متاهل شوم یا مجرد بمانم؟
ازدواج پیوندی مقدس است و بسیاری از افراد آن را امر جادویی میدانند که با خواص شفابخش باعث میشود فرد زندگی متفاوتی با دوران مجردیاش داشته باشد. زندگی که علیرغم وجود تنوعی بسیار از مصائب، باز شیرین است و رضایت درونی به همراه دارد. در این یادداشت سعی شده است به اثرات مثبت ازدواج بپردازیم و آثار مفید آن را در مجردها و متاهلین به قیاس و چالش بکشیم؛
ازدواج و سلامت جسم
تحقیقات متعددی، وضعیت تاهل بر بهداشت و سلامت جسم را مورد بررسی قرار دادهاند. اگر چه نتایج، رابطه علت و معلولی مشخصی را اثبات نکردهاند اما رابطهی معناداری بین وضعیت تاهل و سلامت مطرح است. تحقیقات نشان داده است که متاهلین در مقایسه با مجردها به لحاظ میزان سلامت جسمانی متفاوتند و افراد مجرد بیش از متاهلین در معرض خطر مرگ و کاهش سلامت هستند. مثلا مشخص شده است که احتمال وقوع حملات قلبی و بیماریهای وابسته به آن، نه تنها در افراد متاهل به نسبت افراد مجرد کمتر است بلکه سیر بهبودی در متاهلین سریعتر از مجردها طی میشود.
البته لازم به ذکر است که ازدواج برای پیشگیری از بیماری است و اثر حفاظتی آن، هنگامی که فرد در سلامت عالی است و دچار مشکل خاصی نیست، قابل بیان است.
ازدواج و سلامت روان
محققان معتقدند تاثیر ازدواج موفق بر روان فرد را نیز نمیتوان نادیده گرفت. آثار روانی ازدواج شاید بیش از هر عاملی دیگری در زندگی فرد قابل مشاهده باشد. به عنوان مثال میزان وسواس، افسردگی، اضطراب و بسیاری از اختلالات روانی در افراد مجرد بیش از افراد متاهل است، چرا که برخورداری از یک شبکه حمایتی- عاطفی گسترده که لزوما بعد از ازدواج به وجود میآید باعث میشود فرد عادتهای سالمتری داشته باشد و احساس تنهایی که کشندهترین حس درون است در حاشیه زندگی فرد قرار گیرد.
ازدواج و شادکامی
برقراری یک ارتباط صمیمانه سالم و متعادل با دیگری باعث میشود فرد مهمترین نیاز روانی خود که نیاز پیوندجویی است را تامین کند. این رابطه خوب فرد را به رابطه شادیآوری وارد میکند که لذتبخش بودن زندگی و رضایتمندی از آن را دو صد چندان میکند، درحالی که افراد مجرد همیشه در تکاپوی یافتن راهی برای ارضاء نیاز پیوندجویی خویش هستند. فقدان و یا شکستهای متوالی در این مسیر باعث میشود احساس ناامیدی و سرخوردگی بر آنان غلبه داشته باشد و نارضایتی از زندگیشان را بیشتر کند.
ازدواج و یک سبک زندگی هدفمند
بیبرنامگی و بلاتکلیفی در زندگی یکی از مشخصههای دوران مجردی است. فرد مجرد سمت و سوی خاص و معینی در زندگی ندارد، هر آنچه را میخواهد انجام میدهد و هر آنچه را نمیخواهد، انجام نمیدهد و الزامی هم بر اجرای بسیاری از موارد نمیبیند. این درحالی است که متاهلین اینگونه نیستند. منوط بودن زندگی یکی به دیگری باعث میشود فرد برای لحظه به لحظه زندگی خویش نقشه بکشد و اهداف کوتاهمدت و یا بلندمدتی را برای سامان زندگی خویش و دیگرانی که وابسته اویند، در نظر بگیرد. از سوی دیگر متاهلین همیشه فردی را در زندگی دارند که اهرم تحرک آنها هستند، این عامل به خودی خود نیز باعث میشود هدفمند برخورد کنند چرا که حضورشان بیش از غیابشان جدی است.
ازدواج و امنیت روانی
وجود یک فرد همراه و همدم، حس اعتماد و امنیت را برای فرد به ارمغان میآورد. بسیاری از متاهلین، از اینکه فردی در زندگی دارند که همیشه و در همه حال پشتیبانشان است احساس خرسندی و رضایت دارند، این درحالی است که مجردها نبود این وضعیت روانی را بسیار دردناک قلمداد میکنند. فقدان امنیت و تعلق خاطری که نیاز دلبستگی را تامین کند باعث میشود فرد خلاء شدیدی را در عاطفه ایمن خود احساس نماید، اگر چه ممکن است شخصی موفق در دیگر ابعاد زندگی باشد.
ازدواج و حس مسئولیت
اولین حس بیدار شده بعد از ازدواج، حس تعهد و مسئولیت است، قوت این حس به قدری است که فرد را ملزم به وظیفهشناسی میکند. زن و مرد هر یک بر حسب وظایف قراردادی، عرفی و شرعی خود را متعهد به انجام فعالیتهایی میکنند که شاید بیش از این، در دوران مجردی هرگز حاضر به انجام آن نبودهاند. البته این بدان معنا نیست که وظیفهشناس و متعهد نیستند، بلکه مجردها همیشه میتوانند راه فراری برای خود ایجاد کنند که هیچوقت هم مورد سرزنش و مواخذه قرار نگیرند، این درحالی است که متاهلین علیرغم وجود آن راه، به خاطر بسیاری از مسائل خود را به انجام وظایف مسئول دانسته و نسبت به آن احساس پایبندی دارند.
ازدواج و انعطافپذیری
بسیاری از افراد مجرد هرگز حاضر نیستند، اندکی از خواسته خویش کوتاه بیایند و برخلاف میل خود عمل کنند. به قولی همیشه حرف حرف خودشان است، اما همین افراد به واسطه ازدواج و تعهداتش، یاد میگیرند انعطافپذیر شوند و از درجه منیّت خود بکاهند.
حرف آخر
ازدواج موفق نعمت است و ازدواج ناموفق نقمت. شما جوان عزیز یادتان باشد ازدواج هنجاری اجتماعی است که بسیار هم مورد تاکید میباشد اما بیش از عجله بر ازدواج سعی کنید برای یافتن همسری شایسته و خوب عجله کنید!
نسرین صفری-کارشناس ارشد روانشناسی
