همه موارد اخبار معرفی مركز بانك نماز اسرار ، فلسفه و آثار نماز آداب و احكام نماز روايات نماز آيات نماز نماز و معصومین و بزرگاننماز و خانواده شیوه های جذب پیوند ها سایت های فعال در حوزه دین پرسش و پاسخ كتاب شناسي نماز
دفتر مركزی مركز تخصصی نماز قم استان بوشهر استان ایلام استان اصفهان چهارمحال و بختیاری خوزستان سیستان و بلوچستان فارس قزوین كرمان كرمانشاه كهكیلویه و بویر احمد لرستان هرمزگان یزد مركزی همدان سمنان آذربایجان غربی تهران قم زنجان خراسان شمالی خراسان رضوی خراسان جنوبی گلستان گیلان مازندران اردبیل آذربایجان شرقی استان كردستان ستاد تفسیر استان البرز آموزش وزارت ارتباطات و فناوری و اطلاعات وزارت آموزش و پرورش وزارت امور اقتصادی و دارایی وزارت بازرگانی وزارت امور خارجه وزارت تعاون وزارت جهاد كشاورزی وزارت دادگستری وزارت راه و ترابری وزارت رفاه و تامین اجتماعی وزارت صنایع و معادن وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی وزارت كار و امور اجتماعی وزارت كشور وزارت مسكن و شهرسازی وزارت نفت وزارت نیرو سازمان انرژی اتمی سازمان بهزیستی كشور سازمان تبلیغات اسلامی سازمان تربیت بدنی سازمان زندانها سازمان صدا و سیما سازمان حفاظت محیط زیست سازمان ملی جوانان سازمان میراث فرهنگی سازمان هلال احمر بنیاد شهید و امور ایثارگران بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی بنیاد مسكن انقلاب اسلامی بانك مركزی جمهوری اسلامی ایران كمیته امداد امام خمینی(ره)شهرداری تهران سازمان اوقاف و امور خیریه سازمان تامین اجتماعی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكیوزارت علوم تحقیقات و فناوری دانشگاه آزاد اسلامی ستاد عالی اقامه نماز در دانشگاه ها دیوان محاسبات كشور قوه قضائیه بانك مركزی
صفحه اول -> شیوه های جذب
16- جذب جوانان با شیوه های نو 1389-10-1
عواطف جوشان، آرمان خواهى، شور و نشاط و زیبا طلبى، فضاى زندگى جوان را پر كرده است از سوى دیگر مسجد به عنوان مهمترین كانون مذهبى، زیبایى خود را دارد. صداى رساى مؤذن، محراب جذاب و معنویت مسجد هر صاحب دلى را به خود جلب مىنماید سخن بر سر این است كه چگونه مىتوان میان جوانى و مسجد و به بیان دیگر میان دو زیبایى، پیوند و یگانگى آفرید.
پرسش جدى این است كه چرا در نسلى كه به دلیل »زیبا جویى« نمىتواند از كنار زیبایى روح (مسجد و نماز) ساده بگذرد، اقبال و استقبال و نشاط براى برپایى نماز در مسجد نمىبینیم؟ باید بگوییم روح حقیقى مسجد كه همه زیبایىها را در خود دارد، هنوز در معرض دید جوانان قرار نگرفته است. روشهاى جذاب در ایجاد گرایش به كار گرفته نشده و با گذشت بیش از بیست سال از انقلاب كانونهاى دینى و به ویژه مسجد متناسب با نیازهاى دینى نسل نوجوان و جوان قدم بر نداشتهاند. اما متأسفانه ما عادت كردهایم كه در ناكامىهاى خود بلافاصله مخاطب را متهم كنیم و به تبرئه خویش بپردازیم.
در این پاسخ سعى شده است راههاى جذب جوانان به مسجد مورد بررسى قرار گیرد و عوامل و زمینههاى آسیب زایى كه سبب فاصله گرفتن نسل جوان از مسجد و بى رغبتى نسبت به حضور فعال و پر شور آنان مىگردد شناسایى شود.
مسجد بى گمان به عنوان سنگرى كه از آغاز بناى آن تاكنون داراى نقش فرهنگى و آموزشى و تربیتى بوده است نمىتواند در خصوص نسل جوان و پرسش گر، ساكت و بى برنامه باشد واز آن طرف، جوان آرمان خواه و زیبا طلب كه تشنه مذهب و عواطف دینى است نمىتواند نسبت به این مكان مقدس بى توجه باشد اما تمهیداتى لازم است تا بین این دو تعامل و پیوندى مستحكم ایجاد نماید.
مهمترین عوامل ایجاد پیوند میان مسجد و جوان عبارتند از:
1 - ایجاد ارتباط عاطفى بین خانه و مسجد:
خانواده به عنوان نخستین كانون تعلیم وتربیت نقش عمدهاى در برقرارى ارتباط جوان با مساجد دارد. بسیارى از كارهاى ناپسند تا به صورت عادت در نیاید در اجتماع انجام نمىگیرد. امام على(ع) یكى از روشهاى تربیتى را عادت مىداند كه از آن به عنوان طبیعت دوم یاد مىكند. و مىفرماید: »عود نفسك فعل المكارم و تحمّل اعباء المغارم تشرف؛ (1) نفسك و تعمر آخرك و یكثر حامدوك؛ نفس خود را به امور نیك عادت دهید تا شرافت یابید و آخرت خود را آباد كنید و ستایش كنندگان راافزایش دهید(2).
بر این اساس اسلام سفارش مىكند فرزندان را از كودكى به نماز و روزه عادت دهید تا تقید به فرائض در بزرگسالى بر آنان دشوار نگردد.(3)
2 - ایجاد ارتباط عاطفى بین مدرسه و مسجد:
مدرسه به عنوان خانه دوم مىتواند پل ارتباطى بین جوان و مسجد باشد. جوانان ما بیشتر اوقات خود را با محیط مدرسه و با تماس و گفتگو با مربیان مىگذرانند و بدیهى است كه گفتار و كردار آنان تأثیر بیشترى دارد. از این فرصت باید استفاده كرد وتفكیك ناخواسته میان تعلیم و تربیت را از بین برد مراكز آموزشگاهى نباید تنها دغدغه خود را آموزش و تدریس بدانند. متأسفانه امروز درمراكز آموزشى دو مقدمه آموزش و پرورش از یكدیگر جدا شده و افراد خاصى خود را موظف به تربیت دینى نوجوانان و جوانان مىدانند از این رو در مدارسى كه نماز جماعت اقامه مىشود در نمازخانه فقط مربیان پرورشى و معلمان دینى حضور مىیابند و دیگر معلمان حضور كم رنگ دارند. آیا معلمان ریاضى، انگلیسى، ورزش، فارسى و غیره در قبال تربیت دینى دانشآموزان وظیفهاى ندارند؟ اگر معلم ریاضى در كنار دانشآموزان در نماز جماعت حضور یابد قطعاً اثر او به مراتب بیش از مربیان پرورشى خواهد بود. از سوى دیگر متصدیان امور مساجد باید رابطه خود را با مدرسه تقویت نمایند.
اگر در جشن مدرسه، شیرینى به شكل بستهبندى شده و به نام مسجد به دانشآموزان داده شود چه تأثیرى خواهد داشت؟ اگر امام جماعت و هیئت امناى مسجد در مراسم مدرسه شركت كنند چه فضاى مناسبى ساخته خواهد شد؟ از این طریق مىتوان موانع میان مسجد و مدرسه را از پیش رو برداشت و تعادل طرفین برقرار كرد.
3 - ایجاد ارتباط عاطفى بین مسجد و جوان:
جوان، موجودى است عاطفى، زود رنج و شكننده. اگر با جوانان با صداقت و احترام برخورد شود به سهولت مىتوان در این دوره از حیات در عمق دل و صفاى قلب او نفوذ كرد. پیامبر اكرم(ص) توصیه فرمودهاند: »علیكم بالشبان خیراً فانهم ارق افئدة ان اللَّه بعثنى بشیراً و نذیراً محالفنى الشبان و خالفنى الشیوخ؛ بر شما باد به جوانان كه قلب آنان رقیقتر و آمده پذیرش خیر است. وقتى خداون مرا براى انذار و بشارت مردم مبعوث كرد سالخوردهها با من مخالفت كردند اما جوانان با من پیمان بستند».(4)
لازم نیست شعائر دینى و تكالیف شرعى را بر جوانان تحمیل كرد كه این كار عكس العمل منفى دارد بلكه كافى است كانون مذهبى را به صورت جذاب، عرضه نمود و فضاى صمیمى و خوشایندى را فراهم كرد. و در كنار هدایت بر همدلى تأكید ورزید. براى توفیق در ارتباط بین مسجد و جوان باید به همدلى برسیم. وقتى جوان احساس كند تنها از او گوش انتظار داریم چیزى به نام پذیرش اتفاق نمىافتد. ما معمولاً در نصیحت كردن قهرمانیم اما در همدلى واقعاً كم مىآوریم و به همین دلیل پلهاى ارتباط را مىشكنیم.
همدلى نیازمند چند مسأله است:
1 - درك جوان:
واقعیت آن است كه دوره جوانى اقتضائات خاص خود را دارد. جوانان به دلیل ناپختگى كم تجربگى، احساسات شدید و مشكلات بلوغ به طور طبیعى، خطاپذیرند و از طرفى روحیه استقلالطلبى و ستیزه جویى زمینه چالشها و تضادها را در میان این قشر و بزرگترها به وجود مىآورد نحوه برخود با مسائل جوانان بسیار ظریف و حساس مىباشد، بسیارى از دست اندركاران كانونهاى دینى و مساجد، بدون توجه كافى به واقعیات دوران نوجوانى و جوانى و مشكلات ویژه آنان، اقدام به واكنشهاى تند و افراطى مىكنند و چه بسا یك یا دو برخورد ناسنجیده و ناصواب براى همیشه جوانان را از مساجد و عرصه تربیت دینى دورگرداند.
استاد مطهرى داستانى را نقل مىكند كه گویا این حقیقت است و مىگوید: شخصى كه به مسجد مىآمد و نماز جماعتش ترك نمىشد توسط یكى از مقدسین مورد عتاب قرار مىگیرد كه اگر مسمانى چرا ریشت را این طور كردهاى؟ او از همان جا سجاده را بر مىدارد و مىگوید این مسجد و این نماز جماعت و این دین و مذهب مال خودتان رفت كه رفت.(5)
آنان كه منادیان و ناشران فرهنگ نمازند باید راههاى ارتباط با جوانان را شناسایى كنند و از روشهاى كارآمد استفاده نمایند و خودرا جاى جوان بگذارند وتوقع بیش از حد از او نداشته باشند خوشبختانه دین واقع بین اسلام به نكات دقیقى پرداخته كه بسیار كارگشا است. وقتى امام على(ع) با خدمت كارش قنبر براى خرید لباس به بازار رفتند و دو پیراهن دو درهمى و سه درهمى خریدارى نمودند امام(ع) پیراهن سه درهمى را به قنبر دادند. قنبر گفت: شما به آن سزاوارترى چون شما بالاى منبر مىروى و خطبه مىخوانى، امام(ع) در پاسخ فرمود: »انت شاب و لك شره الشباب؛ تو جوان هستى و میل جوانى دارى».(6)
در حدیث فوق امام(ع) این درس را به همگان داده است كه جوان را درك كنند و روحیه او را در نظر گیرند.
2 - انعطافپذیرى:
همدلى بدون انعطافپذیرى ممكن نیست. جوان به حكم جوان بودن در معرض خطا و لغزش است. از این رو امام على(ع) مىفرماید: »جهل الشباب معذور و علمه محقور؛ نادانى جوان غیر قابل ملامت و علم او محدود واندك است«. خداوند به پیامبر رحمتش مىفرماید: »و لو كنت فظاً.(7)
غلیظ القلب لا نفضوا من حولك؛ اگر سخت دل و ترش روى بودى همه از تو دور تو پراكنده مىشوند«. مسؤلان مساجد باید با تحمل و بردبارى و انعطافپذیرى، با جوانان بزرگوارانه(
برخورد كنند و چون پدرى دلسوز دست نوازش بر سر فرزندان خود بكشند و »ارتباط عاطفى« را بر ارتباط دستورى و خشك مقدم دارند. روان شناسان معتقدند نخستین امرى كه بر اثر پیوندهاى معنوى یا معنایى و دوستى مىشكفد محبت است و محبت در ابتداى امر مستقل و فراگیراست. (9)
3 - جوان گرایى:
معمولاً جوان از جوان بهتر و زودتر مىپذیرد. در دو جوان به دلیل نزدیك بودن جهان احساسى وعاطفى و روحى، تفهیم و تفاهم سریعتر اتفاق مىافتد. در حال حاظر ائمه جماعت بسیارى از مساجد كهنسالاند و با دنیاى جوان بیگانهاند هر چند در این میان، پیران خوش اندیش و جوان دل وجود دارند كه توانایى فوق العادهاى در جذب جوانان دارنداما باید به یك جوان گرایى در مساجد برسیم.
بعضى از جوانان، عدم امكان ارتباط با امام جماعت سالمند را دلیل اجتناب از نماز جماعت و عدم حضور در مساجد مىدانند و به تجربه دیده شده مساجدى كه امام جماعت جوان و پرشورى دارد در جذب جوانان موفقتر بودهاند.
در این رابطه لازم است تحولى در سیستم مدیریتى مساجد به وقوع پیوندد و فرهنگ جوان گرایى در اداره مساجد نهادینه گردد و جوانان در كنار سالمندان در هیئت امناى مساجد راه یابند.
4 - زیبا سازى مساجد:
یكى از راههاى استحكام پیوند جوانان با مساجد، زیبا ساختن مساجد و كانونهاى دینى است. مساجد از همان سردر تا درون مسجد (صحن، محراب، فضا، دیوارها و غیره) باید آراسته و پیراسته و جوان پسند باشد واز جاذبههاى هنرى و علمى در پیشانى مسجد استفاده شود. پاكیزگى، طراوت و زیبایى مسجد، در جذب جوانان بسیار مؤثر است. بعضى از دانشآموزان، بوى بد، فضاى تنگ نمازخانه، فرشها و موكتهاى آلوده را باعث بى رغبتى به نماز مىدانند.
5 - فعال كردن مساجد:
براى حضور جوانان در مساجد، لازم است، مساجد را از انحصار به نماز، خارج كرد، جوان عنصرى فعال و پرشور است و به دنبال كانونى فراگیر و خودجوش مىباشد. مطالعه عصر نبوى نشان مىدهد كه مسجد، پایگاه تصمیمگیرى اجتماعى، نظامى، سیاسى، عبادى و فرهنگى بوده است. در این صورت مسجد یك مجتمع مىباشد كه جوانان را با سلایق مختلف در خود جمع كرده است. اگر در دوران دفاع مقدس ما شاهد حضور چشمگیر جوانان در مساجد بودیم یكى از دلائلش فعال بودن در زمینههاى عبادى، نظامى و فرهنگى بوده است.
اگر امكانات هنرى، ورزشى، نمایشى، كتابخانه در كنار مسجد به عنوان جزئى از پیكره مسجد محسوب شود جوانان به مسجد راغبتر خواهند شد. با كمال تأسف دنیاى الحاد در مسیر خود با ظواهرى زیبا از روشهاى نو و از تمامى امكانات استفاده مىكنند ولى ما تنها به روشهاى سنتى اكتفا كردهایم و از همه ظرفیتها استفاده نمىكنیم.
قرآن كریم به كاربرد هنر در القا و تغییر افكار اشاره كرده و مىفرماید: سامرى دشمن موسى(ع) با زر و زیور، گوسالهاى ساخت كه صدایى شگفت داشت و آن را خداى موسى معرفى كرد و به این صورت پیروان موسى(ع) را به انحراف كشاند. (10)
چرا ما براى هدایت مردم از شیوههاى هنرى مثل فیلم، كارتون، تئاتر، نقاشى، گرافیك، مسابقه و غیره استفاده نكنیم؟
6 - بهبود شیوههاى پیام رسانى دینى:
متأسفانه در روشهاى تبلیغى و جذب جوانان، بیشتر از روشهاى كلیشهاى و تكرارى و به صورت مستقیم استفاده مىكنیم و همین امر در بى علاقگى و گریز جوانان از نماز جواعت مؤثر بوده است.
در برخى تحقیقات به ویژه تحقیقاتى كه در آموزش و پرورش انجام پذیرفته است یكى از دلایل گریز دانشآموزان از نماز جماعت، سخنرانىهاى طولانى و تكرارى مطرح شده است. ما(11).
هندسه گفتن با جوانان را به خوبى نمىدانیم و یا رعایت نمىكنیم. پر گویى، مكرر گویى و ارتباط مستقیم آمرانه و دستورى باعث دلزدگى و نفرت و دین گریزى جوانان مىشود. در یك نظر سنجى از دانشآموزان كه در مورد منابع كسب اطلاعات درباره زندگى حضرت على(ع) صورت گرفته است معلوم گردید كه سریال امام على(ع) كه از تلویزیون پخش شد بالاترین نمره 4/35 ولى سخنان روحانیون كمترین نمره (2/43) را به خود اختصاص داده است و این موضوع، نگرش منفى جوانان نسبت به روش متعارف تبلیغ دینى را مىرساند و ثابت مىكند كه دانشآموزان به طور كلى، حوصله و علاقه كمترى براى شنیدن سخنان یا خواندن مطالب دارند.
ما در عصر ابتكارات و خلاقیتها به سر مىبریم هر روز شیوههاى جدید اطلاع رسانى و تبلیغاتى ابداع مىشود ولى آیا شیوههاى پیام رسانى در عرصه دین و معارف دینى شیوههاى كارآمد و به روز است؟ بى شك منبر و وعظ و خطابه یكى از شیوههاى اصیل و مؤثر تبلیغ دینى است ولى آیااین روش در همه جا و براى همه اقشار جامعه مفید است؟ آیا ائمه جماعات مساجد به غیر از سخنرانى، روش دیگرى را آزمودهاند؟ باتوجه به تجارب سودمند مبلغان در سالهاى اخیر در به كارگیرى از گفتگوى مستقیم دو نفرى و به اصطلاح تبلیغ چهره به چهره و رفیق شدن و اظهار همدردى كردن بانسل جوان وقت آن رسیده كه در سطح وسیع از این تجربه ارزشمند استفاده گردد و ائمه جماعات مساجد با اتخاذ روش ابتكارى خود، مجالس رادر خانهها به صورت پرسش و پاسخ و هدایت غیر مستقیم برگزار نمایند. یكى از رموز موفقیت روحانیون در جبهههاى حق علیه باطل در سالهاى دفاع مقدس در همین امر نهفته است روحانى با رزمندگان نشست و برخاست داشت در كنار آنها غذا مىخورد، استراحت مىكرد، در غم و شادىهاى آنان شریك بود و از میهن اسلامى دفاع مىنمود و در وقت نماز، به عبادت مىپرداخت، از این رو رزمنده به محض شنیدن صداى اذان با رغبت و عشق به نمازخانهها روى مىآوردند و نداى وحدت سرمىدادند.
7 - عمل گرایى:
روابط جوان با مسجد تا حد زیادى بستگى به نوع برخورد و رفتار امام جماعت و الگوهاى جامعهدارد.
جوانان حساس و زود شكن هستند. رؤیت فاصله میان گفتن و بودن در جامعه، زمینه گریز جوانان را فراهم مىكند. آنها كمتر مىتوانند به تحلیل عمیق بپردازند، از این رو زود قضاوت و حكم صادر مىكنند.
توصیههاى كلامى در صورتى كه با رعایت نكات روان شناختى انجام گیرد تأثیرى بسزا خواهد داشت ولى عدم هماهنگى میان قول و فعل، پند و اندرز مربیان را بى اعتبار مىكند. امام صادق (ع) مىفرماید: هرگاه شخص عالم به مقتضاى علم خویش عمل نكند اثر موعظهاش هم چون آب باران بر روى سنگ صاف از قلبهاى مردم محو خواهد شد. امام على(ع) نیز مىفرماید(12).
كسى كه خود را پیشواى مردم قرار مىدهد پیش از آن كه به آموزش دیگران بپردازد باید خود را آموزش دهد و نیز باید تربیت كردار او بر تربیت گفتارش پیشى داشته باشد. استاد مطهرى(13).
مىگوید: این خود یك غفلت و اشتباه بزرگى است امروز در اجتماع ما كه براى گفتن و نوشتن و خطابه و مقاله بیش از اندازه ارزش قائلیم و بیش از اندازه انتظار داریم. در حقیقت از زبان اعجازمىخواهیم. (14)
سعدیا گر چه سخندان و مصالح گویى به عمل كار بر آید به سخندانى نیست
فرزندان ما بیش از آن كه به گفتار ما نظر افكنند اعمال ما را زیر نظر مىگیرند كه گفتهاند: بچههاى ما آن گونه مىشوند كه ما هستیم نه آن گونه كه مىخواهیم باشند. (15)
یكى از پیامدهاى تضاد در گفتار و رفتار مبلغان دینى و متصدیانامور مساجد، ایجاد تنفر در بین جوانان است در روانشناسى ثابت شده است كه بخش زیادى از یادگیرى انسان از راه چشم صورت مىگیرد. استاد مطهرى مىگوید: هیچ چیز بشر را بیشتر از عمل تحت تأثیر قرار نمىدهد شما مىبینید مردم از انبیاء و اولیا زیاد پیروى مىكنند ولى از حكما و فلاسفه آن قدر پیروى نمىكنند چرا؟ براى این كه فلاسفه فقط مىگویند، فقط مكتب دارند، فقط تئورى مىدهند... ولى انبیا و اولیا تنها تئورى و فرضیه ندارند عمل هم دارند آن چه مىگویند اول عمل مىكنند حتى این طور نیست كه اول بگویند بعد عمل كنند اول عمل مىكنند بعد مىگویند، وقتى انسان بعد ا زآن كه خودش عمل كرد گفت آن گفته اثرش چندین برابر است.(16)
بسیار اتفاق افتاده وقتى از جوانان مىپرسیم چرا به مسجد نمىروى؟ مىگویند فلان مسجدى نماز جماعتش ترك نمىشود ولى در عمل فلان كار را مىكند. او انتظار چنین رفتارى را از الگوهاى جامعه ندارد. از این رو نسبت به همه چیز بدبین و بى اعتماد مىشود.
در شرایط كه جوان به الگو گرایى و همانند سازى توجه خاص دارد باید روى كرد تازهاى به این مقوله ارزشمند صورت گیرد و الگوهایى متناسب با فرهنگ دینى به شكل جوان معرفى گردد و در دو بخش، سختافزارى و نرمافزارى شكل و محتواى مساجد، تغییر اساسى به وجود آید تا در تعامل جوان و مساجد، شاهد خیزشى همه جانبه باشیم.
8 - پاسخ گویى به پرسشهاى دینى جوانان:
یكى از راههاى استحكام پیوند میان مسجد و جوان، رفع نیاز فكرى و معنوى جوانان مىباشد. جوانان ذهن خلاق و جستجو گرى دارند و همواره به دنبال كشف حقیقت و حل مسائل و پاسخ گویى به شبهاتاند. علاوه بر آن امروز شبهه افكنى در حوزه فرهنگ دینى یكى از پر خطرترین جلوههاى تهاجم فرهنگى در عرصه تربیت دینى است این شبهات به قول استاد مطهرى، گذرگاه خوبى هستند اما عدم پاسخ گویى به آنها موجب تزلزل در عقاید واندیشههاى دینى آنان مىگردد و پایههاى تربیت دینى را سست مىگرداند. جوان اگر احساس كند كه مسجد محلى براى پاسخ گویى به سؤالات اوست و در آن شخصیت ارزشمند و فرهیختهاى است كه درد او را درك مىكند، خواه ناخواه به سمت و سوى او متمایل مىگردد و دیگران رانیز با خود همراه مىسازد. استاد مطهرى مىگوید: ما امروز از این نسل گله داریم كه چرا با قرآن آشنانیست چرا در مدرسهها قرآن یاد نمىگیرند حتى به دانشگاه هم كه مىروند از خواندن قرآن عاجزند البته جاى تأسف است كه این طور است اما باید از خودمان بپرسیم ما تاكنون چه اقدامى در این راه كردهایم؟ آیا با همین فقه و شرعیات و قرآن كه در مدارس است توقع داریم نسل جوان با قرآن آشنایى كامل داشته باشد؟ قرآن از مؤمنان مىخواهد كه سخنانشان محكم و استوار باشد »قولوا قولاًسدیاً؛(17) این نكته در تربیت دینى و جذب جوانان بسیار مهم و حیاتى است كه سخنان مربى باید(18) .
همچون سدى محكم جلوى امواج مختلف مقاوم باشد.
9 - پیوند مسجد با زندگى جوان:
اگر مساجد از خاصیت تك بعدى (معنوى گرایى) به سوى چند بعدى شدن سوق داده شود و اقدام عملى در جهت نیازهاى فردى و اجتماعى نسل جوان بردارد قطعاً در جذب جوانان موفق خواهد بود.
وجود برخى مشكلات زمینه ساز انحراف و بى رغبتى به دین یا كانونهاى دینى است. بیكارى، عدم ازدواج و عدم تأمین معیشتى زمینه دین گریزى و سستى نسل جوان را فراهم مىسازد. از جوانى كه در آتش غریزه جنسى مىسوزد و بر اثر بى كارى و عدم امید به آینده سر از یأس و ناامیدى در مىآورد و مأمنى براى حل مشكلات خودنمى یابد چگونه انتظار رغبت به نماز و دین مدارى از او مىتوان داشت. دین خردگرا و حكمت مدار اسلام در كنار مسایل معنوى بر مسایل مادى و اقتصادى نیز تأكید مىكند و فقر را مایه كفر معرفى مىكند چنان كه از پیامبر (ص) نقل است كه فرمود: كاد الفقر ان یكون كفراً؛ رهبران دینى و الگوهاى جامعه باید خود را با مشكلات(19).
جوانان درگیر كنند و در حد امكان در حل آن بكوشند تا از این طریق پیوند عاطفى برقرار گردد. مردم دل به كسى مىدهند و خانه دل را حریم كسانى مىسازند كه با درد و رنج آنان آشنا و با غم هایشان محرم و در راه خدمت به آنان كوشا باشند.
در این راستا پیشنهاد مىشود در مساجد ستاد رفع مشكلات جوانان تأسیس گردد و معتمدین محل از اهل مسجد در سامان دهى معیشت جوانان، كاریابى، آسان سازى ازدواج و غیره مشاركت نمایند.
پس بیائیم در نگرش و روش خود به دو مقوله ارزشمند مسجد و جوان تجدید نظر نماییم و بین این دو علقهاى ناگسستنى برقرار سازیم.
-------------------------------------------------------------------------------------------------------
منابع:
1 - غرر الحكم، ج 1، ص 185.
2 - همان، ج 4، ص 329.
3 - وسائل الشیعه، ج 7، ص 168.
4 - محجة البیضاء، ج 3، ص 122.
5 - استاد مطهرى، حماسه حسینى، ج 2، ص 101.
6 - بحار الانوار، ج 100، ص 93، چاپ بیروت.
7 - غرر الحكم، ج 3، ص 367.
8 - آل عمران(3)، آیه 159.
9 - دكتر محسنى، دكتر دادستان، روانشناسى رشد، ص 153.
10 - طه ، آیه 88.
11 - پیوند، ش 243، ص 32.
12 - اصول كافى، ج 1، ص 44.
13 - نهج البلاغه، قصار 70.
14 - استاد مطهرى، ده گفتار، ص 67.
15 - پیوند، ش 244، ص 50.
16 - استاد مطهرى، حماسه حسینى، ج 2، ص 106.
17 - مطهرى، ده گفتار، ص 189.
18 - احزاب ، آیه 70.
19 - اصول كافى، ج 2، ص 310.
منبع:namaz.namaz.ir