سیدعلی محمد شیرازی بنیانگذار فرقه ضاله «بابیه» در محرم ۱235 قمری در شهر شیراز به دنیا آمد. پدرش رضا و مادرش فاطمه بیگم و بنابه قولی خدیجه بیگم نام داشت. خواندن و نوشتن را به شیوه معمول زمانه خویش در شیراز آغاز كرد.
هنوز كودك بود كه پدرش را از دست داد، به همین سبب روانه بندر بوشهر شد و تحت كفالت دایی اش قرار گرفت و مدتی را نزد یك مكتب دار كه از پیروان فرقه «شیخیه» بود، به كار آموختن پرداخت. و چون به سن رشد و بلوغ رسید در كنار دایی خود به كسب و كار در «كمپانی ساسون» كه سهام و مالكیت آن متعلق به یكی از كلان سرمایه داران یهودی بغداد بود و در بندر بوشهر و بمبئی هندوستان به كار تجارت تریاك اشتغال داشت، پرداخت. وظیفه سیدعلی محمد در آغاز این همكاری، انجام كار بسیار دشوار «تریاك مالی» بود. او وظیفه داشت تا هرروز بیش از ده ساعت در زیر آفتاب سوزان بندر بوشهر و اكثراً بر روی بام كاروانسرایی كه به عنوان انبار نگهداری و محل ذخیره تریاك، در اختیار و تملك كمپانی یهودی «ساسون» بود، تریاك های خام را كه به صورت مایع در خمره و كوزه های بزرگ قرار داشت، بر روی تخته ای مخصوص ریخته و با كاردك فلزی ویژه این كار، ساعت ها آن را به بالا و پایین می كشید و مالش می داد تا كم كم این مایع در مجاورت هوا و مالش دادن، تبدیل به گلوله ها و حجم های سفت و فشرده تریاك شود. سپس آنها را به صورت «لول»های 20 گرمی در می آورد تا به دفتر تجارتخانه «ساسون» در بمبئی هندوستان ارسال شود و در راستای سیاست استعماری انگلیس، در منطقه آسیای جنوب شرقی، بویژه چین، با قیمتی در حد رایگان بین مردم بومی آن مناطق توزیع گردد. خاندان معروف نمازی شیراز از عوامل توزیع اینگونه تریاك ها در منطقه چین بودند و ثروت سرشار خود را از رهگذر تریاك های مجانی كه از یهودیان می گرفتند و در منطقه توزیع می كردند، به دست آوردند.
بسیاری از كارشناسان بر این عقیده اند كه حداقل روزی ده ساعت كار در زیر آفتاب سوزان بندر بوشهر به مشاعر «سیدعلی محمد شیرازی» آسیب رسانده و از او موجودی «مالیخولیایی» - كه ادعای تصرف در ماه و ستارگان را داشت- ساخته بود. این نكته در خاطرات پرنس كینیاز دالگوركی سفیر كبیر روسیه در ایران درباره سیدعلی محمد باب آمده است.
آشنایی سیدعلی محمد شیرازی (باب) با خانواده یهودی و سرمایه دار «ساسون» تأثیرات مهمی در زندگی او گذاشت و وی را با كانونهای مهم یهودی آشنا ساخت كه بنا به اعتقاد پاره ای از مورخین پایه های اصلی ادعاهای او درباره «باب امام زمان بودن» و یا بنا به اعتقاد فرقه «شیخیه» ادعای «ركن رابع» بودن او از همین ایام و در ارتباط با همین كانون ها شكل می گیرد.
«سیدعلی محمد شیرازی» (باب) كه دوران مكتب و تحصیلات مقدماتی خود در بوشهر را تحت نظر معلمی به نام شیخ عابد كه دارای اعتقادات متعصبانه «شیخیگری»¤ و از پیروان شیخ احمد احسایی پیشوای بزرگ و بنیانگذار این فرقه بود، گذرانده و در شمار معتقدان این فرقه درآمده بود، با هدف تكمیل معلومات خود، سفری هم به كربلا می رود و در آنجا مدت زمانی را در كلاس درس سیدكاظم رشتی پیشوای وقت «شیخیه» و جانشین شیخ احمد احسایی، مؤسس این فرقه، حضور می یابد.
بابی ها و بهایی ها سیدعلی محمد شیرازی را صاحب «علم لدنّی» می دانند و در این مورد بشدت مبالغه می كنند. آنان در مورد حضور وی در كلاس درس سیدكاظم رشتی چنین می نویسند:
«تا سیدباب به محضر سیدرشتی ورود فرمودند با اینكه حضرت باب جوانی بود بیست و چهارساله و سید (رشتی) مردی پنجاه ساله، این تاجری محقر و آن عالمی موقر، درس را احتراماً له موقوف نمود و توجه تلامیذ را به صحبت حضرت باب معطوف فرمود و در حین صحبت چنان احترامات فائقه و تكریمات لائقه از مورود نسبت به وارد ظاهر می شد كه همگی در شگفت و حیرت افتادند و مسائلی از آثار ظهور موعود در میان آوردند كه پس از این مقدمات و بروز داعیه ایشان همگی طلاب آن مسایل را راجع به سید باب دانسته و غرض سیدكاظم رشتی از این مسایل و اذكار آن بود كه به طلاب بفهماند حضرت باب قائم موعود و مهدی منتظر است. . . »
سیدكاظم رشتی درسال 1259 می میرد و هیچ یك از شاگردان و خواص خود را برای جانشینی اش انتخاب نمی كند و چند روز قبل از مرگ خود، در حضور گروهی از مریدانش اعلام می دارد كه بزودی حضرت صاحب الزمان یا به قول پیروان فرقه شیخیه، «ركن رابع» ظهور خواهد كرد و خود اداره امور مسلمین و جهان را به دست خواهد گرفت و جهان را به سمت قسط و عدل رهبری خواهد كرد.
زمانی كه سید كاظم رشتی از دنیا رفت، علی محمد شیرازی در بوشهر بود و همراه با دایی اش در خدمت تجار یهودی، بویژه تجارتخانه «ساسون» به كار فرآوری و آماده سازی تریاك اشتغال داشت. در آن زمان بیش از پنج سال بود كه «سیدعلی محمد» با یهودیان و تجارتخانه «ساسون» در ارتباط مستقیم بود. از این روی این ادعا كه سیدعلی محمد شیرازی به تشویق و اغوای یهودیان خود را جانشین سیدكاظم رشتی و پس از آن «باب» امام زمان خوانده است، دور از انتظار نیست.
