پژوهش و سازندگي

به دليل تردد روزانه و چراي مداوم دامها در اطراف کانونهاي بحران، اين مناطق معمولا بيش از ساير بخشهاي مرتع تخريب مي شوند. لذا بررسي مکرر تغييرات کمي و کيفي پوشش گياهي و خاک در اين مناطق ضروري است. تا در صورت مشاهده هر تغيير پس رونده در وضعيت پوشش گياهي و خاک، نسبت به اصلاح شيوه مديريت مرتع مبادرت نمود. اين تحقيق به مطالعه چگونگي و ميزان تاثير کانون بحران بر محيط اطراف خود و الگوي تغييرات پوشش گياهي و خاک در اطراف کانونهاي بحران مرتع در منطقه نيمه خشک مي پردازد. براي بررسي تغييرات پوشش گياهي و خاک در اطراف کانون هاي بحران از روش گراديان چرا استفاده شد بدين منظور ابتدا داده ها در اطراف روستاها و آبشخوارهاي موجود در منطقه، به عنوان دو كانون بحران اصلي در مراتع، جمع آوري شدند. در جمع آوري داده ها، از ترانسكت 200 متري و كوادرات 3 متر مربعي استفاده شد. بر روي هر ترانسكت پوشش تاجي، لاشبرگ گياهي، تنوع گونه اي، سنگ و سنگريزه، و خاك لخت اندازه گيري شدند. براي تجزيه و تحليل دادها از نرم افزار آماري SPSS و براي آزمون رابطه فاکتورهاي اندازه گيري شده با فاصله از کانونهاي بحران از همبستگي پيرسون و آناليز رگرسيون استفاده شد. نتايج نشان داد كه پوشش گياهي با فاصله از روستاها همبستگي معنيداري دارد (r=0.95، p<0/01) ولي با فاصله از آبشخوار همبستگي معني داري ندارد (r=0/63، p>0/05). شاخصهاي لاشبرگ و تنوع گياهي همبستگي قوي با فاصله از كانونهاي بحران داشتند. در مورد لاشبرگ در اطراف روستا و آبشخوار مقادير به ترتيب (r=0/96 p<0/01) و (r=0/99، p<0/01) بودند. در مورد تنوع گياهي در اطراف روستا و آبشخوار مقادير به ترتيب (r=0/97، ، p<0/01) و (r=0/96، p<0/01) بودند. ميزان سنگ و سنگريزه با فاصله از كانونهاي بحران همبستگي معني داري نشان نداد به طوري که در اطراف روستا مقادير (r=0/75 ، p<0/05) و در اطراف آبشخوار (r=0/47 ، p>0/05) بودند. ميزان خاك لخت با فاصله از روستاها همبستگي معني داري داشت (r=097 ، p<0/01) در حالي كه با فاصله از آبشخوار همبستگي معني داري نشان نداد (r=0/42 ، p>0/05).