فوايد نرمش روزانه بر كسي پوشيده نيست، اما كمتر كسي به خود زحمت ميدهد و براي بهرهمندي از اين فوايد جسمي و رواني برنامهريزي ميكند و دست به اقدام ميزند.
برخي ميانسالان و سالمندان هنگامي كه به نرمش روزانه تشويق ميشوند، آن را با ورزش حرفهاي اشتباه ميگيرند و ممكن است به اين نتيجه برسند كه ديگر به قول معروف اين كارها از آنان گذشته و ديگر توان كافي براي تحرك بدني ندارند؛ شايد هم گمان كنند ورزش و فعاليت جسمي براي جوانترهاست و ديگر بدن آنان براي اين جور كارها جواب نميدهد.
مشغلهكاري، نداشتن وقت، كمبود خواب روزانه، داشتن كارهاي عقبافتاده كه اگر فرصتي براي ورزش يافت شود، پرداختن به آنها واجبتر است، بيماريها و عوارض جسمي مختلف، نداشتن امكانات و... بهانههاي رايج پير و جوان براي ورزش نكردن است.
با اين حال، اختصاص چند دقيقه در روز براي ورزش كردن كار دشواري نيست و بايد پذيرفت اگر ارادهاي براي ورزش و تحرك بدني باشد، هم وقت آن يافت ميشود و هم اين موانع واقعي يا توهمي كنار خواهند رفت.
هر فردي با هر شرايط بدني و كاري ميتواند فرصتي از شبانهروز را به نرمش اختصاص دهد و زندگي سالمي براي حال و آينده خود رقم بزند.
تحرك عليه بيماري
كاهش استرس ، بهبود فعاليت اندامهاي حياتي بدن نظير قلب، ريه و كبد جلوگيري از يبوست و مشكلات گوارشي، كاهش اضافه وزن، افزايش جذب ويتامينها و املاح از طريق بهبود سوخت و ساز بدن، افزايش انرژي و قدرت تمركز ذهني، بهبود كارايي سيستم ايمني بدن و كاهش ابتلا به بيماريهايي نظير سردرد و سرماخوردگي مهمترين نتايج نرمش روزانه هستند و جالب اين كه تحرك بدني مستمر از عوارض شايع دنياي مدرن و زندگي در شهرها جلوگيري ميكند.
تاثير مستقيم نرمش روزانه در كاهش احتمال ابتلا به ديابت نوع دوم، كلسترول بد خون، فشار خون، پوكي استخوان، ورم مفاصل و تحليل حجم عضلات بر اثر افزايش سن نيز اثبات شده است.
نكته ديگر اين كه نرمش روزانه از طريق بهبود دفع ضايعات و افزايش قدرت سيستم ايمني بدن از تاثير سمومي كه از هواي آلوده وارد ريهها و اندامها ميشود، ميكاهد.
تحرك مرتب روزانه در كاهش وزن نيز ضرورتي كليدي است و رژيمهاي لاغري كه با تحرك بدني كافي همراه نباشند، احتمال موفقيت كمتري دارند.
بنا به تحقيقات، يك ساعت نرمش روزانه ژن چاقي را در نوجوانان خنثي ميكند و در اينباره ميان دختران و پسران تفاوتي وجود ندارد. نرمشهاي استقامتي براي مثال پيادهروي به مدت طولاني سوزاندن چربيهاي اضافي بدن تا 48 ساعت پس از پايان نرمش را در پي دارند.
سلامتي بدون امكانات
نرمش روزانه را سخت نگيريد. كافي است روزي 20 دقيقه در هر زماني كه برايتان امكانپذير است، حركات ساده نرمشي انجام دهيد.
فقط هنگام گرسنگي يا احساس كاهش قند خون، پيش از خوردن صبحانه و بلافاصله پس از وعدههاي اصلي غذايي، زمان مناسبي براي ورزش نيستند.
زمان نرمش ميتواند در هر ساعتي از شبانهروز و حتي نيم ساعت پيش از خواب شبانه باشد. به هيچ وسيله يا تجهيزاتي نيز احتياج نيست.
در خانه به آرامي حركات نرمشي ـ كششي انجام دهيد و همين كه مقداري عرق كنيد و تندتر نفس بكشيد، نرمش روزانه تكميل شده است.
به بدنتان فشار نياوريد و اگر مشكل فيزيكي يا بيماري خاصي داريد، آن را در نظر بگيريد. نرمش روزانه پس از مدتي به يك علاقه و عادت تبديل ميشود و دلتان ميخواهد به مدت طولانيتر و با انجام حركات نرمشي متنوعتر باشد. پيش از شروع نرمش به مدت پنج دقيقه بدنتان را گرم كنيد و پس از پايان نرمش نيز اين كار را تكرار كنيد تا اسيدلاكتيك توليد شده در عضلات به آرامي دفع شود و به گرفتگي ماهيچهها دچار نشويد.
در صورت امكان، پيادهروي و نرمش در پارك و فضاي آزاد را به برنامه نرمش روزانه اضافه كنيد. در خانه لباس راحت بپوشيد و براي نرمش بيرون از خانه نيز لباس ورزشي و بويژه كفش ورزشي مناسب و استاندارد تهيه كنيد.
فشار آوردن به بدن در نخستين روزهاي انجام نرمش يكي از عوامل دلسرد شدن افراد ميانسال از پرداختن به نرمش روزانه است.
افرادي كه سالهاي طولاني با نرمش بيگانه بودهاند، بايد نرمش روزانه را با حركات ساده و به مدت كمتري انجام دهند تا بدنشان بتدريج توانايي نرمشهاي سختتر را كسب كند.
طناب زدن، تند راه رفتن روي تردميل، درجا زدن و... نيز ممكن است براي بسياري، ورزشهاي دشوار محسوب شود و نبايد نرمش روزانه را در ابتدا با چنين حركاتي شروع كرد.
استفاده از مواد حاوي قند پيش از نرمش و نوشيدن آب به مقدار كافي پس از نرمش ضروري است. اگر اضافه وزن داريد و نرمش روزانه، اشتهاي شما را افزايش داده است، نگران نباشيد.
تحرك بدني مرتب در قالب حركات ورزشي به مدت چند ماه با افزايش وزن همراه است ولي پس از آن با افزايش سوخت و ساز بدن چربيهاي اضافي از بين ميرود و به تناسب وزن و اندام ميرسيد.
مبتلايان به ديابت بايد با توجه به شرايط بدني خود، نرمشهاي سبكتري انجام دهند. بيماران قلبي كه تحرك براي آنان منع شده است، بايد به انجام حركات كششي به صورت آهسته و آرام اكتفا كنند.
باز هم تاكيد ميشود كه براي انجام نرمش روزانه منتظر چيزي نباشيد. ميتوان در اتاق، سالن پذيرايي، بالكن، حياط يا حتي پاركينگ خانه به نرمش پرداخت و اين كار به هيچ تجهيزات و امكاناتي حتي لباس ورزشي نياز ندارد.
پس از مدتي كه به نرمش روزانه بپردازيد، تاثير شگرف آن بر زندگي، سلامت جسمي و روحيه خود را كاملا درك خواهيد كرد.
امين رحيمي
