0

صداي پاي قاتل خاموش مي‌آيد

 
smile66h
smile66h
کاربر برنزی
تاریخ عضویت : آبان 1389 
تعداد پست ها : 111
محل سکونت : آذربایجان شرقی

صداي پاي قاتل خاموش مي‌آيد


دكتر جواد نوفرستي/عضو شوراي سياست‌گذاري جامعه ايمن شهر تهران و رييس كارگروه پيشگيري از مرگ‌هاي خاموش/مسموميت با مونوكسيد كربن؛ علل و راه‌حل
براساس گزارش رسمي ‌پزشكي قانوني كشور، در تمام ماه‌هاي سال شاهد تلفات انساني تعدادي از هموطنان‌مان در اثر مسموميت با گاز مونواكسيدكربن هستيم اما آمار حوادث و تلفات با افزايش برودت هوا به شدت افزايش مي‌يابد...


 در سال‌هاي گذشته نزديك به 70درصد مرگ‌هاي خاموش در 5 ماه پاياني سال يعني با متوسط روزانه 4، 5 نفر رخ داده است. ميزان متوسط تلفات انساني در كشور به 9 نفر در روز نيز رسيده است (دي ماه 86) و بالاترين آمار شهر تهران نيز در 22 دي ماه 86 با 10 مورد تلفات انساني و 22 نفر نجات‌يافته گزارش شده است. در گزارش اخير سازمان هواشناسي، تكرار سرماي شديد در ماه‌هاي پاياني سال جاري مشابه سال 86 پيش‌بيني شده است كه هم‌اكنون در آبان ماه شاهد آن هستيم و نگراني بابت رشد آمار مرگ خاموش نيز بسيار جدي است. براي پيشگيري از اين حوادث كه يك فاجعه ملي محسوب مي‌شود نيازمند همراهي و مساعدت‌ همه كارشناسان، مسوولان و دست‌اندركاران در هر بخش و سازماني و حتي جامعه پزشكي هستيم.


 

براساس نظرات كارشناسان مرتبط با پرونده‌هاي گازگرفتگي، بسياري از كساني كه دچار گازگرفتگي مي‌شوند علايم گازگرفتگي را در روزها و ماه‌هاي قبل از حادثه که به فوتشان منجر شده به اطرافيان خود اعلام كرده‌اند. بخشي از اين افراد بابت سردرد و سرگيجه‌هاي موردي اما مكرر و حتي چند ساله به پزشك مراجعه كرده‌اند اما در غالب موارد به دليل نداشتن علايم بيماري خاص مانند سرماخوردگي يا حساسيت، علت اصلي سردرد و سرگيجه آنها تشخيص داده نشده است و بعضا شايد به علت اصرار بيمار، برخي قرص‌ها و داروهاي معمولي تجويز شده باشد. برخي از افراد نيز به تشخيص خودشان از داروهاي معمول پرمصرف، استفاده كرده‌اند. در هر دو گروه، بيماران متوجه رفع سردرد خود شده‌اند اما علت سردردهاي خفيف و موردي همچنان نامشخص مانده است و تصور آنها از اينكه قرص و داروي مصرف شده علت رفع مشكل آنها بوده غلط است. علت اصلي رفع سردرد و سرگيجه اين افراد، خروج آنها از محيط آلوده به گاز بسيار خطرناك و كشنده مونواكسيدكربن بوده است نه داروهاي مصرف شده!
 

از اين رو از پزشكان محترم درخواست مي‌شود در مواجهه با بيماران مراجعه‌كننده كه از سردرد و سرگيجه موردي و مكرر مي‌نالند و نشانه‌اي از سرماخوردگي يا ديگر بيماري‌هاي مرتبط ندارند،‌ احتمال اينكه بيمار در معرض گاز مونواکسيدکربن است را مد نظر قرار دهند و به بيمار خود يادآوري کنند و هشدار دهند كه از عدم انتشار گاز مونواکسيدکربن در محل زندگي يا كار خود مطمئن شوند. با توجه به اينكه نظر پزشكان محترم براي بيماران حجت است، هشدار آنها مي‌تواند مردم را نسبت به تهديد و خطر جدي گازگرفتگي آگاه کند تا بيش از پيش مراقب سلامت خود و اعضاي خانواده‌شان باشند و هشدارهاي ايمني را جدي بگيرند.
 


 

مسموميت با مونواکسيدکربن
 

اگر گاز مونواکسيدکربن همراه هوا وارد دستگاه تنفسي انسان شود، با شدت 200 برابر بيشتر از اكسيژن با هموگلوبين تركيب مي‌شود و تركيبي پايدار به نام كربوكسي هموگلوبين ايجاد مي‌کند. چنانچه 20 تا 30 در صد از هموگلوبين خون با كربوكسي هموگلوبين تركيب شود، باعث بروز تنگي نفس و سردرد ملايم مي‌شود. غلظت 30 تا 50 درصد موجب سردرد شديد، گيجي رواني، سرگيجه، سستي و آسيب به بينايي و شنوايي خواهدشد. در غلظت 50 تا 60 درصد، عدم هوشياري بروز مي‌كند كه 30 دقيقه تداوم آن، باعث مرگ مي‌شود. غلظت 80 درصد و بيشتر كربوكسي هموگلوبين در خون، بلافاصله موجب مرگ انسان مي‌شود.
 


 

نحوه توليد گاز مونواکسيدکربن
 

گاز مونواکسيدکربن در پي احتراق ناقص در انواع سوخت‌ها از جمله نفت، گاز،‌ گازوييل و ديگر سوخت‌هاي‌ فسيلي در وسايل و سيستم‌هاي حرارتي شامل بخاري، شومينه، ‌آبگرمكن، موتورخانه مركزي، پكيج، ‌زغال و حتي اجاق گاز و همچنين خودروها و موتورسيكلت‌ها توليد مي‌شود.
 

توجه به اين نكته ضروري است كه براساس گزارش‌هاي رسمي‌ سازمان آتش‌نشاني تهران، نقص فني سيستم يا وسيله مورد استفاده سهم جزيي در حوادث دارند و ريشه اصلي بروز حوادث، اشتباهات انساني و مشكلات اساسي موجود در دودكش ساختمان‌ها و تهويه هوا در آنهاست كه با آموزش و اطلاع‌رساني صحيح مي‌توان از بخش قابل‌توجهي از آنها جلوگيري كرد. نصب و به كارگيري غيرايمن و غيرمجاز وسايل حرارتي، ‌استفاده از سرويس‌كاران و تعميركاران غيرمجاز براي نصب و سرويس وسايل مورد نظر و عدم توجه به اهميت و حساسيت دودكش‌ها و كاركرد صحيح آنها به ويژه در شروع فصل سرما از مهم‌ترين اشتباهات رايج انساني است كه در ادامه به برخي نكته‌ها و توصيه‌هاي ايمني اشاره خواهد شد.
 


 

عوارض ناشي از استنشاق گاز مونواکسيدکربن
 

وظيفه اصلي دستگاه تنفس در بدن، جذب اكسيژن هوا و انتقال آن به بافت‌هاي بدن و همچنين دفع گازكربنيك به خارج از بدن است. هوا از راه دهان و بيني وارد شده و پس از عبور از مجاري و حبابچه‌هاي تنفسي، اكسيژن آن از طريق ريه‌ها جذب مي‌شود و به وسيله هموگلوبين موجود در خون، به بافت‌هاي مختلف بدن انتقال مي‌يابد. در واقع تركيب هموگلوبين با اكسيژن، تركيبي ناپايدار است و به همين دليل پس از رسيدن به بافت‌ها، اكسيژن آن جدا شده و جذب بافت‌ها مي‌شود.
 

اگر گاز مونواکسيدکربن همراه هوا وارد دستگاه تنفسي انسان شود، با شدت 200 برابر بيشتر از اكسيژن با هموگلوبين تركيب مي‌شود و تركيبي پايدار به نام كربوكسي هموگلوبين ايجاد مي‌کند و بديهي است كه در اين صورت بافت‌هاي بدن دچار كمبود اكسيژن خواهند شد. هرگاه تركيب كربوكسي هموگلوبين خون تا حدود 10درصد برسد، علايم قابل‌توجهي در بدن مشاهده نمي‌شود. چنانچه 20 تا 30 درصد از هموگلوبين خون با كربوكسي هموگلوبين تركيب شود، باعث بروز تنگي‌نفس و سردرد ملايم مي‌شود. غلظت 30 تا 50 درصد موجب سردرد شديد، گيجي رواني، سرگيجه، سستي و آسيب به بينايي و شنوايي مي‌شود. در غلظت 50 تا 60 درصد، عدم هوشياري بروز مي‌كند كه 30 دقيقه تداوم باعث مرگ مي‌شود. غلظت 80 درصد و بيشتر كربوكسي هموگلوبين در خون، بلافاصله مرگ انسان را درپي‌خواهدداشت.
 

گاهي منواكسيدکربن با دي‌اكسيدكربن با فرمول CO2 اشتباه گرفته مي‌شود. لازم است بدانيد دي‌اكسيدكربن خطرناك و كشنده نيست بلكه مونواکسيدکربن يعني CO كشنده است.
 


 

همکاري براي پيشگيري از رشد آمار
 

عدم توجه به ساده‌ترين نكات ايمني مي‌تواند تلخ‌ترين وقايع را براي همه خانواده‌ها در همه گروه‌ها و طبقات اجتماعي و درآمدي در پي داشته باشد. بسيار تكان‌دهنده است اگر بدانيم كه ميان قربانيان مرگ خاموش،‌ زوج‌هاي جواني كه تازه زندگي مشترك‌شان را شروع كرده بودند، ‌دانشجوياني كه در شرف فارغ‌التحصيلي بودند يا كودكان خردسال و نوزاد هم مشاهده مي‌شود.
 

اميد است با همراهي و مساعدت همه سازمان‌ها، ارگان‌ها، نهادها، رسانه‌ها و تشكل‌هاي علاقه‌مند، متعهد و دلسوز و از جمله پزشكان محترم بتوانيم با اطلاع‌رساني و توانمندسازي مردم، از مرگ دلخراش هموطنان‌مان جلوگيري كنيم و مانع رشد آمار مرگ خاموش در سال جاري شويم كه اين مهم براساس آموزه‌هاي ديني‌مان، ارزش بسيار بالايي نزد خداوند خواهد داشت.
 

بيشتر بخوانيد
 

مسموميت با مونواكسيد كربن از پيشگيري تا درمان
 

علايم و نشانه‌ها
 

احساس فشار در سر، سوزش در چشم
 

ضربان نامنظم قلب،‌ سرخ شدن لب‌ها، بزرگ شدن مردمك چشم
 

احساس گيجي، سردرگمي و عدم تشخيص آشكار
 

ضعف، كسالت و خواب‌آلودگي،
 

حالت تهوع و استفراغ
 

تشنج،‌ كما
 


 

كمك‌هاي اوليه
 

باز كردن سريع درها و پنجره‌ها و قرار گرفتن فرد مسموم در معرض هواي تازه
 

خاموش كردن وسايل و سيستم‌هاي حرارتي مورد استفاده در ساختمان
 

تماس فوري با آتش‌نشاني يا اورژانس
 

محدوده خطر و علايم مسموميت با گاز مونواکسيدکربن
 

مقدار گاز CO در هواي تنفسي (PPM)
 

 


مدت تماس
 

 


اثرات
 

 


50
 

 


8 تا 12 ساعت
 

 


اختلالات عصبي
 

 


200
 

 


2 تا 3 ساعت
 

 


سردرد خفيف
 

 


400
 

 


2 تا 3 ساعت
 

 


سردرد كلي
 

 


800
 

 


45 دقيقه
 

 


تهوع و تشنج
 

 


2 تا 3 ساعت
 

 


بيهوشي و مرگ
 

 


1600
 

 


20 دقيقه
 

 


سردرد،‌سرگيجه و تهوع شديد
 

 


1 ساعت
 

 


مرگ
 

 


3200
 

 


5 تا 10 دقيقه
 

 


سردرد، سرگيجه، تهوع و تشنج
 

 


30 دقيقه
 

 


مرگ
 

 


6400
 

 


1 تا 2 دقيقه
 

 


سردرد، سرگيجه، تهوع و تشنج
 

 


10 تا 15 دقيقه
 

 


مرگ
 

 



 

پيشگيري از مسموميت
چك كردن دودكش و وضعيت نصب وسايل و سيستم‌هاي حرارتي قبل از استفاده و در شروع فصل سرما
 

اطمينان از نبودن درز روي ديوارهايي كه مسير عبور دودكش‌ها هستند به ويژه در اتاق‌هاي خواب، چون در برخي از حوادث شاهد نشت گاز مونواکسيدکربن از درزهاي مورد اشاره به داخل واحد مسكوني هستيم.
اطمينان از طول عمودي مناسب براي دودكش‌هاي با مكش طبيعي و داشتن كلاهك H در پشت بام
 

اطمينان از عدم نشت گاز حاصل از احتراق موتورخانه‌ها از طريق مشاعات و مسيرهاي ورود هوا به داخل واحد مسكوني
اطمينان از ورود مستمر هواي تازه به محل سكونت و نبستن تمام روزنه‌ها و درزهاي در و پنجره‌ها،
 

استفاده از وسايل حرارتي مطابق دستورالعمل سازنده و استفاده از خدمات سرويس‌كاران مجاز شركت‌ها
اطمينان از كاركرد صحيح وسيله حرارتي و عملكرد صحيح دودكش در زمان كاركرد محصول به صورت مستمر
 

عدم استفاده از وسايل گرمايشي در فضاي بدون تهويه (حمام، رختكن، سونا و جكوزي)
عدم استفاده از بخاري بدون دودكش در اتاق خواب و ديگر فضاهاي بدون تهويه
 

عدم استفاده از فر و اجاق‌هاي خوراك‌پزي براي گرمايش محيط
استفاده از وسايل و سيستم‌هاي گرمايشي نوين و ايمن با نظر كارشناسان شركت‌ها مطابق با شرايط محل موردنظر
 

استفاده از دستگاه‌هاي حسگر و هشداردهنده‌ گاز مونواکسيدکربن
 

شناسنامه مونواکسيدکربن
 

 


فرمول
 

 


CO
 

 


ويژگي
 

 


گاز بي‌رنگ، بي‌طعم و بي‌بو
 

 


حد طبيعي در هوا
 

 


01/0 تا 2/0 ppm
 

(قسمت در ميليون)


حد طبيعي در مناطق شهري
 

 


كمتر از 17 ppm
 

 


ميزان گزارش شده در برخي مناطق تهران
 

 


بعضا50 ppm و بيشتر
 

 


ميل تركيبي با هموگلوبين خون
 

هموگلوبين
 

 


كربوكسي هموگلوبين
 

 



200 برابر بيشتر از اكسيژن
 

 


حاصل تركيب آن با هموگلوبين
 

 


كربوكسي هموگلوبين
 

 



 
دوشنبه 1 آذر 1389  9:05 AM
تشکرات از این پست
rezajafarizadeh
دسترسی سریع به انجمن ها