سربازمعلم، مشمولانی هستند که بر اساس علاقهمندی خود برای خدمت در آموزش و پرورش به ادارات این سازمان در سراسر کشور مراجعه میکنند و پس از ارائه درخواست، مراحل گزینش و انتخاب این افراد از سوی سازمان آموزش و پرورش انجام میشود.حدود دو هزار نفر از مشمولان دارای مدرک دیپلم و مابقی از مشمولان دارای مدرک کاردانی و کارشناسی گزینش میشوند.این دسته از مشمولان با رعایت ضوابط و شرایط ابلاغ شده از طریق مرکز آموزش و پرورش استانها پذیرش میشوند.نداشتن غیبت، عضویت در بسیج و عدم سوء سابقه از شرایطی است که درخواستکنندگان برای سربازمعلمی باید دارا باشند و در استانهای دارای درخواست بالا عضویت در خانواده شهدا و ایثارگران نیز احتمال پذیرش مشمولان را افزایش میدهد.پس از طی مراحل گزینش در آموزش و پرورش هر استان، اسامی مشمولان واجد شرایط در اردیبهشتماه هر سال به ستاد کل نیروهای مسلح تحویل داده میشود و ستاد هم با در نظر گرفتن سهمیه پیشبینی شده و انجام تحقیق، اسامی افراد تایید شده را به سازمان وظیفه عمومی ارائه میکند.