نجوم و اختر شناسی

ماهواره اميد ماهواره ای کاملا ایرانی

سازمان فضايي ايران كه شايد بسياري جايگاه سازماني آن را ندانند، يكي از زيرمجموعه‌هاي اصلي وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات است كه به‌منظور فراهم آوردن زمينه‌هاي اجرايي كردن برنامه‌هاي فضايي كشور راه‌اندازي شده است. ‌ ‌
دكتر رضا تقي‌پور، معاون وزير و رئيس سازمان فضايي ايران، ضمن عرض تبريك به ملت ايران براي دستيابي به دانش ارسال و هدايت ماهواره به اين نكته اشاره كرد كه در 3 سال آينده، ماهواره‌هاي ارتباطي خواهيم داشت و طي برنامه 10 ساله آموزش و آماده‌سازي فضانورد ايراني نيز براي حضور در ايستگاههاي ماهواره‌اي را در دست اقدام داريم كه كار مطالعاتي آن نيز آغاز شده است. ‌ ‌
ماهواره اميد كه به‌عنوان اولين ماهواره ساخت داخل و با دانش بومي‌شده ساخته و با موفقيت در مدار زمين قرار گرفت، براي آزمايش سيستم‌هاي رهگيري و هدايت زميني در حال گردش ارسال اطلاعات به زمين است. اطلاعات ارسالي از اين ماهواره به‌صورت متن بوده كه به‌عنوان اولين تجربه براي دانشمندان ايراني بسيار حايز اهميت است. ماهواره اميد هرچند براي مقاصد علمي ساخته و ارسال گرديده است، اما نسل‌هاي بعدي آن كه مي‌توانند در كارهاي ارتباطي به‌عنوان زيرساخت به‌كار روند، يكي از بازوهاي توانمند اقتصاد ارتباطي كشور خواهد بود كه هزينه‌اي بسيار پايين‌تر و كارايي بسيار بالاتري نسبت به سيستم‌هاي زميني خواهند داشت. ‌ ‌
سازمان فضايي ايران با دارا بودن پژوهشكده تحقيقات فضايي، تاكنون قراردادهاي بسياري را با مراكز دانشگاهي منعقد كرده است كه از جمله دست‌آوردهاي آن مي‌توان به طراحي و ساخت ماهواره‌هاي دانشجويي، تحقيقاتي و همچنين ماهواره با ماموريت‌هاي ارتباطي و سنجش از راه‌دور ‌(Remote Sensing)‌ اشاره كرد. ادامه روند ساخت ماهواره‌هاي ارتباطي مي‌تواند ارتباطات تلويزيوني و ارتباطات سيار را در كشور تسهيل كند. در ضمن تعلق اين ماهواره‌ها به ايران باعث مي‌شود هزينه‌هاي سنگين اجاره ماهواره از ساير كشورها ديگر به كشور تحميل نگردد.
البته ايران پيش از اين نيز داراي يك ماهواره اختصاصي بود اما اين ماهواره كاملا غيرايراني محسوب مي‌شد.
ماهواره سينا كه در روز پنجشنبه 6 آبان ماه سال 1384، بر روي يك موشك ماهواره بر كوسموس–3ام روسي به فضا پرتاب و با موفقيت در مدار اختصاصي ايران قرار داده شد. محل پرتاب آن پايگاه فضايي پلستسك در روسيه بود. سينا به سفارش وزارت علوم، تحقيقات و فناوري در شركت پاليوت در شهر اوُمسك روسيه طراحي و ساخته شده بود. ماهواره ايراني اميد داراي ماموريت‌هاي زير است:
– تعيين مشخصات مداري ماهواره پس از جدايي از ماهواره‌‌بر.
– تله‌متري مشخصات زيرسامانه‌هاي ماهواره (ارسال اطلاعات داخلي ماهواره به ايستگاه زميني) براي بررسي وضعيت ماهواره.
– ارسال فرمان از ايستگاه زميني به ماهواره.
اين ماهواره از نوع مخابراتي، به‌شكل مكعب مربع 40 سانتي‌متري است كه داراي 27 كيلوگرم وزن بوده در باند فركانسي UHF فعاليت مي‌كند. خصوصيات ايستگاه‌هاي زميني اين ماهواره عبارتند از: 4‌ايستگاه رنجينگ، 3 ايستگاه تله‌متري و تله‌كامند و 1 ايستگاه كنترل مركزي.