|
زرارة بن اعين از جمله اصحاب امام باقر و امام صادقعليهما السلام مي باشد که روايات بسياري از آن دو بزرگوار در باب مسائل فقهي و ديگر مسائل نقل کرده است و حقّ بزرگي به گردن شيعه دارد.
نجاشي(ره) در ترجمه او ميگويد: «زرارة بن اعين بن سنسن... بزرگ اصحاب ما در زمانش و پيشتاز آنان. او قاري، فقيه، متکلّم، شاعر و اديبي بود، که فضيلت و دين در او جمع شده و در آنچه که روايت ميکرد، صادق بود...».[1]
شيخ طوسي(ره)در ترجمه وی ميگويد: «زرارة بن اعين، اسم او عبد ربّه و کينهاش ابوالحسن و و زراره لقب او است. اعين پدرش، بندهاي رومي براي مردي از بني شيبان بود که قرآن را فرا گرفت، سپس او را آزاد کرد... پدرش سنسن راهبي در کشور روم بود...».[2]
با مراجعه به کتب تراجم پي ميبريم که زراره از مدح و توثيق بالايي برخوردار است. و روايات فراواني در مدح او از اهل بيت عصمت و طهارتعليهم السلام وارد شده است. كه به برخي از آنها اشاره ميکنيم:
1. امام صادقعليه السلام فرمود: «ما أحد احيي ذکرنا و احاديث ابي الاّ زرارة و أبوبصير وليث المرادي و محمّد بن مسلم و بريد بن معاوية العجلي؛ و لولا هؤلاء ما کان أحد يستنبط هذا، هؤلاء حفّاظ الدين و أمناء أبيعليه السلام علي حلال اللَّه و حرامه، و هم السابقون إلينا في الدنيا و السابقون الينا في الآخرة»؛ [3] کسي ذکر ما و احاديث پدرم را احيا نکرد به جز زراره و ابوبصير ليث مرادي و محمّد بن مسلم و بريد بن معاويه عجلي. و اگر اينان نبودند هرگز کسي اين را استنباط نمينمود. اينان حافظان دين و امينان پدرمعليه السلام بر حلال و حرام خدايند. و آنان سبقت گيران به سوي ما در دنيا و آخرتند.
2. داوود بن سرحان از امام صادقعليه السلام نقل کرده که فرمود: «انّ اصحاب أبي کانوا زيناً احياءً و أمواتاً، أعني زرارة و محمّد بن مسلم و منهم ليث المرادي و بريد العجلي. هؤلاء القوّامون بالقسط، و هؤلاء القوّامون بالصّدق، و هؤلاء السابقون السابقون اولئک المقربون»؛ [4] همانا اصحاب پدرم زينت بودند در حال زنده بودن و مرگشان، مقصودم زراره و محمّد بن مسلم و از آن جمله ليث مرادي و بريد عجلي است. آنان برپاداران قسطند و آنان برپاداران صدقند. و آنان همان سبقت گيرندگان هستند، سبقت گيرندگاني که مقرّب درگاه الهياند.
3. ابوبصير ميگويد: به ابي عبداللَّه عرض کردم: همانا پدرت مرا حديث گفت که ابوذر و مقداد و سلمان فارسي سرهاي خود را تراشيده تا با ابوبکر قتال نمايند. حضرت به من فرمود: «لولا زرارة لظننت انّ احاديث ابي ستذهب»؛[5]اگر زراره نبود گمان ميکردم که احاديث پدرم ضايع شود.
4. و نيز فرمود: «رحم اللَّه زرارة بن اعين، لولا زرارة و نظرائه لاندرست احاديث ابيعليه السلام»؛ [6] خدا زرارة بن اعين را رحمت کند، اگر زراره و امثال او نبود احاديث پدرم مندرس و ضايع شده بود.
آيت اللَّه العظمي خوييرحمه الله در کتاب «معجم رجال الحديث»، دهها روايت در مدح زراره از رجال کشّي نقل کرده که برخي از آنها در ترجمه زراره آمده و برخي نيز در ترجمه ابوبصير ليث مرادي نقل شده است. آنگاه در آخر ميگويد: «اين روايات در حدّ استفاضه بوده با وجود آنکه بسياري از آن روايات صحيح السند است».[7]
فهرستي از روايات زراره كه از امام باقر و امام صادق عليهما السلام نقل نموده بدین صورت است.
1 - زراره مجموعاً در سند 2097 حديث آمده است.
2 - روايات او از امام باقرعليه السلام 1236 روايت است.
3 - روايات او از امام صادقعليه السلام 449 روايت است.
4 - رواياتي را که از هر دو امام نقل کرده، به صورت «عنهما» 82 مورد است.
5 - رواياتي را که با تعبير «عن احدهما» از يکي از آن دو نقل کرده 156 مورد است.
|
