«حاج ميرزا جاني» از نويسنگان بابي و از پيروان قديم باب بود. وي تاجري از مردم کاشان بود و پنهاني به نهضت بابيّه گرويد. وقتي که باب را از اصفهان به قلعه چهريق در آذر بايجان مي بردند، مبلغ هزار تومان زر نقد به رئيس مستحفظين باب داد و باب را يک شب در منزل خويش مهمان کرد. کتاب «نقطة الکاف» در تاريخ بابيّه از تأليفات اوست.
بعد از سوء قصد بابيّه به ناصر الدّين شاه در نياوران، «حاج ميرزا جاني» با 27 تن ديگر از بابيها گرفتار شد و با شکنجه و عقوبت در سال 1268 ه.ق به قتل رسيد. («فرهنگ فارسي معين»، ج 6، ص 2070)
****