رودخانه يواك رودخانهاي مرزي و بينالمللي است كه از كوه «گوليجا» سرچشمه گرفته و در فلات «پستر» و در سراسر جنوب غربي كشور صربستان جريان دارد و از آن مسير وارد شرق كشور بوسني و هرزگوين ميشود، جايي كه پس از 119كيلومتر به رودخانه «ليم» در اين كشور ميپيوندد. درست بخشي كه رودخانه يواك به رودخانه ليم سرازير ميشود، مرز دو كشور صربستان و بوسني و هرزگوين است.
اين بخش نزديك به 10 كيلومتر امتداد داشته و جزو دو كشور به شمار ميرود و به همين جهت بينالمللي قلمداد ميشود.
رودخانه يواك مسير بسيار طولاني را در اين كشور طي ميكند و از روستاهاي بسياري ميگذرد و زمينهاي بسياري را سيراب ميكند. در بخش جنوب غربي صربستان اين رودخانه به منطقهاي با درههاي عميق ميرسد كه زيباييهايي وصفنشدنياي آفريده است. به علت عمق بسيار زياد درهها جريان رودخانه بسيار تند ميشود و قدرت آب بالا ميرود كه همين امر باعث شده براي توليد برق از آن استفاده شود. در اين منطقه مسئولان مربوطه چهار درياچه مصنوعي درست كرده و سه ايستگاه توليد برق آبي ساختهاند تا از نيروي بالاي آب به بهترين نحو استفاده كنند.
يكي از اين درياچههاي مصنوعي «زلاتر» نام دارد. در دهه 60 سده بيستم ميلادي، سدي روي اين رودخانه ساخته شد كه در نتيجه اين درياچه به وجود آمد و يكي از ايستگاههاي توليد برق را در آنجا ساختند. قابل توجه است كه بلنداي ديوارهاي اين سد 83 متر است و بلندترين سد ساخته شده در اروپا به حساب ميآمده است.
اين درياچه يكي از بزرگترين زيستگاههاي كركرس سر سفيد است.
در اين منطقه و در بخش صخرههاي كوهستانهاي زلاتر و «زليتبور» يك گونه از كركرس سر سفيد زندگي ميكند كه بسيار كمياب است. اين بخش از رودخانه، بويژه براي جلوگيري از انقراض نسل اين پرندههاي كمياب منطقه محافظت شده اعلام شد.
منطقه رودخانه بواك و كوهستانهاي زلاتر و زليتبور يكي از زيباترين مناطق ديدني كشور صربستان به حساب ميآيد كه سالانه گردشگران داخلي و خارجي بسياري را جذب ميكند. گردشگري اين كشور براي جذب گردشگر بيشتر به ايجاد برخي امكانات تفريحي پرداخته است. در برخي از بخشهاي اين رودخانه زيبا قايقهاي سبك و كوچك براي قايق سواري وجود دارد.
در مسير اين رودخانه حاشيه بسيار زيبا و درههاي عميق و شگفتانگيزي وجود دارد كه بر زيباييهاي منطقه ميافزايد. گونههاي گياهي و جانوري در حاشيه اين رودخانه بسيار متنوع است كه البته با تلاش مسئولان حفاظت محيط زيست گونههاي كمياب از خطر انقراض نجات پيدا كردهاند. بنا به منابعي اسرارآميز و مبهم بخشي از اين رودخانه به بام صربستان خوانده شده است.
آرش كيواني