بیماری بوتولیسم یک بیماری کشنده و بسیار جدی است که به وسیله سم حاصل از باکتری کلستریدیوم بوتولینوم ایجاد می شود. سه نوع عمده بوتولیسم عبارتند از: بوتولیسم غذایی که با خوردن غذاهای حاوی سم ایجاد می شود. بوتولیسم زخم که حاصل عفونی شدن زخم با باکتری کلستریدیوم بوتولینم است.
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، بوتولیسم نوزادان که با خورده شدن ذرات حاوی باکتری ایجاد می شود. این ذرات در روده رشد و سم آزاد می کنند. تمام اشکال بوتولیسم کشنده است
عامل بیماری :
بوتولیسم به وسیله سم باسیل کلستریدیم و بوتولینوم که یک باسیل بی هوازی اجباری و هاگ گدار است ، ایجاد می شود . مقدار بسیار کمی از این سم قادر است بیماری را ایجاد کند .
راه انتقال بیماری
هاگهای باسیل در خاک و در تمام نقاط جهان وجود دارند و به وفور از محصولات کشاورزی جدا می شوند .بوتولیسم غذایی در اثر خوردن غذاهایی که در تهیه آنها حرارت کمی بکار رفته و بعد از تهیه سم بوتولینوم در آنها ایجاد شده و سپس به هنگام مصرف حرارت کمی دیده اند ، ایجاد می شود .
علائم بیماری بوتولیسم
بیماری با نشانه های ضایعات حاد و دو طرفه اعصاب جمجمه و ضعف یا فلج پایین رونده آنها تظاهر می یابد . مشکل بینایی ( تار بینی یا دو بینی ) ، اشکال در بلع و خشکی دهان اولین شکایتهای بیمار است . در مراحل اولیه بیماری ممکن است استفراغ ، یبوست و یا اسهال نیز دیده شود .
عوارض
نارسایی تنفسی ناشی از بوتولیسم می تواند منجر به مرگ شود؛ البته در سالهای اخیر میزان مرگ و میر در مبتلایان به بوتولیسم از کاهش پیدا کرده است اما عوارضی همچون خستگی زودرس و تنفس کوتاه تا مدتها باقی می ماند که نیاز به درمان درازمدت دارد.
پیشگیری
1- از آنجا که سم بوتولیسم در حرارت بالا از میان می رود کنسروها پیش از مصرف باید در حدود 10تا 20دقیقه جوشانده شوند.
2- کسانی که کنسروهای خانگی تهیه می کنند باید دقت کنند که باسیل کلستریدیوم بوتولینوم ممکن است باعث تورم قوطی کنسرو و بو گرفتن محتویات آن شده و یا هیچ تغییر شکلی نیابد . قوطی متورم را نباید باز کرد و غذاهایی که بدبو هستند را نباید خورد و با چشیدن آزمایش کرد .
3- ضد عفونی کردن ظرفها بمنظور خنثی کردن باقیمانده احتمالی سم در آنها با کلر و جوشاندن باید مورد توجه قرار گیرد .
اگر تنها چند ساعت از خوردن غذای مسموم گذشته باشد، باید بیمار را وادار به استفراغ کرد
