بانک مقالات جغرافیا

شناخت زيرمنطقه هاي همگن اقليمي، يکي از نيازهاي اوليه در برنامه ريزي هاي محيطي و آمايش سرزمين است که بويژه براي مطالعه بيلان آب و ديگر مسايل هيدرولوژي داراي اهميت است. از اين رو، براي شناخت مناطق همگن بارشي منطقه کوهستاني غرب ايران که سرچشمه بسياري از رودهاي مهم کشور است، ميانگين 9 متغير وابسته به بارش در دوره 2000-1965 براي 140 ايستگاه هواشناسي پراکنده در سطح منطقه محاسبه و مورد استفاده قرار گرفت. متغيرهاي ياد شده به کمک روش تحليل مولفه هاي اصلي (با آرايهR ) به چهار مولفه کاهش و با استفاده از چرخش وريماکس چرخش داده شدند. سپس با بهره گيري از روش خوشه بندي سلسله مراتبي به شيوه وارد ايستگاه هاي مورد استفاده در اين تجزيه و تحليل بر مبناي مقادير نمرات استاندارد آنها در مولفه هاي به دست آمده گروه بندي و به اين ترتيب غرب ايران به چهار زيرمنطقه همگن بارشي تقسيم شد. نتيجه نشان داد که روند ناهمواريها و عرض جغرافيايي در مرزبندي و تفاوتهاي مکاني بين مناطق نقش بسيار مهمي دارند. بررسي تغييرات ماهانه بارش زيرمنطقه ها نيز نشان داد که با حرکت از جنوب به شمال بيشينه بارش از زمستان به بهار منتقل مي شود. اين تفاوتها بيانگر تفاوت در سازوکارهاي ايجاد بارش در شمال و جنوب منطقه مورد مطالعه است. از اين رو، مي توان گفت که سامانه هاي سينوپتيکي باران آور در شمال و مرکز منطقه مورد مطالعه با سامانه هايي که در جنوب موجب ايجاد بارش مي شوند، متفاوتند.

 نسخه قابل چاپ