سفید شدن موها همیشه نشانه پیری محسوب نمیشود، وقتی كه برخی جوانان موهای سفید زیادی دارند.
سفید شدن مو به طور طبیعی اولین نشانههای خود را در دهه سوم و چهارم زندگی نشان میدهد، اما در برخی افراد، بسیار زودتر از آنچه فكرش را میكنند، یعنی پیش از 20 سالگی اتفاق میافتد و روند رنگدانه سازی موها در ابتدای سالهای جوانی متوقف میشود.
گرچه این نوع سفید شدن زودرس مو در برخی موارد قابل درمان است، اما هیچ راه درمانی برای رفع سفید شدن طبیعی موها تا كنون ارائه نشده است و تبلیغات متعدد صورت گرفته در این ارتباط، واهی و فاقد ارزش علمی است.
دكتر سیدمسعود داوودی، متخصص پوست و مو در این باره میگوید:
روند سفید شدن از ریشه مو آغاز میشود و به تدریج و طی دو سه سال، به ساقه مو انتشار پیدا میكند. پس ادعای بازگرداندن رنگدانهسازی به مو از طریق كرم یا لوسیون، آن هم طی دو سه هفته كاملا غیرواقعی و غیرممكن است و نباید فریب چنین تبلیغات دروغی را خورد.
جالب است بدانید كه بر اساس تاكید متخصصان پوست، اثربخشی ظاهری تركیبات تبلیغی برای درمان سفید شدن مو از آن روست كه این تركیبات در واقع نوعی رنگ موست كه موها را تیره میكند، اما به محض توقف مصرف، موها دوباره به رنگ سفید بازمیگردد.
چرا موها سفید میشود؟
در كنار سلولهای ریشه مو كه وظیفهشان تقسیم سلول و ساختن سلولهای جدید رشد طولی موست، سلولهای رنگدانهساز یا ملانوسیت هم وجود دارد.
در واقع رنگدانهها (ملانین) به درون سلولهایی تزریق میشود كه در حال ساخت ریشه موست و رنگ و طیف موها به میزان رنگدانهها و جنس آنها بستگی دارد.
فقط در صورتی كه سفید شدن مو زودتر از بیست سالگی اتفاق بیفتد، به آن سفید شدن زودرس مو گفته میشود كه در برخی موارد قابل درمان است
دكتر داوودی با اشاره به اینكه سفید شدن مو حاصل توقف رنگدانهسازی سلولهای رنگدانهساز است، میگوید:
سفید شدن موها روندی تدریجی است كه از ریشه مو آغاز میشود و مهمترین عامل در زمان و چگونگی سفید شدن مو، به زمینههای ژنتیكی در هر فرد بازمیگردد.
زمانی كه ملانوسیتها یا سلولهای رنگدانهساز به طور غیرفعال حضور دارند، یا تعداد ملانین هر تار مو به كمتر از حد معمول میرسد، رنگ مو خاكستری مـیشـود، ولـی چـنـانچه ملانوسیتها كاملا رنگدانههای خود را از دست بدهند، مو سفید میشود.
در حالت عادی، سفید شدن مو در مردان حدود سی سالگی و در زنان حدود سیوپنج سالگی اتفاق میافتد. معمولا سفیدی موی سر از شقیقه شروع میشود، ولی پیش از موی سر، سبیل و ریش شروع به سفید شدن میكند؛ اما این روند هم بستگی به الگوی ژنتیكی هر شخص دارد.
فقط در صورتی كه سفید شدن مو زودتر از بیست سالگی اتفاق بیفتد، به آن سفید شدن زودرس مو گفته میشود كه در برخی موارد قابل درمان است.
یك شبه پیر نمیشوید
شاید بسیاری بر این باور باشند كه استرس شدید و وارد آمدن فشارهای ناگهانی روحی میتواند باعث سفید شدن سریع موها شود.
اما دكتر داوودی چنین تصوری را نوعی باور غلط میداند و توضیح میدهد:
فراموش نكنید كه نهتنها مو از ریشه سفید میشود، بلكه رشد مو هفتهها به طول میانجامد و نمیتواند یك شبه سفید شود.
این درست كه یكی از عوامل سفیدی زودرس موها میتواند نگرانیهای ذهنی باشد، اما این كه تصور كنید موهای فردی در اثر فشار عصبی شدید، یك شبه سفید شود، اشتباه است.
فشار عصبی از دلایل ریزش موست و از آنجا كه موهای سیاه نسبت به این نوع فشارها آسیبپذیرتر است، مقدار زیادی از آنها ریخته و موهای سفید روی سر جلوهنمایی بیشتری پیدا میكند
سفید شدن مو؛ بدون پیشگیری و درمان
متخصصان پوست تاكید میكنند: مهمترین عامل موثر در چگونگی و زمان سفید شدن موها به زمینههای وراثتی بازمیگردد، گرچه از دیگر دلایل موثر بر سفیدی زودرس موها میتوان بـه رژیـم غذایـی نامناسب و نیز آشفتگیها و نگرانیهای ذهنی اشاره كرد.
بر این اساس كمبود ویتامینها ازجمله ویتامین B12، آهن، مس، منگنز، تیتانیوم و ید در رژیم روزانه از عواملی است كه به سفیدی زودهنگام مو كمك میكند.
البته برخی از متخصصان به عواملی چون كثیفی پوست سر، شستوشوی موها با آب داغ و خشك كردن آن با وسایل الكتریكی مانند سشوار، بیماری تیروئید، كمخونی، رژیمهای لاغری بسیار سخت و طولانیمدت، افزایش گلبولهای سفید خون و استفاده از دخانیات و سیگار (افراد سیگاری چهار برابر زودتر به سفیدی مو دچار میشوند) به عنوان عوامل موثر بر سفیدی زودرس موها نیز اشاره میكنند.
دكتر داوودی با تاكید بر این كه درمان موثری برای سفید شدن موها وجود ندارد، میافزاید:
تنها در صورتی كه سفید شدن موها با برخی بیماریهای خاص چون لك و پیس (برص یا ویتیلیگو) مرتبط باشد، امكان درمان آن از طریق درمان این بیماری وجود دارد.
از سوی دیگر، با وجود تبلیغات بسیار در مورد اثربخشی تكنیكها و روشهای نوینی چون PRP (تزریق پلاسما و پلاكت خون به داخل پوست برای درمان ریزش یا سفیدی مو) تحقیقات صورت گرفته، بیخطر و به دور از عوارض بودن این روشها را تائید نكرده است و در حال حاضر كاربرد آن در احیای رنگدانهسازی مو نیز به هیچ عنوان مورد تائید نیست.
