به گزارش مهر، آبپاشي آسمان تهران با هواپيماهاي سمپاش که با هدف کاهش غلظت آلاينده ها به خصوص ذرات معلق سه شنبه اين هفته با پرواز پنج هواپيما براي اولين بار درجهان در تهران تجربه شد به عقيده شهروندان و متخصصان محيط زيست هيچ تغيير حداقلي در کيفيت هواي پايتخت به وجود نياورد به طوري که وضعيت هوا در روزهاي سه شنبه، چهارشنبه و پنجشنبه به گواه اطلاعات مرکز پايش آلودگي هواي تهران و سازمان هواشناسي همچنان در وضعيت هشدار مانده و تعداد روزهاي آلوده در آستانه رسيدن به عدد 50 روز در سال 89 است.
در واقع اين طرح که به نظر مي رسيد ابتکاري تازه براي نجات تهران از آلاينده هاي خطرناک بود و تازه از آستين متوليان محيط زيست بيرون آمد تاثيري در بهبود هواي تهران نداشت و داستان به سرفه افتادن و قلب درد پايتخت نشينان همچنان ادامه دارد.
از سوي ديگر قبل از اجراي اين طرح برخي از اعضاي کميته اضطرار با اجراي اين طرح مخالفت بودند. در همين رابطه، يوسف رشيدي مدير کل شرکت کنترل کيفيت هواي تهران و از منتقدان طرح آبپاشي آسمان تهران به خبرنگار مهر گفت: اين طرح تمام قواعد و قوانين علمي را در دنيا زير سوال مي برد. در کجاي دنيا چنين چيزي تجربه شده و جواب داده است؟ در جلسه کميته اضطرار بارها به اعضاي کميته توصيه کردم به دليل وضعيت هشدار هواي تهران بايد روز سه شنبه و چهارشنبه تعطيل شود ولي معلوم نيست چه چيز جز سلامتي مردم مهم است.
وي تاکيد کرد: اگر هواي تهران به دليل پاشيدن آب به مرحله پاک هم برسد من چنين چيزي را به عنوان کارشناس آلودگي هوا قبول نمي کنم چرا که اين برنامه ها غلط و زيرپا گذاشتن قواعد و قوانين علمي و آزمايش شده است.
مجيد عباسپور متخصص محيط زيست و رئيس دانشکده محيطزيست و انرژي دانشگاه علوم تحقيقات تهران نيز در مورد راهکارهايي مانند ايجاد باد و باران مصنوعي براي کاهش بار آلودگي هواي تهران گفت: هفته گذشته، رئيس سازمان حفاظت محيط زيست موضوع ايجاد باران مصنوعي را مطرح کرد، اما چگونه هنگامي که ابري وجود ندارد ميخواهيم ابرها را بارور کنيم تا باران بيايد؟ موضوع ديگري که توسط اين مقام مسئول مطرح شد استفاده از هواپيماي کوچک سمپاش براي پاشش آب روي سطح هواي شهر تهران است تا بوسيله آن از بار آلودگي کاسته شود حال آنکه اين گونه اقدامات اگر هم کمکي به کاهش بار آلودگي هوا بکند بسيار مقطعي و ناچيز است.
رئيس کميته محيط زيست شوراي شهر تهران نيز با ابراز نگراني از افزايش آلايندههاي سمي در هواي تهران خواستار ارائه برنامه جدي براي کنترل اين معضل شد. معصومه ابتکار با اشاره به درخواست رئيس شورا براي پيگيري يکي از طرحهاي کميته محيط زيست و ارائه آن به دولت تاکيد کرد که برنامه جامع کاهش آلودگي هواي تهران مربوط به سال 79 است و قرار بود قبل از پايان دوره 10 ساله مجدداً بازنگري شود اما متاسفانه نه تنها بازنگري نشده بلکه در اين سالها کميته اجرايي آن نيز تشکيل نشده است.
در اظهار نظر ديگري معاون سابق سازمان حفاظت محيط زيست هشدار داده که با بالا بودن غلظت برخي آلايندهها مانند دي اکسيدگوگرد و مونوکسيدکربن در تهران و ترکيب آن با قطرات آب که توسط آبپاشها پخش ميشود باران اسيدي در تهران شکل ميگيرد.
حسن اصيليان درباره بارش باران اسيدي ناشي از آبپاشي هواپيماها در تهران گفت: اگر غلظت آلايندههايي مثل دي اکسيد گوگرد و مونوکسيدکربن بالا باشد بدون شک در صورت ترکيب با آب ميتواند باران اسيدي ايجاد کند. در واقع اگر ميزان غلظت آلايندهها بالا باشد احتمال بارش باران اسيدي زياد است.
اين استاد دانشگاه درادامه گفت: اگر دي اکسيد گوگرد در هواي تهران بالا باشد پس از ترکيب با آب اسيد سولفوريک ايجاد کرده و در نهايت منجر به بارش باران اسيدي ميشود يا اگر ميزان غلظت اکسيدهاي نيتروژن بالا باشد پس از ترکيب با آب ايجاد اسيدنيتريک ميکند. همچنين اگر اکسيدهاي کربن با آب ترکيب شوند ميتواند تبديل به اسيد کربنيک شود.
معاون سابق سازمان حفاظت محيط زيست تصريح کرد: اگر شرايطي که توضيح دادم در هواي تهران ايجاد شود با پاشيدن آب و ترکيب آن با آلايندههايي مانند مونوکسيدکربن باران اسيدي ايجاد ميشود. وي با انتقاد از اين روش گفت: اصل قضيه مشکل دارد؛ پاشيدن 10هزار ليتر آب در فضايي مانند تهران مثل قطرهاي در درياست بنابراين در وهله اول بايد به نفس عمل بپردازيم که آيا چنين طرحي کارشناسي هست؟
در همين رابطه مديرکل هواشناسي استان تهران نيز با تاکيد بر اين که آبپاشي تهران بوسيله هواپيماهاي آبپاش هيچ پايه علمي ندارد گفت: اين طرح به هيچ عنوان پايه علمي ندارد و سازمان هواشناسي اين طرح را به هيچ وجه از نظر علمي تاييد نميکند چرا که تاثيري در کاهش آلودگي هوا ندارد.
به گفته جباري، اجراي اين طرح تنها موجب ترکيب آب با آلايندههاي جوي و ريزش آن بر سطح زمين و آلودگي آب و خاک و بارشهاي اسيدي ميشود.
با وجود اين انتقادات دبير کميته اضطرار آلودگي هوا که روز سه شنبه بخشي از پشتيباني پروازها را در مرکز سازمان محيط زيست بر عهده داشت اين طرح را موفقيت آميز دانسته و گفته بود: آبپاشي آسمان تهران با هواپيما طرحي موفق و در جهت تامين رضايت شهروندان است در واقع اين طرح با هدف کنترل و مهار ذرات معلق در هوا اجرا مي شود، موضوعي که اين روزها موجب بيشترين آزردگي براي شهروندان تهراني شده است.
به گفته وي، با توجه به اينکه ذرات معلق کمتر از دو و نيم ميکرون در روزهاي متوالي آلودگي در صدر ميانگين جدول PSI بوده اند هواپيماها به شکل اسپره اي آب را در مناطق مختلف ميپاشند تا ذرات معلق از هوا گرفته شود و اگر اين عمليات در حجم قابل توجهي انجام شود وضعيت هواي پايتخت بهبود مييابد.
اما علي مزروقي متخصص محيط زيست معتقد است: اين طرح به گفته مسئولان برگزاري براي اولين بار در جهان اجرا شده و قبلا اجراي چنين طرحي براي رفع آلودگي در دنيا سابقه نداشته است. در واقع متخصصان مي دانند که تهران چهل سال سابقه مطالعه و طرح و برنامه در مورد آلودگي دارد ولي اين همه پيشينه به برنامه اي منسجم براي پيشگيري هواي آلوده تهران منجر نشد و سال به سال وضع بدتر شده است.
وي با اشاره به اولين سمينار بررسي وضعيت آلودگي هواي تهران درسال 1345 دردانشگاه تهران افزود: بحران آلودگي هواي تهران نه به دليل پديده اينورژن يا وارونگي دما است بلکه ثمره سالها بي توجهي به توليد محصولات خودرويي بي کيفيت و سوخت غير استاندارد و بي توجهي به هشدارهاي متخصصان کشور است.
مزروقي با تاکيد بر اينکه تهران جزو اولين شهرهايي است که براي مديريت آلودگي اش تصميماتي گرفته شده اضافه کرد: سه طرح براي مديريت و کاهش آلودگي هواي تهران از سال 45 تا کنون تدارک ديده شده که يکي توسط ژاپني ها و ديگري آلمانها و آخرين آن هم توسط متخصصان داخلي ايران تهيه شد که همگي بي تاثير بوده است.
استاد دانشگاه اظهار داشت: نبود سامانه حمل و نقل عمومي کارآمد مشکل اصلي هواي تهران است چرا که به استناد آمارها منشا 70 درصد آلودگي هواي تهران خودروها هستند. خودروهايي که صاحبانشان در صورتي که امکان استفاده از سيستم حمل و نقل عمومي استاندارد برايشان فراهم باشد هرگز به خيابان نمي آيند.
مزروقي تاکيد کرد: در تمامي دنيا استانداردهاي حمل و نقل عمومي جدي گرفته شده و حتي بالاي 75 درصد مسافرتهاي درون شهري با حمل ونقل عمومي انجام مي شود است ولي درايران کمتر از 30 درصد اين جابه جايي ها از اين طريق انجام مي شود.
در اين ميان اظهارات رئيس شوراي شهر تهران آب پاکي بر مدعاي مسئولان مبني بر تاثير گذار بودن اقدامات آنها در کاهش آلودگي هواي تهران بود. مهدي چمران در اين باره مي گويد: هنوز که ما وضعيت بهتري نديدهايم و همه اين کارها براي افزايش نيافتن آلودگي بوده است.
رئيس شوراي شهر تهران با تاکيد بر اينکه بايد طرح پيشگيري از آلودگي هواي تهران دنبال شود گفت: با اين وضعيت آلودگي هوا مردم به مرگ تدريجي دچار مي شوند و با سپري شدن اين ايام نيز به طور حتم معضل آلودگي هوا فراموش ميشود.