– قسمت اول
نوزاد پس از تولد به مراقبت های زیادی نیاز دارد ، و این مراقبت ها رابطه ای نزدیک و صمیمی بین والدین و نوزاد برقرار می کند.
مراقبت از بند ناف :
بند ناف را معمولا در فاصله 1.5 سانتی متری می برند و با گیره می بندند. گیره را پس از 24 ساعت باز می کنند. در چند روز اول ، بندناف ممکن است متورم و نرم به نظر برسد. ولی رفته رفته خشک و جمع می شود و پس از یک یا دو هفته می افتد. برای خشک شدن سریع بند ناف و جلوگیری از عفونت آن ، روزی 3 تا 4 بار ، اطراف آن را با پنبه آغشته به الکل یا محلول ضدعفونی که پزشک تجویز می کند ، تمیز نمایید.
بهتر است این کار را چند روز پس از افتادن بندناف نیز ادامه دهید. موقع افتادن بند ناف ، مشاهده چند قطره خون بر روی ناف امری عادی است. اگر بند ناف دارای بوی بد و ترشحات چرکی باشد ، برای التیام و خشک کردن آن ممکن است مالیدن پنبه آغشته به محلول نیترات نقره تجویز شود.
برای جلوگیری از تحریک و عفونت ، باید بندناف را خشک نگه داشت و از حمام کردن نوزاد قبل از افتادن کامل آن خودداری نمود. بندناف را نباید با پوشک یا لاستیکی پوشاند و اگر به مدفوع آلوده شود ، باید آن را با پنبه آغشته به الکل خوب تمیز و به نرمی خشک کرد.
اگر پوست اطراف ناف به اندازه ته لیوان متورم و قرمز شود ، احتمال عفونت وجود دارد و باید به پزشک مراجعه کرد.
کوتاه کردن ناخن نوزاد :
ناخن نوزاد به سرعت رشد می کند و والدین غالبا از گرفتن آن ترس دارند. بعضی نوزادان هنگام تولد ناخن های بلندی دارند که اگر کوتاه نشود ، با آنها صورت خود را چنگ می زنند و خراش می دهند.
بهترین فرصت برای گرفتن ناخن ، وقتی است که نوزاد در خواب است . ناخن های پای نوزاد به سرعت ناخن های دست رشد نمی کند. گاهی ممکن است لبه ناخن پا در کنار انگشت فرو رفته باشد. این موضوع نباید باعث نگرانی شود ، زیرا ناخن نوزاد نرم و قابل انعطاف است و غالبا اشکالی تولید نمی کند.
حمام کردن نوزاد :
در یک یا دو هفته اول پس از تولد و قبل از افتادن بند ناف ، کافی است بدن نوزاد را با حوله مرطوب تمیز کنید. پس از افتادن بندناف و التیام محل آن میتوانید نوزاد را در یک لگن حمام کنید.
جایی که نوزاد را حمام می کنید ، باید گرم و دور از جریان یا کوران هوا باشد. لگن حمام را از آب گرم پر کنید و در کف آن یک حوله کلفت بیندازید تا نوزاد روی آن قرار بگیرد و از سر خوردن وی جلوگیری شود. برای استحمام نوزاد ، انواع لگن یا وان بچه در بازار وجود دارد.
در صورت دسترسی نداشتن به آنها میتوانید از لگن ظرفشویی در آشپزخانه هم استفاده کنید. برای شستن نوزاد بهتر است یک جفت دستکش سفید بپوشید و کمی صابون بچه به آن بمالید و از آن به عنوان لیف استفاده کنید.
دست صابونی و بدون دستکش روی بدن نوزاد لیز می خورد. پوشیدن دستکش این مشکل را برطرف می کند. برای شستن صورت نوزاد ، فقط از آب استفاده کنید آب صابون در چشم نوزاد آزاردهنده است. برای تمیز کردن گوش و سوراخ های بینی از پنبه یا دستمال کاغذی استفاده کنید ، ولی هرگز سوراخ گوش نوزاد را با آن پاک نکنید.
حمام کردن برای نوزاد یک سرگرمی و بازی جالب به حساب می آید. نوزاد معمولا احتیاجی به استحمام روزانه ندارد ، زیرا پس از هر تعویض پوشک پای او شسته می شود. دو بار حمام در هفته ، به ویژه در زمستان ، برای پاکیزگی نوزاد کافی است.
تشویق نوزاد به استحمام :
بعضی بچه ها حمام را دوست دارند ، ولی برخی دیگر به آن علاقه نشان نمی دهند. یکی از راه های تشویق نوزاد به حمام ، حمام کردن مادر همراه نوزاد است. برای این کار ، ابتدا گرمای آب را تنظیم کنید. دمای آب باید کمی پایین تر از دمایی باشد که معمولا خودتان با آن دوش می گیرید.
پس از این که نوزاد را لخت کردید ، او را بغل کنید و با احتیاط داخل آب شوید. اگر از لیز خوردن در وان حمام می ترسید ، بهتر است از یک نفر کمک بخواهید تا پس از رفتن در آب ، نوزاد را به دست شما بدهد.
اگر نوزاد در بغل شما بی قراری می کند ، او را به سینه خود بچسبانید و به او شیر بدهید تا بهتر با آب انس بگیرد. استحمام همزمان با تغذیه نوزاد ، تجربه جالبی برای مادر و نوزاد است.
پوست نوزاد به طور طبیعی چرب است و معمولا احتیاجی به پودر ، کرم یا روغن ندارد. شستن با صابون ، مقداری از چربی پوست را از بین می برد . پودرهای بچه معمولا در چین و چروک پوست جمع می شوند و با جذب رطوبت باعث التهاب و جوش های پوستی می گردند.
مالیدن روغن به پوست ، رشد و فعالیت باکتری های مضر را تقویت می کند. استنشاق پودر نیز مجاری بینی و تنفسی نوزاد را تحریک می نماید . پودرها و کرم های اسانس دار ، بوی خوش و طبیعی بدن نوزاد را تحت الشعاع قرار می دهند.
منبع : کتاب آمادگی برای زایمان و مراقبت از نوزاد