پاسخ به:جدیدترین اخبار امروز
یک شنبه 4 اردیبهشت 1390 10:57 PM
خبرگزاري فارس: از جمله ساز و كارهايي كه اكنون براي اصلاح فعاليت اصناف از جنبههاي مختلف بايد مد نظر قرار گيرد، توجه بيشتر به آداب و اصول اسلامي در كسب و كار است.

در گذشته يكي از ويژگيهاي متمايزكننده فعاليت اصناف از ساير شقوق كسب و كار، ارتباط گسترده اين بخش با آموزههاي ديني بود به نحوي كه تقريبا همه ابعاد فعاليت صنوف از شكلگيري تا فعاليتجاري واحدهاي صنفي با توجه به آداب و اصول اسلامي تجارت صورت ميگرفت.
اين وضعيت در سالهاي قبل از تغيير ساختار فعاليت اصناف و اتكاي زياد اقتصاد ايران به درآمد حاصل از صادرات نفت، حاكم بر ايجاد و فعاليت اصناف بوده ولي اكنون اين ارتباط كم شده است. بررسي روند ايجاد و گسترش بازارها در ايران و ساير كشورهاي اسلامي، نشاندهنده تأثير عميق آموزههاي ديني بر طراحي و ايجاد بنگاههاي صنفي مختلف در سراها، بازارچهها و بازارهاست كه موجب شده تا اين بنگاهها با فاصلههاي مشخص و نزديك به مساجد، حسينيهها و تكيهها ايجاد شده و فعاليت داشته باشند، بهگونهاي كه بازار همواره ارتباط هماهنگ و منسجمي با مسجد و روحانيون داشته و اين ارتباط منسجم از يك سو موجب تأثير بسيار زياد آداب و اصول اسلامي بر فضاي كسب و كار (با شكلگيري نرمافزار فعاليت بازارها همچون قوانين، مقررات و دستورالعملهاي رعايت عدالت، انصاف و در مجموع استيفاي حقوق مصرفكننده) شده و از سوي ديگر سختافزار بازارها و بنگاههاي صنفي كه مرتبط با طراحي و ايجاد فضاهاي تجاري، عمومي و صنفي در مناطق مختلف بوده را ايجاد كرده است.
بايد توجه داشت كه سازههاي بسيار بزرگ و پيچيدهبازارها، كه دربرگيرنده تعداد زيادي بنگاه صنفي توزيعي، خدماتي، خدمات فني و توليدي و همچنين مكانهايي كه پيش نياز فعاليت اصناف براي نگهداري و ذخيرهسازي، فراوري و بستهبندي كالاها عموما در كاروانسراها و در كنار آنها فضاهاي شهري ديگر همچون مسجد، مقر حكومتي، فضاي ورزشي(زورخانه) و... است، باتوجه به قوانين و مقررات كارا و پويا طراحي و ايجاد شدهاند. درنتيجه بايد قوانين و مقررات و دستورالعملهاي قوي براي طراحي همه بخشهاي يك بازار براساس حداقل پيشنيازهاي فعاليت اصناف مختلف در جهت رعايت حداقل استانداردهاي بهداشتي از يك سو و همچنين رعايت حداقل حقوق مصرفكنندگان از سوي ديگر استفاده شده باشد.
نقشهراه توليد و توزيع
با اين روند ميتوان گفت قوانين و مقرراتي كه تحت عنوان آداب تجارت از طريق روحانيون در ارتباط روزانه، در اختيار اصناف قرار ميگرفت، مهمترين منبع راهنمايي اصناف و ديگر افراد در سختافزار و نرمافزار مرتبط با راه و روش كسب و كار توليد و توزيع كالا و خدمات و نقشهراه واحدهاي صنفي بوده و شكلگيري بازارهاي بزرگ و پويا كه حتي با گذشت قرنها از فعاليت هنوز همچنان قلب تپنده اقتصاد شهرهاي بزرگ كشورهاي اسلامي، بهخصوص ايران محسوب ميشوند را بهدنبال داشته است.
كاركرد بازارها در گذشته تنها به حوزه اقتصادي و كسب درآمد مربوط نميشد بلكهموقعيت و جايگاه شهري بازارها و فضاها و مراكز واقع در امتداد آن و اهميت نقش و منزلت اجتماعي اصناف و بازاريان در زندگي شهري موجب شده بازار فضايي براي بسياري از فعاليتهاي فرهنگي و اجتماعي از جمله كمك به اقشار كمدرآمد، جمعآوري كمك به حادثهديدگان از حوادث قهري، برگزاري جشنهاي ملي و مذهبي و... باشد. البته بايد توجه داشت كه برخي از كاركردهاي فرهنگي و اجتماعي بازارها اگر چه نسبت به گذشته كم شده اما در ساليان اخير كاركرد جديد گردشگري در بازارهاي قديمي ايجاد شده كه درصورت برنامهريزي و سياستگذاري مناسب ميتواند منشأ رشد و توسعه مجدد اين ميراث بزرگ ايرانيان شود.
آموزههاي ديني كسب و كار
از جمله ساز و كارهايي كه اكنون براي اصلاح فعاليت اصناف از جنبههاي مختلف بايد مد نظر قرار گيرد، توجه بيشتر به آداب و اصول اسلامي در كسب و كار است. البته موضوعات مرتبط با "آداب تجارت " در فعاليت اصناف نيز همچون ساير موضوعات ديگر، نيازمند به روزرساني و تغييراتي همگام با پيشرفت علوم مختلف بوده و لازم است بزرگان و محققان آشنا به علوم اسلامي، بازرگاني و اصناف، در اين زمينه اقدام كنند. به هر حال امروزه بيشتر از هر زماني توجه به اصول و آداب اسلامي فعاليت اصناف براي اصلاح فعاليت بخشهاي مختلف ضرورت يافته است.
همچنين روح كلي قوانين و مقررات ايجاد و فعاليت بنگاههاي خردهفروشي در كشورهاي توسعهيافته كه موجب ساماندهي توليد، تجارت كالا و خدمات در اين كشورها شده، همچون "آداب تجارت در اسلام " است.اين قوانين بسيار مترقي و پيشنياز رشد و توسعه اقتصاد كشورهاست كه در آن تأكيد زيادي بر رعايت حقوق مصرفكنندگان شده است. براين اساس براي اصلاح نظام توزيع كالا و خدمات لازم است قوانين و مقررات و دستورالعملهاي ايجاد، فعاليت و... اصناف باتوجه به اين آداب، بازنگري و اصلاح شود.
آداب تجارت در اسلام
براي شكلگيري بازارهاي اسلامي كه در آن نهتنها اجحافي به مصرفكنندگان نشود بلكه تمامي فعاليتهاي توليد و عرضه كالاها و خدمات بر اساس استانداردهاي معمول انجام شود، بايد به سمت استفاده بيشتر از اصول و آداب اسلامي فعاليت توسط اصناف، تشكلهاي صنفي و دولت حركت شود. در اين بين توجه به آموزش "آداب تجارت در اسلام " در فعاليت اصناف، بهمتقاضيان شروع فعاليت صنفي، همچنين افراد صنفي و شاغلان آنها، از اهميت زيادي برخوردار است، ضمن آنكه لازم است بهگونهاي نوين، ارتباط گسترده و پوياي بازار و روحانيون همچون گذشته در انجام فعاليتهاي مختلف توليد و عرضه كالا و خدمات گسترش يابد.
همچنين بايد تحقيقات و پژوهشهايي براي بهروزرساني برخي آداب و اصول فعاليت در اصناف كه با پيشرفت روزافزون علوم، تغييراتي در آنها صورت گرفته، انجام شود، چرا كه بدون تحقيق و مطالعه، فعاليتي بهخوبي انجام نخواهد شد. برايناساس براي شكلدهي بازاري اسلامي كه حامي مصرفكنندگان و پايبند به اصول اخلاق اسلامي باشد، بايد از مطالعه و تحقيق مناسب در اين زمينه حمايت شود. درمجموع همانطور كه نياكان و بزرگان ما در گذشته با الهام از قوانين و مقررات اسلامي و پيوند بازار و روحانيون، موجب پايهريزي سختافزاري و نرمافزاري بازارهاي بزرگ اسلامي شدند كه امروزه ميراث فرهنگي و افتخار ما محسوب ميشود اكنون نيز مجددا بايد با توكل به اصول انسانساز اسلام و با توجه به آداب تجارت در اسلام و همچنين استفاده از نتايج تحقيقات محققان، بازارهاي پويا و استاندارد در جهت رشد و توسعه اقتصاد كشور و حمايت از حق و حقوق عموم مردم ايجاد كنيم.
نويسنده : داوود چراغي
.
منبع : همشهري آنلاين 1390/02/04
انتهاي پيام/