سوره مبارکه رحمن تنها سورهای است که خود سوره با یکی از اسماء الله آغاز میشود، با اسم مبارک " ''رحمن'' ".
ما در « ''بسم الله الرحمن الرحیم'' » بعد " ''الله'' " با اسم " ''رحمن'' " روبرو میشویم. " ''رحمن'' " از نظر لغوی مبالغه در رحمت است، در عنایت وجود و بخشندگی، و این اسم به غیر خداوند اطلاق نمیشود، بر خلاف بعضی از اسمهای دیگر مثل رحیم (که) به غیر خدا هم " ''رحیم'' " میشود گفت.
در واقع " رحیم " امری است که فی حد ذاته میتواند مراتب و درجات داشته باشد که شامل به اصطلاح رحمت امکانی هم بشود، بمعنی رحمت از آن جهت که منسوب به یک ممکن الوجود است، و لهذا در قرآن به پیغمبر اکرم
" رحیم " اطلاق شده است: « لقد جاءکم رسول من انفسکم عزیز علیه ما عنتم حریص علیکم بالمؤمنین رؤوف رحیم » (توبه/128).
کلمههای " ''رؤوف'' " و " ''رحیم'' " هم از اسماء الله است ولی از اسمائی است که اختصاص به خداوند ندارد، یعنی در عین اینکه شأنی از شؤون الهی را بیان میکند به غیر خدا هم اطلاق میشود، یعنی رحمت به آن معنی که در " ''رحیم'' " هست و رأفت به آن معنی که در " ''رؤوف'' " هست به اصطلاح درجه امکانی هم دارد که میشود آن را به یک ممکن نسبت داد. ولی " ''رحمن'' " به آن معنای " ''مبالغهای'' " که دارد، یعنی آن نهایت درجه رحمت و رحمت شاملهای که تمام هستی را در برگرفته است، مثلا خود پیغمبر هم به تمام وجود خودش مشمول رحمن است، و هر موجود و مخلوق دیگری. این ( اسم ) به غیر خدا اطلاق نشده است.
منبع:http://rasekhoon.net
آشنایی با قرآن 6، صفحه 11و12
