اگر ماشین شما در آب هایی که به سرعت سطح آنها بالا می آید، گیر کرده است، فوراً آن را رها کنید و به محل مرتفعی بروید.

9- به آرامی رانندگی کنید و مراقب خرابی ها و شیب های جاده باشید.

10- هنگام رانندگی از دنده های سنگین استفاده کنید زیرا ترمزها در آب به خوبی کار نمی کنند.

11- اگر خانه شما در محل مرتفعی است همانجا بمانید.

12- به نقطه مرتفعی دور از رودخانه ها، نهرها، جویبارها و زهکشی ها بروید.

13- اگر پیاده هستید، از نقاطی که در آن سطح آب از زانو بالاتر است عبور نکنید.

اقدامات لازم بعد از وقوع سیل

1- با مناطق سیل زده آشنا شوید. اگر در این موارد مطمئن نیستید، با مراکز جمعیت هلال احمر محل خود تماس بگیرید.

2- برای کسب اطلاعات و دستورالعمل های لازم به رادیو گوش دهید.

3- کمک های اولیه را به افراد آسیب دیده برسانید و در صورت نیاز از دیگران کمک بخواهید.

4- از مناطق سیل زده دور شوید مگر آن که از شما درخواست کمک شده باشد یا این که بتوانید کمک کنید.

5- از سیم های آویزان برق و منابع اصلی آب و شبکه های تخریب شده فاضلاب دور شوید و این موارد را به مقامات مسئول گزارش دهید.

6- سیل به خطوط برق آسیب می رساند و موجب بروز آتش سوزی می شود. این تخریب می تواند آتش سوزی در انبارهای حاوی مواد سوختی را گسترش دهد.

7- سعی کنید شعله های کوچک آتش را خاموش کنید و به سرعت با آتش نشانی و اورژانس تماس بگیرید.

8- منابع تخریب شده آب ممکن است باعث کاهش فشار آب شوند. هنگام فرونشاندن حریق به نکته فوق توجه کنید.

9- در منطقه سیل زده مراقب مارها باشید زیرا سیل مارها را از لانه بیرون می کشد.

10- پس از سیل احتمالی شیوع بیماری های عفونی  مانند عفونت دستگاه گوارش ناشی از انواع میکروب ها و ویروس ها (شیگلا- اشرشیاکولی- هپاتیت  و عامل حصبه) وجود دارد که باید مراقبت های لازم بهداشت فردی و عمومی و بهداشت آب و غذا به عمل آید.

11- سریعاً نسبت به پاکسازی خانه و محل سکونت خود اقدام نمایید.

آموزش کمک های اولیه - زمین لرزه ( قسمت اول)

اگر همین الان زمین لرزه بشود، چه می کنید؟

سالانه در جهان چندین زلزله  اتفاق می افتد که برخی از آنها خفیف و نامحسوس و برخی دیگر شدید است و خسارت های جانی و مالی فراوان در بردارد. بنابراین توصیه های ایمنی در زمینه زلزله، نسبت به حوادث دیگر، اهمیت خاصی دارد.

رعایت نکات ایمنی قبل از وقوع زلزله

از آنجا که زلزله خبر نمی دهد باید پیش از وقوع آن تدابیر ایمنی خاص و مهمی به شرح زیر اندیشیده شود:

1- اجرای دستورالعمل های نحوه قطع جریان آب، برق، گاز و سایر امکانات خدماتی در منزل:

الف- گاز:

معمولاً شیر اصلی گاز بر روی لوله ورودی و پس از کنتور نصب می شود و دسته آن به رنگ قرمز یا نارنجی است.

ب- برق:

فیوز اصلی برق در طبقه همکف یا زیرزمین و در زیر کنتور قرار دارد.

در صورتی که در مجتمع های آپارتمانی زندگی می کنید، محل فیوز برق خانه خود را به نام خود مشخص کنید.

ج- آب:

شیر اصلی ورود آب به منزل در همان محلی است که لوله آب وارد خانه می شود، این شیر جنب کنتور اصلی قرار دارد.

2- مکانی را انتخاب کنید که همه اعضای خانواده بعد از وقوع زمین لرزه، در آنجا جمع شوند.

3- یک یا چند نقطه امن را در هر اتاق انتخاب کنید تا در مواقع ضروری بتوانید به آن نقطه پناه ببرید.

4- نقاط امن محل کار و سکونت خود را در روی نقشه ای مشخص کنید و آن را در اختیار نزدیکان خود قرار دهید.

5- تمرین های دوره ای نجات از خطرهای زمین لرزه را که در مدارس و از طریق رسانه ها آموزش داده می شود، انجام دهید و این برنامه را هر چند وقت یک بار تکرار کنید.

6- دوره کمک های اولیه به ویژه آموزش احیای قلبی و ریوی را از طریق هلال احمر شهر خود و یا سایر مراجع ذیصلاح بیاموزید.

7- از استحکام و مقاومت ساختمان محل زندگی خود در برابر زمین لرزه مطمئن شوید. عواملی چون کم بودن شیب زمین، بالا بودن سختی زمین، اسکلت بندی محکم و اصولی ساختمان، سقف ساختمان، نقشه متقارن ساختمان و کیفیت مصالح و کیفیت ساخت ، در ایمنی ساختمان نقش بسیار مهم و اساسی ایفا می نماید. احداث ساختمان در نزدیکی گسل ها، لبه پرتگاه ها و شیب ها، مجاورت دیوارهای حائل غیر مقاوم، مجاورت ساختمان های غیر مقاوم، نزدیکی ساختمان های بلند، باعث آسیب پذیری ساختمان در زمان وقوع زمین لرزه خواهد بود.

8- در ساختن بناهای جدید، اصول و مقررات ایمنی و مقاومت ساختمان در برابر زلزله را به دقت رعایت کنید.

9- محل خواب شما نباید در کنار پنجره، زیر لوستر، تابلو، آینه و سایر اشیای شکننده و آویزان باشد.

10- راهروها و خروجی های منزل را بررسی کنید و وسایلی را که ممکن است بعد از وقوع زلزله  سد راه شوند از آن مکان ها دور کنید.

11- وسایل سنگینی را که هنگام وقوع زلزله ممکن است سقوط کنند، مانند کتاب ها، گلدان های آویز و لوسترها، در محل خود محکم کنید.

12- اشیای بزرگ و سنگین را در قفسه های پایین تر قرار دهید و قفسه ها را محکم به دیواره متصل کنید.

13- اشیایی را که در قسمت خارجی ساختمان قرار دارند، مانند کولر، گلدان های پشت پنجره و ظروف مواد غذایی، در جای مناسبی قرار دهید یا در جای خود ثابت کنید.

14- شیروانی و کلاهک دودکش های بخاری را که در زمان وقوع زلزله ممکن است سقوط کنند، بازرسی کنید.

15- ذخیره آب و غذا (ترجیحاً به صورت کنسرو) به اندازه مصرف سه روز آماده کنید. در صورتی که این ذخایر به صورت کنسرو نباشد، باید هر دو هفته یک بار، آنها را تجدید کرد تا فاسد نشوند.

16- همواره کیف امداد و نجات هلال احمر را در منزل آماده داشته باشید.

17- مواد شیمیایی سمی و خطرناک را در ظرف پلاستیکی مطمئن و در پایین ترین قسمت گنجه ها و دور از دسترس کودکان قرار دهید.

18- حتماً برای جلوگیری از حوادث ناشی از زلزله یک کپسول آتش نشانی در منزل داشته باشید و حتی الامکان آن را در آشپزخانه قرار دهید. همچنین نحوه استفاده از آن را بیاموزید و به کلیه اعضای خانواده نیز آموزش دهید.

19- نزدیک ترین محل های امدادرسانی مانند جمعیت هلال احمر، راهداری، آتش نشانی و قرارگاه نیروی انتظامی را که در هنگام حادثه می توانند به شما کمک کنند، شناسایی کنید.

20- از مهندس طراح ساختمان جهت بررسی ساختمان دعوت به عمل آورید و درباره چگونگی راه های مراقبت از خانه با او مشورت کنید.

21- خانه، خانواده و اموالتان را در برابر زلزله بیمه نمایید.

رعایت نکات ایمنی هنگام وقوع زلزله

حتماً در هنگام وقوع زلزله به نکات زیر توجه کنید:

1- اگر ساختمان مسکونی شما با خطر ریزش رو به رو است، به پناهگاه ها یا نقاط امن بروید.

2- از آسانسور استفاده نکنید و از اشیای بلند، سنگین و ناپایدار فاصله بگیرد.

3- اگر در داخل ساختمان هستید روی زمین بنشینید و به کمک بازوها و دست های خود، سر و پشت گردن را محافظت کنید، یا این که زیر یک میز محکم بنشینید و به پایه آن بچسبید؛ و یا زیر درگاهی یا گوشه های اتاق بایستید.

4- اگر در اتومبیل هستید، آن را در سمت راست خیابان متوقف کنید تا سمت چپ، برای عبور خودروهای امدادی، باز باشد، سپس اتومبیل را خاموش کنید ولی کلید را از جایش بیرون نیاورید. در داخل اتومبیل بمانید و از رادیو برای گرفتن اطلاعات بیشتر کمک بگیرید.

5- رو یا زیر پل ها یا گذرگاه ها رانندگی نکنید.

6- اگر در مکان های عمومی نظیر فروشگاه، سینما یا ساختمان های پر ازدحام هستید، از هجوم به سمت درهای خروجی خودداری کنید. فقط سعی کنید از ویترین ها، قفسه ها و سایر اشیای سنگین فاصله بگیرید.

7- در صورتی که روی ویلچر هستید به جای امن پناه ببرید.

8- اگر در آزمایشگاه ها و مکان های مشابه هستید تا حد امکان از مواد شیمیایی دور شوید.

9- برای دریافت آخرین اطلاعات و راهنمایی لازم به رادیو گوش دهید.

10- از تلفن، جز در موارد ضروری، استفاده نکنید؛ خطوط تلفن باید برای تماس های ضروری آزاد باشند.

11- اگر هنگام وقوع زمین لرزه در حال خارج شدن از ساختمان و یا خارج از آن بودید اولین کاری که باید انجام دهید این است که سر خود را در مقابل خطر ریزش به کمک اشیایی مانند کیف، کتاب و یا تخته محافظت کنید. در صورت در دسترس نبودن این اشیا، از پشت دستتان استفاده کنید.

12- اگر در خارج از منزل هستید به نقطه امنی دور از ساختمان ها، درختان و سیم های برق پناه ببرید.

13- مراقب خیابان های دارای شکستگی، شکاف های زمین، آتش سوزی و ترکیدگی لوله های آب باشید تا هنگام گریز از خانه صدمه نبینید.

14- فوراً از خیابان ها و کوچه های تنگ و باریک خارج شوید.

15- از پل های عابر پیاده و پل های ماشین رو دور شوید.

16- از دیوارهای سنگ کاری شده، بخاری دیواری و شیشه های بزرگ فاصله بگیرید.

17- تا توقف کامل زلزله در جای خود بمانید.

پس از وقوع زلزله چه باید کرد؟

الف- اگر در داخل ساختمان هستید:

1- آرامش خود را حفظ کنید و دیگران را نیز به آرامش دعوت کنید.

2- برای مقابله با خطرهای ناشی از پس لرزه احتمالی آماده باشید.

3- برای پیشگیری از وقوع آتش سوزی ، جریان برق را قطع کنید و شیر گاز را ببندید. اگر شیر گاز شکسته است و بستن آن امکان پذیر نیست، به سرعت محل را ترک کنید.

4- اگر آب هنوز در لوله ها جریان دارد، چندین ظرف آب ذخیره کنید و شیر را ببندید. در صورتی که جریان آب قطع شده است، برای تهیه آب ضروری، از قالب های یخ درون یخچال و منبع آب استفاده کنید.

5- اگر آتش سوزی در داخل ساختمان رخ داده است، فوراً برای جلوگیری از سرایت آن به سایر مناطق، آتش را مهار کنید. اگر آتش سوزی تا حد زیادی گسترش یافته است محل را ترک کنید.

6- برای نجات مجروحان و زیر آوارماندگان، به خصوص افراد آسیب پذیر نظیر کودکان، سالمندان، معلولان و بیمارانی که در همسایگی شما هستند، بشتابید.

7- افرادی را که به شدت مصدوم شده اند، حرکت ندهید، مگر آن که خطر خفگی آنها را تهدید کند.

8- رادیوی خود را روشن بگذارید تا از آخرین اخبار و دستورالعمل ها مطلع شوید.

9- از تلفن جز در مواقع ضروری استفاده نکنید. اِشغال نبودن تلفن به کسانی که از حادثه نجات یافته اند امکان می دهد که با شما تماس بگیرند و شما را راهنمایی کنند.

10- از مصرف مواد خوراکی آلوده و یا موادی که در معرض شیشه های شکسته قرار گرفته اند خودداری کنید.

11- منزل را بازدید کنید تا از خرابی های مخفی مطلع شوید.

12- اگر بوی گاز به مشامتان می رسد، کلید برق را روشن یا خاموش نکنید و از وسایل برقی به هیچ وجه استفاده نکنید. از روشن کردن کبریت ، فندک ، سیگار و چراغ خودداری کنید. به سرعت شیر اصلی گاز را ببندید و در صورت امکان درها و پنجره ها را باز کنید.

13- تا حد امکان برای پیدا کردن مکان های نشست گاز و نقاطی که در معرض خطر آتش سوزی هستند از چراغ قوه استفاده کنید.

14- در ساعت های اولیه بعد از سانحه، از غذاهای کنسروی استفاده کنید، و از روشن کردن وسایل پخت و پز غذا خودداری کنید. در صورت ضرورت به کارگیری این وسایل، سعی کنید از گاز سفری و یا منقل ذغالی در خارج از خانه استفاده کنید.

15- درِ کمدها و قفسه ها را، در مواقع ضروری، با احتیاط باز کنید و مراقب سقوط اشیا باشید.

16- از شایعه پراکنی پرهیز کنید.

ب- اگر در خارج از ساختمان هستید:

1- از تجمع در خیابان ها بپرهیزید و مسیرها را، برای عبور و مرور وسایل نقلیه امدادی، باز بگذارید.

2- به تماشای مناطق اطراف نروید و از نزدیک شدن به ساختمان های تخریب شده خودداری کنید.

3- به سیم ها و کابل های برق دست نزنید.

4- با امدادگران و نیروهای انتظامی در امر کمک رسانی همکاری کنید ولی مانع و مزاحم فعالیت آنها نشوید.

5- بعد از وقوع زمین لرزه، افراد زیادی می توانند به شما کمک کنند. با والدین و مربیان خود صحبت کنید یا از آنها بخواهید در مورد چیزهایی که شما را ناراحت می کند، با مددکاران هلال احمر، صحبت کنند.

6- بعد از زمین لرزه، از ناحیه تخریب شده دور شوید تا آن ناحیه پاکسازی شود.

7- تجهیزات کمکی را برای احتمال وقوع زمین لرزه های بعدی نگهداری کنید.

8- سعی کنید تا سه روز پس از حادثه، از خودروی شخصی استفاده نکنید.

ادامه دارد ...

اهدای خون سالم، اهدای زندگی

سخن اول

سازمان انتقال خون ایران از سال 1353 برای تهیه و توزیع خون و فرآورده های سالم ، و انجام امور آموزشی، پژوهشی و كاربردی در زمینه انتقال خون به طور رسمی آغاز به كار كرده است.

مهمترین هدف انتقال خون در ایران تأمین خون و فرآورده های سالم آن با بهترین كیفیت استاندارد مطابق با موازین تعیین شده بین المللی برای بیماران و نیازمندان و همچنین ترویج طب انتقال خون است.

اهداف این سازمان به شرح ذیل می باشد:

- مشاركت در مراقبت از بیماران

- تأمین خون سالم و كافی

- بسیج اهدا كنندگان داوطلب

- همكاری با بیمارستان ها در حل مشكلات انتقال خون

- گسترش شبكه پایگاههای انتقال خون و…

خدمات سازمان انتقال خون شامل : جمع آوری و توزیع خون و فرآورده های آن از طریق مراكز اهدا خون در سراسر كشور است. این سازمان تنها مركز ارائه دهنده خون و فرآورده های خونی به بیمارستان ها و دیگر مراكز درمانی است.

انتقال خون در پزشكی جنبه حیاتی دارد و در موارد خاص توسط پزشك معالج تجویز می گردد.

خون به اجزاء متفاوتی قابل تجزیه است كه ممكن است به تنهایی یا به طور كامل در شرایط مختلفی به بیماران تزریق گردد. اجزاء خون به طور عمده عبارت اند از:

گلبول های قرمز ( برای كم خونی ها یا خونریزی ها) ،پلاكت ها ( برای بیماری های خونریزی دهنده، هنگامی كه شمارش پلاكتی كاهش یافته است)  وپلاسما ( كه برای تأمین پروتئین های خون به كار می رود).

مهمترین فایده اهدای خون

و از فواید دیگر آن آگاهی از سلامت جسمانی می باشد كه از طریق كنترل های زیر انجام می پذیرد:

�ضربان قلب

�فشار خون

�دمای بدن

�تشخیص كم خونی و نوع گروه خونی.

آیا انتقال خون ایمن است؟

سازمان انتقال خون در ایران كلیه اهداء كنندگان را مورد بررسی قرار می دهد تا ایمنی اهداء كنندگان و دریافت كنندگان تأمین گردد. تمامی خون های اهداء شده ، در آزمایشگاههای سازمان برای اطمینان از سلامت تحت آزمایشات ذیل قرار می گیرد:

1-HIV ( ایدز)

2- هپاتیتB

3- هپاتیتC

4- سیفلیس

5- گروه بندی خون

هنگام اهداء خون ، اهداء كننده باید به سؤالاتی كه در مورد وضعیت سلامت وی پرسیده می شود پاسخ دهد. این سؤالات برای تشخیص و بررسی اهداء كنندگان پر خطر طرح شده است.

- حداقل سن 17 سال و حداكثر سن 65 سال

- حداقل وزن 50 كیلوگرم

- فواصل اهداء خون هر 8 هفته یك بار است؛ مشروط بر این كه تعداد دفعات اهداء در طول یك سال از 4 بار تجاوز ننماید.

- عدم كم خونی كه با انجام آزمایش مشخص می شود.

- در صورت وجود سابقه موارد زیر در فرد اهداء كننده ، حتماً پزشك انتقال خون باید در جریان امر قرار بگیرد:

�مصرف برخی داروها

�آلرژی های مهم مانند آسم، تب یونجه و ...

�فشارخون بالا

�دیابت

�بیماری های قلبی، ریوی، كلیوی و كبدی

�سابقه تزریق خون و فرآورده های آن

� خالكوبی و حجامت

�سابقه اعتیاد به مواد مخدر تزریقی

�سابقه صرع یا تشنج

�سابقه تماس جنسی مشكوك

�سابقه جراحی در شش ماه اخیر

�دوران حاملگی و شیردهی

روشی است كه در آن بیمار خون خود را اهداء می كند و خون تا زمانی كه وی به آن احتیاج دارد در شرایط مناسبی نگهداری می شود. اتولوگ برای بیمارانی كه جهت عمل های جراحی اختیاری آماده می شوند، قابل انجام است. در این روش بیمار باید توسط پزشك معاینه شود تا از سلامت خود اطمینان حاصل نماید. بیمارانی كه از خون خود استفاده می كنند ایمن ترین خون ممكنه را به خود تزریق می كنند. خطرات احتمالی ( به واسطه اجزاء خون مانند گلبول های سفید، پلاكت ها و پروتئین سرم ) با تزریق خون اتولوگ حذف می شود.

قبل از اهدای خون ، اهداء كنندگان چه كارهایی باید انجام دهند؟

اهدای خون تجربه لذت بخشی است ؛ پس باید به خاطر داشته باشید: قبل از اهدای خون

. اگر ممكن است از خوردن آسپرین به مدت 48 ساعت قبل از اهداء خودداری فرمائید.

نام و مقدار داروهای مصرفی خود را به یاد داشته باشید. خوردن دارو از اهدای خون جلوگیری نمی كند ولی علت مصرف آن ممكن است از اهدای خون جلوگیری نماید.

مراحل اهدای خون:

اهدای خون یك روند ساده و ایمن است و تقریباً 45 تا60 دقیقه زمان لازم دارد. وسایل مورد استفاده ، یكبار مصرف و استریل هستند . ابتدا فرم ثبت نام توسط بیمار تكمیل می گردد سپس بیمار به چند سؤال در ارتباط با سلامتی خود پاسخ می گوید و معاینه بالینی ساده شامل: اندازه گیری فشارخون، دمای بدن و نبض به علاوه یك نمونه خون برای تشخیص كم خونی از بیمار انجام می شود. اهداء كننده روی تخت دراز كشیده و محل خونریزی توسط ماده آنتی سپتیك ، ضدعفونی می شود. و سپس در عرض 6 تا10 دقیقه خونگیری به عمل می آید.

1 – بیماران تالاسمی

2 – بیماران مبتلا به انواع هموفیلی

3 – بیماران دیالیزی

4 – بیماران نیازمند به جراحی های بزرگ ( قلب ، كلیه ، مغز استخوان ، و زنان )

5 – مبتلایان به بیماری های خونریزی دهنده

6 – نوزادان مبتلا به زردی ناشی از ناسازگاری خون مادر و جنین

7 – پیوند اعضاء

8 – سوختگی های شدید

9 – كم خونی های مزمن

10 – انواع سرطان ، به خصوص در مرحله شیمی درمانی

دستورالعمل برای اهداء كنندگان بعد از اهدای خون :

1 -  چند ساعت بعد از اهدای خون میزان مایعات بیشتری نسبت به قبل بنوشید. ( بدون الكل )

2 – بعد از اهدای خون غذای سالمی میل كنید.

3 – برای نیم الی یك ساعت بعد از اهدای خون سیگار نكشید.

4 – اگر در محل اهدای خون خود ( بازو) خونریزی وجود دارد دست خود را 3 تا 5 دقیقه بالا بگیرید و فشار دهید.

5 – اگر حالت غش یا گیجی دارید به صورتی بنشینید كه سر شما بین زانوهایتان قرار گیرید. و یا به نحوی دراز بكشید كه سر شما پایین تر از بدنتان قرار بگیرد.

6 – فعالیت های معمول خود را می توانید بعد از نیم ساعت از سر بگیرید. در هر حال از هرگونه فعالیت شدید در ادامه روز خودداری كنید.

7 – اگر بعد از اهدای خون حال خوبی نداشتید ،  می توانید با مركز انتقال خون محل خود تماس بگیرید و با پزشك یا پرستار حاضر در مركز مشاوره كنید.

8 – اگر خونمردگی یا خونریزی در زیر پوست مشاهده شد ، در 24 ساعت اول بعد از اهداء ، از كمپرس سرد برای محل مذكور استفاده كنید. بعد از 24 ساعت اول ، استفاده از كمپرس گرم در رفع علائم كمك می كند .

درباره بیهوشی بیشتر بدانیم

بیهوشی و بی حسی ، نداشتن احساس درد هنگام جراحی یا موقع تشخیص بیماری های دردناك است كه معمولاً به وسیله داروهای مختلف ایجاد می شود .

بیهوشی عمومی برای جراحیهای بزرگ به كار می رود . معمولاً قبل از شروع آن به بیمار پیش دارو داده می شود  تا آرام بگیرد و به خواب رود . در اتاق عمل ، پزشك متخصص بیهوشی از روش داخل وریدی یا استنشاقی برای بیهوش نمودن بیمار استفاده می كند .

در این روش ، نخست داروهای بیهوشی از راه لوله ی باریكی به نام "انژیوكت " كه در سیاهرگی در بازو یا دست قرار داده شده است، به جریان خون تزریق می شود .

در شیوه استنشاقی ،  بیمار گاز بیهوش كننده را از طریق ماسك صورت تنفس می كند و ریه ها گاز بیهوشی را به جریان خون منتقل می كنند .

پس از القای بیهوشی ، برقراری تنفس معمولاً به وسیله لوله ای كه به آرامی از راه دهان به نای وارد می شود صورت می پذیرد .

در لحظات ابتدایی دریافت دارو یا گاز بیهوشی ، صداها بلندتر شنیده می شود و به تدریج با افزایش مقدار داروی بیهوشی در مغز ، سرگیجه ، خواب آلودگی و بلافاصله  بیهوشی كامل حادث می شود.

در مدت جراحی ، متخصص بیهوشی ممكن است داروها را تجدید كند یا داروهای دیگری برای ادامه بیهوشی و بی دردی به بیمار بدهد .

در حین بیهوشی فعالیت های بدن كـُند می شود و تنفس  در دستگاه بیهوشی برقرار می شود.  بجزعمق بیهوشی ، ضربان قلب، دمای بدن و فشارخون كه علائم حیاتی هستند توسط  متخصص بیهوشی به طور مداوم ، تا وقتی كه جراحی به اتمام برسد ، بررسی می شود .

در بی حسی موضعی ، متخصص بیهوشی ، داروی بی حسی را به موضع مناسب تزریق می نماید . البته این داروها به صورت پماد، كرم ، قطره یا اسپری نیز وجود دارند كه در موارد لازم استفاده می شوند .

در بی حسی منطقه ای داروی بی حس كننده ، یا در اطراف مایع نخاع كمری تزریق می شود كه در این حالت بسته به وضعیت بیمار تمام نیمه ی پایین بدن یا فقط یك طرف بدن بی حس می شود ؛ یا این كه دارو در فضای مجاور پوشش طناب عصبی تزریق می شود ، در این حالت پیام درد از نیمه ی پایینی بدن ارسال نمی شود ولی در عین حال بیمار می تواند حركت نماید . در بی حسی موضعی و منطقه ای معمولاً داروی آرام بخشی نیز به بیمار داده می شود .

آماده شدن برای بیهوشی همیشه مستلزم انجام دادن آزمایش هایی ویژه با توجه به سن و جنس بیمار و همچنین مصاحبه پیش از بیهوشی است . بیمار معمولاً روز قبل از عمل با متخصص بیهوشی خود ملاقات می كند و می تواند حتی درباره انتخاب داروی بیهوشی یا بی حسی خود با او مشورت نماید . پزشك درباره بیماری های جسمی حاد یا مزمن مثل سرماخوردگی یا بیماری قلبی و دیابت ، داروهایی كه بیمار مصرف می نماید ، حساسیت ها، سابقه بیهوشی و مصرف الكل ، سیگار یا مواد مخدر سؤال می كند ، آنچه كه فرد به گروه پزشكی می گوید محرمانه است و برای سلامتی بیمار لازم است پس باید صادقانه جواب داده شود.

بیمار باید پیش از مراجعه به بیمارستان برای عمل جراحی دقت كند كه اشیاء گران قیمت را در منزل بگذارد.  برای عینك ، لنز یا دندان مصنوعی خود قاب همراه داشته باشد و قبل از رفتن به اطاق عمل آنها را خارج نماید . همچنین به دستور ننوشیدن و نخوردن یا نكشیدن چیزی در مدتی مشخص ، معمولاً 10 ساعت پیش از عمل جراحی ، حتماً عمل كند . در غیر این صورت ممكن است با استفراغ درهنگام عمل یا بعد از آن به علت ورود غذا یا مایعات هضم نشده به ریه ها دچار خفگی شود . پس از انجام جراحی ، بیمار به بخش هوش آوری یا "ریكاوری" برده می شود و آنجا تا زمانی كه اثر داروهای بیهوشی برطرف شود می ماند .

شنوایی معمولاً نخستین حسی است كه بر می گردد . متخصص بیهوشی در این بخش نیز علائم حیاتی و مراحل به هوش آمدن بیمار را تحت نظر دارد . بیمار ممكن است در این مدت دچار عوارض جانبی ناشی از بیهوشی شود، تهوع ، تشنگی ، لرز، نفخ ، گلو درد ا زعوارض بیهوشی عمومی ، و بی حسی و مورمور شدن، تهوع و درد پشت از عوارض بی حسی منطقه ای یا موضعی است .

بیمار پس از خروج از بخش ریكاوری ، به بخش مربوطه خود فرستاده می شود. اگر قرار است همان روز به خانه بازگردد اعمالی وجود دارند كه باید برای احتیاط دست كم تا 24 ساعت از آنها خودداری نماید . رانندگی ، كار با ماشین آلات ، گرفتن تصمیم های مهم ، مصرف دارو بدون مشورت با پزشك و مصرف الكل از جمله ی این اعمال هستند . بیمار می تواند در صورت بروز نگرانی یا داشتن هر سؤال با بیمارستان یا پزشك خود تماس بگیرد .