بانک مقالات جغرافیا

در منتها اليه ضلع خاوري فلات آذربايجان و در بطن توده هاي كوهستاني تالش، سبلان و بزغوش چاله زمين ساختي هموار و مرتفعي با عنوان «دشت اردبيل» جاي گزيده، که از ويژگي هاي مورفولوژيک منحصر به فردي برخوردار است. فرو افتادگي اين چاله و سد شدگي آن به وسيله گدازه هاي آتشفشاني سبلان و تخليه روان آب هاي جاري در سطح دامنه هاي كوهستاني به سمت آن باعث گرديده که در طول كواترنر به عنوان يكي از چندين درياچه باراني فلات آذربايجان تبديل گردد. با توجه به اختلاف ارتفاع مكاني زياد دشت با كوهستان هاي پيراموني و تاثير پذيري منطقه از تحولات محيطي بويژه تغييرات آب و هوايي کواترنر و فعاليت هاي آتشفشاني سبلان، پديده ها و اشكال متعددي، از قبيل نهشته هاي درياچه اي، جريان هاي گلي آتشفشاني يا لاهار و مخروط افكنه ها در فصل مشترک دشت و کوهستان هاي مجاور پديد آمده كه به طور متوالي و دوره اي بر روي همديگر قرار گرفته اند. بعد از تثبيت اين وضعيت اشكال جديدي در داخل اشكال قديمي تر به وجود آمده، كه عمده ترين آنها دره هاي رودخانه اي و پادگانه هاي آبرفتي است. شناسايي اين اشكال و تعيين سهم آن ها در امر برنامه ريزي و آمايش سرزمين هدف اصلي مطالعه حاضر است. اساس اين پژوهش بر پايه مطالعات و مشاهدات ميداني بوده، در آن از نقشه هاي توپوگرافي 1:50000، 1:250000 و زمين شناسي 1:100000 و 1:250000، عكس هاي هوايي 1:55000 سال 1334 و همچنين تصوير ماهواره اي 1:250000 و براي تهيه نقشه هاي موجود در متن پژوهش نيز از نرم افزار GIS استفاده شده است.