امروز در تاريخ

 

سالروز درگذشت اسكندر مقدوني مورخان معاصر بر پايه محاسبات تقويمي و نصف‌النهار بابل (جنوب غربي بغداد) سه روز را در ماه ژوئن (خرداد) به عنوان سالروز درگذشت اسكندر مقدوني معروف به اسكندر بزرگ به دست داده‌اند: يك دسته از آنان دهم ژوئن، دسته ديگر (اكثريت) غروب يازدهم ژوئن و دسته سوم (شماري كم) 13 ژوئن (23 خرداد). بنا به نوشته اكثريت، اسكندر 11 ژوئن در سال 323 پيش از ميلاد در 32 سالگي (يك ماه مانده به 33 ساله شدن) در بابل درگذشت. وي كه از همدان و شوش به بابل رفته بود در اين شهر دچارعارضه تب شد و ديگر وي را رها نساخت. مورخان براي مرگ زودرس اسكندرنيز سه «علت» ذكر كرده‌اند. گروهي از آنان مرگ او را نتيجه بيماري مالاريا كه در سفر هند به آن دچار شده بود قلمداد كرده، دسته‌اي ديگر نوشته‌اند كه كاساندر قائم‌مقام او در مقدونيه نوعي زهر (كه باعث مرگ تدريجي مي‌شود) فرستاده بود تا آشپز اسكندر كه از دوستانش بود در غذاي او بريزد و اسكندر با خوردن اين غذا ظرف چند روز درگذشت و گروه ديگر مرگ او را نتيجه تب روده نوشته‌اند كه در همدان به آن مبتلا شده بود و پرهيز نمي‌كرد. سيبويه ايراني كه براي زبان عربي، صرف و نحو (گرامر) نوشت دائرةالمعارف ادبيات و زبان‌ها، ماه ژوئن سال 840 ميلادي (و دو قرن پس از شكست امپراتوري ايران باستان از اعراب) را پايان تلاش سيبويه ايراني براي تنظيم صرف و نحو و دستور زبان عربي ذكر كرده است كه وي اين قواعد را در تاليف خود «الكتاب» به دست داده است. تا آن زمان، زبان عربي صرف و نحو مدون (گرامر = دستور زبان) نداشت و كار سيبويه ايراني خدمت بزرگي به همه اعراب بشمار مي‌آيد. ازبك‌هاي شيباني و مهاجرت به «فرارود» ازبك‌ها در ژوئن 1468 از قزاقها (كزاخها) جدا شدند و بلافاصله خودشان هم انشعاب كردند و گروهي از آنان كه از تبار «شيبان» نوه چنگيز مغول بودند از دو دسته ديگر كه خود را از تبار دو نوه ديگر چنگيز به نام‌هاي «باتو» و «اوردا» مي‌دانستند مجزّا شده و راه مناطق جنوبي‌تر و كناره‌هاي آمودريا (جيحون) را در پيش گرفتند. ديري نگذشت كه اين گروه ازبك شهرهاي ايراني بخارا، سمرقند، مرو و... را متصرف شدند، بر جاي تيموريان نشستند و بعدا محمدخان شيباني يكي از سران آنان از آمودريا هم گذشت و تا هرات پيش آمد كه شاه اسماعيل صفوي در سال 1510 ميلادي به جلوگيري از او شتافت. در جنگي كه ميان دو طرف روي داد ازبكهاي شيباني شكست خوردند و محمدخان كشته شد. زادروز توماس مان ششم ژوئن زادروز «توماس مانThomas Mann» داستان‌نگار= مقاله نويس و منتقد فرهنگي - اجتماعي بنام آلماني است كه در 1875 به دنيا آمد و 80 سال عمر كرد (در سال 1955 درگذشت). مان کار نوشتن را از مجله‌نويسي آغازکرد. وي که در لوبک آلمان به دنيا آمده بود و پدرش بازرگان و زماني از نمايندگان شوراي شهر بود در رساله‌اي تحت عنوان «سه دهه» كه در 1947 انتشار يافت اعتراف كرد كه افكار نيچه و شوپنهاور در نوشتن داستانهاي او تاثيرگذار بودند. «مان» كار داستان را با نوشتن داستان‌هاي كوتاه آغاز كرد و در آنها بود كه قدرت قلم و ابعاد تخيل خود را آشكار ساخت. وي پس از دريافت جايزه نوبل سال 1929 در ادبيات مورد خشم هيتلر قرار گرفت و چند سال بعد که حزب ناسيونال سوسياليست (نازي) قدرت را تماماً به دست گرفت از آلمان به سويس مهاجرت کرد و به نوشتن ادامه داد. www.iranianshistoryonthisday.com codex40x