عفو، گذشت از مجازات است ولی صفح یک درجه بالاتر است. صفح این است که انسان نه تنها آن مجازات معمول را انجام نمی دهد بلکه اصلا نامش را هم نمی برد، به روی طرف هم نمی آورد، اسمش را هم نمی برد و لهذا اولیاء الله همیشه مقامی بالاتر از عفو دارند یعنی عفو آنها به صورت صفح است. انس بن مالک در خانه رسول خدا (ص) خدمت می کرد. می گوید رسول اکرم (ص) در بسیاری از اوقات روزه می گرفتند و بعد هم غذای بسیار ساده ای، چه هنگام سحر و چه افطار می خوردند و معمولا افطاری ایشان یک مقدار شیر بود که من تهیه می کردم. یک شب که ایشان با عده ای از صحابه بودند خیلی دیر به منزل آمدند، آنقدر دیر که من خیال کردم ایشان در منزل یکی از اصحاب افطار کرده اند. من هم شیر را خودم خوردم و بعد هم رفتم و خوابیدم. وقتی که آمدند حس کردم که ایشان هنوز افطار نکرده اند. ( ظاهرا انس بن مالک از کسی پرسید که آیا رسول اکرم (ص) امشب جایی مهمان بودند و او گفت نه) هیچ چیز دیگری هم در دسترس نبود. رفتم و خودم را مخفی کردم. ایشان وقتی دیدند چیزی موجود نیست رفتند و خوابیدند. انس که خود قصه را بازگو کرده است و نه رسول اکرم، می گوید رسول اکرم (ص) تا زنده بودند چیزی در این مورد به روی من نیاوردند. این را می گویند صفح. قرآن می فرماید عفو کنید و صفح کنید.
برگرفته از کتاب حکایت ها و حکمت ها
مجموعه داستان های آثار استاد شهید مرتضی مطهری
