اسماعیل خوئی (زاده ۹ تیر ۱۳۱۷ در مشهد) شاعر معاصر و متفکر ایرانی است. وی که برای ادامه تحصیل به انگلستان رفته بود، پس از بازگشت مقیم تهران شد. او از سال ۱۳۶۳ در لندن زندگی میکند.
گفتهاند اسماعیل خوئی، از معدود شاعران ایرانی است که از شعر تعریف مشخصی به دست دادهاست که میگوید: «شعر همانا گرهخوردگی عاطفی اندیشه و خیال است در زبانی فشرده و آهنگین»
اسماعیل خوئی دوران آموزش ابتدایی و متوسطه را در مشهد گذراند و در سال ۱۳۳۶ برای ادامه تحصیل به تهران رفت. پس از فارغ التحصیلی از دانشسرای عالی به انگلستان رفت و از دانشگاه لندن دکترای فلسفه گرفت. پس از بازگشت به ایران در دانشگاه تربیت معلم تهران به تدریس پرداخت، ولی ساواک او را از تدریس بازداشت.
اسماعیل خویی ازِ پایه گذارانِ کانون نویسندگان ایران است و دو دوره نیز عضو هیأت دبیران آن کانون بودهاست. او که در کنار دیگر آزاداندیشان هم فکر خویش در مرکز جنبش روشنفکری ایران بود، پس از اعدام دوستش، سعید سلطان پور در سال ۱۳۶۰، مخفیانه زندگی میکرد و پس از مدتی از ایران مهاجرت کرد.
اثار شعری:
بیتاب (۱۳۳۵)
برخنگ راهوار زمین (۱۳۴۶)
بربام گردباد (۱۳۴۹)
زان رهروان دریا (۱۳۴۹)
از صدای سخن عشق (۱۳۴۹)
فراتر از شب اکنونیان (۱۳۵۰)
بر ساحل نشستن و هستن (۱۳۵۲)
ما بودگان (۱۳۵۷)
کابوس خونسرشتهٔ بیداران (۱۳۶۳)
در نابهنگام (۱۳۶۳)
زیرا زمین زمین است (۱۳۶۳)
در خوابی از همارهٔ هیچ (۱۳۶۷)
گزارهٔ هـزاره (۱۳۷۰)
از فراز و فرود جان و جهان (۱۳۷۰)
نگاههای پریشان به نظم (۱۳۷۲)
یک تکهام آسمان آبی بفرست (۱۳۷۳)
غزلقصیدهٔ آغوش عشق و چهرهٔ زیبای مرگ (۱۳۷۶)
از میهن آنچه در چمدان دارم (۱۳۷۶)
غزلقصیدهٔ «من»های من (۱۳۷۷)
نهنگ در صحرا (۱۳۷۸)
پژواک جانسرود دلآئینگان (۱۳۷۸)
شاعر خلقم، دهن میهنم(کهن سرودهها) (۱۳۷۸)
جهان دیگری میآفرینم (۱۳۷۹)
آستین عشق این خردِ برتر (۱۳۷۹)
آستین تا انفجار گریه (۱۳۷۹)
Voice of Exile (به زبان انگلیسی) (۲۰۰۲میلادی)
مجموعهٔ جهار دفتر (کیهان درد، سنگ بر یخ، ازبام آه، جانانهٔ شعر و جان زیبایی) در یک کتاب (۱۳۸۲)
کشتار ۶۷، به بانگ بلند (۱۳۸۳)
آثار دیگر:
دکتر اسماعیل خویی همچنین شش جلد کتاب، دو جلد ترجمه کتاب، پنج جلد کارنامه شعری و پنج جلد گزینه اشعار منتشر کردهاست.
