مدتي است محققاني كه در حوزه شناخت جانوران كار مي كنند توجه خود را به اين كه جانوران چگونه با يكديگر و يا با انسان ها ارتباط برقرار مي كنند معطوف كرده اند. يكي از اهداف اين قبيل تحقيقات كمك به نجات حيوانات از خطر انقراض است. كارشناسان مي گويند اگر در قبال جانوران بهتر عمل نكنيم تا 50 سال آينده بسياري از گونه هاي حيات وحش را از دست خواهيم داد.
در يكي از اين مطالعات محققان غذاهايي را در دو سطل پنهان كردند تا بفهمند آيا فيل هاي آسيايي قادرند از روي نشانه هاي بصري و اجتماعي آنها را پيدا كنند يا نه. فيل ها نتوانستند از روي نشانه هاي بصري غذاها را پيدا كنند ولي سرانجام با پيروي از دستورات صوتي سطل هاي حاوي غذا را يافتند. به اين ترتيب محققان نتيجه گرفتند فيل ها قادر به تشخيص نشانه هاي بصري ارايه شده به وسيله انسان ها نيستند و به فرمان هاي صوتي بهتر پاسخ مي دهند. به عبارتي فيل ها از اين نظر مانند پستانداران ديگر رفتار نمي كنند.
همچنين محققان مي گويند احتمالاً فيل ها ترجيح مي دهند براي بررسي محيط اطرافشان بيشتر از حس بويايي استفاده كنند.
جانور ديگري كه تاكنون از نظر شناختي مورد تحقيق قرار گرفته سگ ها هستند. دانشمندان علاقه زيادي دارند بفهمند سگ ها چگونه قادرند نشانه هاي اجتماعي را بفهمند و متوجه شوند انسان ها چه مي بينند يا چه مي خواهند. با اين كه سگ ها حس بويايي قوي اي دارند اما به نظر مي رسد قادرند با دنبال كردن اشارات انسان ها هم مواد غذايي را بيابند.
شامپانزه ها نيز قادر نيستند نشانه هاي بصري ارايه شده به وسيله انسان ها را به خوبي تشخيص دهند. بنابراين مي توان نتيجه گرفت سگ ها احتمالاً از طريق اهلي شدن و تماس طولاني مدت با انسان ها قابليت دنبال كردن نشانه هاي بصري را پيدا كرده اند.
يافته هاي اين مطالعات براي حفاظت از جانوران وحشي در معرض انقراض از جمله فيل ها كاربرد زيادي دارد. از دست دادن زیستگاه هاي طبیعی، شکار غیر قانونی براي به دست آوردن عاج و نزاع با انسان ها تهدیدهايي جدي برای اين جانور در حيات وحش ايجاد كرده است.
در اين شرايط از آن جايي كه فيل ها در درجه اول از حس بينايي براي تعيين وضعيت خود استفاده نمي كنند مي توان از تكنيك هاي ديگر براي حفاظت از آنها بهره برد. يكي از اين روش ها تكنيك كاهش تعارض بين انسان ها و فيل ها است. همچنين اگر معلوم شود فيل ها بيشتر از چه حس هايي استفاده مي كنند و چگونه فكر مي كنند زماني كه شرايط اقتضا مي كند مي شود آنها را جذب كرد يا به طور مؤثر از كاري بازداشت.
محققان مي گويند براي حفظ جانوران درمعرض خطر انقراض، دركنار توجه بیشتر به انجام پژوهش درباره رفتار آنها مي توان برنامه هاي آموزشي نيز براي انسان ها به ويژه كساني كه نزديك به محيط زيست جانوران زندگي مي كنند ترتيب داد و نحوه رفتار با جانوران را به آنها آموزش داد.
