پاسخ به:اخبار امروز استانها
یک شنبه 22 اسفند 1389 4:13 PM
خبرگزاري فارس: شهر خوسف خراسان جنوبي، ديار گلهاي نرگس كه در 36 كيلومتري غرب بيرجند و در حاشيه كوير قرار گرفته است، داراي آثار تاريخي و مناطق گردشگري زيبايي است كه در ايام نوروز به استقبال مسافران ميرود.
به گزارش خبرگزاري فارس از بيرجند، آرامگاه ابن حسام خوسفي، مسجد جامع خوسف، روستاي خور و خانه تاجور از زيباترين بناهاي تاريخي ديار گلهاي نرگس هستند.
آثار تاريخي و گردشگري شهر خوسف به مانند ديگر آثار تاريخي خراسان جنوبي تاكنون دستخوش تغييرات چنداني نشدهاند و اكثر بناهاي تاريخي ديار گلهاي نرگس به دوران قاجار بر ميگردند.
* آرامگاه ابن حسام خوسفي
بناي تاريخي آرامگاه ابن حسام خوسفي شاعر برجسته قرن نهم هجري قمري بر فراز صخرهاي سنگي در حاشيه شمالي شهر خوسف و در كنار مزارع آن واقع شده است.
اين بناي كوچك شامل اطاقكي است با فرم هشت ضلعي كه نقشه فضاي داخلي آن به صورت چليپايي است.
پوشش مقبره به صورت گنبدي كه در مركز آن يك كلاه فرنگي تعبيه شده است.
در اين قسمت نورگيرهايي تعبيه شده تا هم نور فضاي داخلي آرامگاه را تأمين كند و هم سبب تهويه فضاي داخل آرامگاه شود.
اين بنا ابتدا در دوره صفويه بنا شده و بعدها به ويژه در دوره قاجار تغييراتي در آن داده شده است.
* روستاي خور
بافت تاريخي روستاي خور متاثر از شرايط اقليمي و جغرافيايي محيط خود است.
خانههاي گلي، پوشش گنبدي، حياط مركزي، بادگيرها، اطاقهاي دور تا دور حياط ، هشتيها و دهليزها، ديوارهاي قطور، حوض و باغچه وسط حياط به صورت هماهنگ و يكنواخت از ويژگيهاي معماري خانههاي روستاي خور است، كه مطابق با اقليم منطقه به وجود آمده است.
تراكم خانهها و كوچههاي پرپيچ وخم و همچنين بادگيرها از شاخصهاي عمده روستايي خور بوده كه براي مقابله با اوضاع اقليمي منطقه به وجود آمده است در بافت خور بناهايي همچون قلعه، آب انبار، مسجد، حسينيه، حمام و خانههاي قديم وجود دارد كه اكثرا متعلق به دوره صفويه است.
* مسجد جامع خوسف
اين مسجد داراي سر در ورودي بلند با طاق جناغي و تزئينات رسميبندي، صحن، شبستان زمستاني به نامهاي ملا علي اكبر و حاج عبدالخالق ، يك شبستان تابستاني و شبستانهاي مهتابي و خليلان است، ورودي بنا و شبستانهاي مهتابي و خليلان در دورههاي معاصر بازسازي شدهاند.
در جريان مرمت شبستان مسجد به آثار و بقاياي مربوط به دو دوره مختلف برخورد شد، احتمالا زمان ساخت اوليه اين بنا در قرون اوليه اسلامي قرون دو و سه هجري بوده كه در دورههاي بعدي از جمله قاجار به فراخور نياز مرمت شده و گسترش يافته است.
* خانه تاجور
اين بنا مربوط به دوره قاجاريه است و از ويژگيهاي معماري آن داشتن دو در ورودي است. يكي از وروديها داراي تزئينات آجركاري دوره پهلوي و ديگري داراي تزئينات رسميبندي بوده و از لحاظ معماري اصيلتر است.
تزئينات بنا شامل رسميبندي و آجركاريهاي ورودي، كاربنديهاي ايوان و پنجرههاي مشبك است
از ديگر خانههاي تاريخي خوسف ميتوان به خانه خليلي و خانه علوي اشاره كرد كه در بافت تاريخي خوسف قرار دارند.
مولف ناشناخته حدود العالم منالمشرق اليالمغرب كه در سال 379 هجري قمري تاليف شده از خوسف خسب ياد كرده و حمدالله مستوفي در سال 740 هجري در كتاب نزههالقلوب درباره خوسف چنين ميگويد: خوسف شهر كوچكي است و چند موضع توابع دارد و آب آن از رودخانه باشد.
حافظ ابرو نيز در مورد تعداد و مزارع و موقعيت شهر خوسف چنين بيان ميدارد: بيست قريه و صد مزرعه از توابع خوسف است كه بر كنار بيابان است و بر آن طرف بيابان حدود كرمان است، خبيص نواحي آن است و آن بيابان را لوت خوانند و در تابستان از آن موضع نميتوان گذشت 40 فرسنگ در آن راه آب ندارد.
بافت قديمي خوسف نيز كه در طول حيات چند صد ساله خود، فراز و نشيبهاي زيادي را طي كرده است از اين امر مستثني نبوده و در جريان شكلگيري و رشد خود بسيار از اين عوامل متاثر شده است.
* موقعيت جغرافيايي خوسف
شهر خوسف در 38 و 53 طول شرقي و 46 و 32 عرض شمالي و ارتفاع يكهزار و 290 متر از سطح دريا قرار دارد و داراي اقليم مناطق بياباني با ويژگيهاي خاص آن است، از جمله اين ويژگيها تابستانهاي گرم و خشك و زمستانهاي نسبتا سرد است.
حداكثر نزولات آسماني در سه ماه اسفند، فروردين و ارديبهشت بوده و كمي نزولات آسماني سبب شده است هيچگونه رودخانه دائمي در اطراف آن جريان نيابد.
ريزشهاي جوي كم با 166 ميليمتر، درجه حرارت بالا در فصول گرم و طولاني بودن دوران خشكي بيش از هفت ماه از سال از ويژگيهاي عمده آب و هواي اين منطقه است.
وزش بادها با توجه به جهت وزش، سرعت و خشك يا مرطوب بودن آنها از عواملي است كه در اقليم و آب و هواي يك منطقه تاثير بسزايي دارند. خوسف نيز از اين امر مستثني نبوده و در آن چندين نوع باد كه داراي ويژگيهاي متفاوت است، ميوزد.
در منابع تاريخي از خوسف با عناوين متعددي ياد شده است.
جوسف، جسف، خسف، خسب و خوسف؛ خسف به معناي زمين گود و خوسف به معناي پوشيده بودن كه هر دو معني براي خوسف صادق است. در كتب تاريخي متعدد نامي از خوسف هرچند به صورتهاي مختلف برده شده است كه دلالت بر اهميت و اعتبار اين شهر در دورههاي مختلف دارد.
مردم شهر خوسف مردمي مهمان نواز و دل گرم هستند و آمادهاند تا در سفرهاي نوروزي از گردشگران و مسافران نوروزي پذيرايي كنند.
انتهاي پيام/غ10/ح
