قدس آنلاین: «چای» یکی ازمتداولترین نوشیدنیها خصوصاً در بین ایرانیان است. مردم از گذشتههای دور برای رفع خستگی و تجدید قوا این نوشیدنی را در برنامه خود داشتند و این عادت کهن تا به امروزنه تنها کمرنگ نشده؛ بلکه سعی شده تا با افزودن طعم دهندههای مختلف، بر خوشمزگی آن نیز افزوده شود.
در این مقاله سعی شده تا شما را با نکاتی درباره این نوشیدنی آشنا کنیم که شاید کمتر مورد توجه قرار گرفته باشد.
چای؛ منبع غنی آنتی اکسیدان ها
عمده ترین آنتی اکسیدانهای موجود در مواد غذایی ویتامینهای E ,C، کاروتنوئیدها، روی، سلنیوم و پلیفنولها هستند. آنتی اکسیدانها، رادیکالهای آزاد که فرایند پیرشدن و التهابات را تسریع میکنند، از بین میبرد. رادیکالهای آزاد به طور طبیعی در نتیجه تمام واکنشهای شیمیایی که اکسیژن در آنها دخیل است، به وجود میآیند. در بعضی موارد، رادیکالهای آزاد به علت تولید زیاد و یا نبود آنتی اکسیدانها تجمع مییابند. به عنوان مثال، فرارسیدن دوران پیری، موقعیتهای استرس زا و برخی بیماریها از جمله این شرایط است. پلی فنولها در درجه اول، در میوهها و سبزیجات، کاکائو، روغن زیتون و چای یافت میشود.
فلاونوئیدها مهم ترین و مؤثرترین گروه آنتی اکسیدانها محسوب میشوند که چای را میتوان منبع غنی آنها دانست. باید گفت که تاثیر آنتی اکسیدانی که چای دربدن دارد، 2 ساعت پس از نوشیدن آن ایجاد میشود.
به علاوه فلاونوئیدها به مقابله با التهابات نیز کمک میکند. التهابات خفیفی که رگهای قلب و مغز را درگیر میکند، میتوانند موجب اختلالاتی در این اندامها شوند.
مصرف چای با رنگ متعادل نقش پیشگیرانهای در بروز این مشکلات دارد. مقدار فلاونوئیدهای چای سبز نسبت به چای سیاه بیشتر است و از بین انواع چای سبز نیز چای سبز ژاپن ارجحیت دارد.
دم کشیدن چای
عدهای بر این باورند که اگر چای بیش از یک دقیقه دم بکشد، خواصش را از دست میدهد. این مسأله صحت ندارد، زیرا پلی فنولهای موجود در چای به آرامی آزاد میشوند، به همین دلیل چای باید مدت بیشتری در معرض گرما باشد. به عنوان مثال توصیه میشود چای سبز تازه به مدت 10 دقیقه دم بکشد.
چای و تأثیر آن در کیفیت خواب
چای نیز مانند قهوه حاوی کافئین، مولکول مختل کننده خواب راحت است. اگر جزو افرادی هستید که برای به خواب رفتن مشکل دارند، بهتر است از ساعت 4 بعداز ظهر به بعد چای ننوشید یا چای بدون کافئین مصرف کنید. در این باره سؤال مطرح میشود که مگر میتوان کافئین چای را جدا کرد؟ بله، به آسانی. کافئین جزو نخستین مولکولهایی است که در آب پخش میشود. برای جدا کردن آن کافی است تا ابتدا چای را با مقدار بسیار کمی آب به مدت یک دقیقه دم کنید و آن را صاف کنید، سپس مجددا چای با مقدار بیشتر آب چند دقیقهای دم کنید. به این ترتیب 80 درصد کافئین چای از بین رفته است.
درباره انواع چایها نیز باید گفت که چای سبز مقدار کافئین کمتری نسبت به چای سیاه دارد.یکی دیگر از مضرات کافئین این است که اسفنکتر مری را شل میکند که در نتیجه خطر رفلاکس یا برگشت اسید معده به مری افزایش مییابد.
مصرف چای به خاطر وجود کافئین برای خانمهای باردار محدودیت دارد، اما از آنجا که چای در مقایسه با قهوه مقدار کافئین کمتری دارد اگر به روشی که گفته شد بیشتر کافئین آن جدا شود، از مضراتش کاسته میشود.
پیشگیری از پوسیدگی دندان و بوی نامطبوع دهان
گرچه رعایت بهداشت دهان و دندان در حفظ سلامت این بخش مهم بدن غیر قابل انکار است، اما از تأثیر پیشگیرانه چای در ابتلا به پوسیدگیها نیز نمیتوان غافل شد.
در واقع خاصیت چای در این باره این است که تشکیل پلاکهای دندانی را متوقف میکند و مانع از تولید اسیدها توسط باکتریها میشود. تا به حال تصور میشد که این تاثیر فقط در مورد چای سبز صدق میکند، اما مطالعات جدید نشان میدهد که چای سیاه نیز همین خواص را دارد. بد نیست بدانید که چای سبز محصول خشک شده طبیعی برگهای تازه چای است و هیچ مادهای به آن اضافه نمیشود، اما با افزودن نوعی تخمیر به برگهای تازه، چای سیاه تولید میشود که ترکیب آن تغییر میکند.
فوایدی دیگر از چای
- مقابله با پیری و همچنین پیر شدن پوست که استفاده از لوازم آرایش حاوی چای سبز نیز به همین دلیل است؛
- مقابله با بیماریهای قلبی عروقی: چای از انسداد سرخرگها جلوگیری میکند؛
- چای مقدار کلسترول بد خون (LDL ) را کاهش میدهد و به کلسترول خوب خون(HDL ) کمک میکند.
- ضد سرطان به ویژه سرطان تخمدان؛
- مقابله با بیماری آلزایمر و پارکینسون که اثبات این موضوع در حال تحقیق است
- پیشگیری از تحلیل استخوانی.
چای سبز؛ تأثیرات مسکن و آرام بخشی
استرس یکی از رایجترین ارمغانهای زندگی مدرن وماشینی است و از جمله بهترین تأثیرات چای سبز؛ کاهش این فشارهای روحی است. محققان برای شناخت فواید چای سبز بر کنترل استرس، مطالعه روی 42000 ژاپنی 40 ساله و بالاتر را آغازکردند.
پس از اینکه از افراد مورد نظر راجع به نوشیدنی و مقدار استرسی که از آن رنج میبردند، سؤال کردند، مشخص شد که 2700 نفر آنها ازاسترس واقعی رنج میبرند. پس از آزمایش ثابت شد افرادی که روزانه 5 فنجان چای سبز مینوشیدند، سطح استرس در آنها تا حد زیادی کاهش مییابد. همچنین خطر ابتلا به ذاتالریه تا 47 درصد و سرطان خون تا 42 درصد در افرادی که بیشتر چای سبز میل میکنند، کاهش مییابد.
ازطرفی بررسی دیگر در مورد افراد بالای 70 سال گویای کاهش 44 درصدی افسردگی خفیف در بین کسانی است که نوشیدن چای سبز را تازه شروع کرده اند و روزانه 4 فنجان مینوشند.
اما برای بهره مندی از این فواید باید دو شرط را رعایت کرد:
1- اگر تصمیم گرفتید چای سبز بنوشید؛ چای سیاه را کنار بگذارید.
2- روزانه 5 فنجان چای سبز را در برنامه خود داشته باشید.
چند نکته در مورد چای سبز
- انواع مرغوب چای سبز را انتخاب کنید، زیرا منبع غنی تری از پلی فنولهاست.
- چای را حتماً به مدت 10 دقیقه دم کنید.
- گرچه چای سبز مقدار کمی تئین، مادهای شبیه کافئین دارد؛ با این حال برخی دوست دارند که از آن رهایی یابند. از آنجا که تئین به سرعت در جوشانده پخش میشود، کافی است تا چای سبز را در مقدار کمی آب و به مدت یک دقیقه دم کنید و پس از یک بار استفاده، باقیمانده آن را دور بریزید.
- از اضافه کردن شیر به این نوع چای خودداری کنید، زیرا خواص آن را از بین میبرد.
- از نوشیدن آن در هنگام غذا بپرهیزید، چرا که در جذب آهن تداخل ایجاد میکند.
منبع: www.esante.fr
