از مطالعه مجموع آیات یاد شده میتوان به حقیقت عبادت پی برد و آن این كه: عبادت عبارت است از :
هرگونه تذلل و خضوع قولی یا عملی در برابر موجودی با اعتقاد به این كه او دارای همه یا برخی از ویژگیهای زیر است:
الف: در وجود و كمالات وجودی خود مستقل و خودكفا است.
ب: خالق و پدید آورنده هستی انسان و جهان و یا برخی از موجودات است.
ج: مالك سود و زیان انسان و سایر موجودات است.
د: در سرنوشت انسان و جهان به طور مستقل دخالت داشته و دارای مقام ربوبیت است.
بنابراین، حقیقت عبادت از دو ركن تشكیل میشود:
1. عقیده
2. عمل
عقیده مربوط به یكی از جهات یاد شده است و عمل، هر گونه كاری است كه با تذلل و خضوع همراه باشد، ولی هیچ یك از عقیده و عمل به تنهائی عبادت نامیده نمیشوند.
