لکنت زبان ،زمانی پدید می آید که در جریان طبیعی گفتار وقفه ای ناگهانی و غیر طبیعی به واسطه تکرار صداها، هجاها، کلمات و حتی عبارات، کشیده گویی صداها و نیز میان پرانی صداها، هجاها و کلمات و گیر یا قفل شدن دهان ایجاد شود که بعضا با تیک های حرکتی همراه است.
بنابراین لکنت یک پدیده فوق العاده پیچیده روانی – حرکتی است که در روند طبیعی گفتار فرد بروز یافته و به شکل های خفیف، متوسط و شدید ظاهر می گردد. در یک جمله می توان گفت:
لکنت، اختلال در گفتار است که به صورت لحظه ای و موقتی در جریان گفتار پیش می آید و لحظاتی بعد گفتار به شکل روان، ادا می شود.
علل لکنت زبان
۱- اختلافات خانوادگی، داشتن پدر و مادر وسواسی و کمال جو.
۲- سخت گیری والدین در نحوه صحبت کردن و سخن گفتن صحیح کودک، در زمانی که کودک در پیشرفت کلامی تحت فشار نیست لکنت زبان وجود ندارد و اگر پدر و مادر بیش از اندازه دلواپسی از اشکالات تکلمی فرزند خود نداشته باشند اشکالات تکلمی از بین می رود.
۳- لکنت زبان بر اثر تنبیه شدید از طرف والدین ایجاد می شود.
۴- آشفتگی هیجانی ممکن است در کودکی که تازه شروع به آموختن تکلم نموده است، باعث لکنت شود.
اگر کودک در این مرحله مجبور شود که روشن و واضح صحبت کند ممکن است دچار لکنت زبان گردد.
۵- عامل ارث هیچ گونه دخالتی در لکنت زبان نداشته و ارتباط مستقیم با اختلالات عاطفی شخصیتی و نشانه های وسواسی دارد.
۶- فرضیه تسلط نیمکره ای بیان می کند که کودکان در نتیجه تعارض بین دو نیمکره مغز برای کنترل فعالیت ساختمان های تکلمی در معرض لکنت زبان قرار می گیرند و حاصل جمع بندی های جاری این است که احتمالا ژنتیک نیز در این مورد وجود دارد اما استرس های محیطی توام با این عامل به بروز لکنت منجر می گردد.
درمان لکنت زبان
۱- خودداری از تنبیه و مسخره کردن کودک و اجازه مکالمه تا زمان پایان جمله یا جملات مورد نظر کودک نیز داده شود.
۲- از کودک درخواست نمایید که آهسته و با آرامش صحبت نماید.
۳- استفاده از مکالمات تلفنی جهت کاهش اضطراب مکالمه حضوری و تقویت گفتار
۴- تحت فشار قرار ندادن کودک برای درست صحبت کردن.
۵- قطع صحبت های کودک زمانی که کودک از ناهنجاری گفتاری خویش صحبت می کند.
۶- برخورد ملایم و آهسته توأم با محبت و دادن زمان مکالمه بیشتر برای کودک.
۷- مراجعه به افراد متخصص مانند گفتار درمان و مشاوران و روان درمان گران