مسجد جامع سنندج - كردستان
آشنایی با مسجد جامع سنندج - كردستان
اندیشه > دین - همشهری آنلاین:
مسجد جامع سنندج یا دار الاحسان در دوره قاجار ساخته شده و در قلب این شهر قرار دارد
این مسجد كه شكوه عینی معماری اسلامی دوره قاجار است، توسط والی وقت این شهر بنا شد و به دلیل ویژگیهای خاص یكی از آثار تاریخی و دیدنی استان كردستان به شمار میرود.
مسجد - مدرسه دارالاحسان با حمایت فتحعلی شاه قاجار و توسط امان الله خان اردلان والی وقت كردستان ساخته شد و امروزه مسجد جامع سنندج نام دارد.
این مسجد باشكوهترین و زیباترین مسجد استان كردستان، به لحاظ سبك معماری و تزیینات وابسته به معماری است. مسجد جامع سنندج در بافت قدیم و در مجاورت و نزدیكی قلعه حكومتی قرار داشته است.
از جمله ویژگیهای بارز این مسجد استفاده از عالیترین مصالح ساختمانی در ساخت و تزیینات آن است، كه با كاشیكاری خشتی وسیعی توام با كتیبه و نوشته همراه است و در متن كتیبهها هریك به مضمون خاصی اشاره شده است.
استفاده از آیات قرآنی در سطح وسیعی از نماها، ستون ها و دیوارهای داخلی و خارجی مسجد به وفور دیده میشود.
در بنای دارالاحسان شاعرانی همچون میرزا فتح الله كردستانی متخلص به خرّم، میرزا صادق اصفهانی متخلص به ناطق، مجدالممالك متخلص فرهی و جوهری اشعار نغزی سروده اند كه در شعرشان تمجید از والی، شكوه و عظمت، وجه تسمیه و كاركرد بنا در دو نقش مدرسه و مسجد مورد توجه است.
بر اساس تاریخهای موجود در كتیبهها و اشعار فارسی، مسجد طی سالهای 1226 تا 1232 هجری قمری ساخته شده است.
مسجد جامع دارای یك حیاط، شبستان ستوندار و دو ایوان است كه یكی رو به شرق و دیگری رو به سمت قبله، حجره ها، مدرسهها، مدخل ورودی، راهروهای جانبی، فضای مردهشوی خانه و دو مناره این بنا روی ایوان رو به شرق ضلع غربی حیاط مدرسه ساخته شده است.
ایوان رو به شرق مسجد كه در ضلع غربی حیاط مدرسه قرار دارد، علاوه بر عملكرد یك ایوان با شكوه، مدخل ورودی به داخل شبستان مسجد است. در نمای بیرونی ایوانهای شرقی و جنوبی مسجد، آیات بسیاری به كار برده شده.
این مسجد دارای 24 ستون سنگی با سر ستونهای مزین به مقرنس كاری است. بدنه این ستونهای سنگی به طور قابل توجهی با تزیینات طنابی شكل حجاری شده و در روی پایه آنها طرح گل و بوته نقش بسته است و در بخش فوقانی آن ها از آیات و سوره های مختلف ولی متناسب استفاده شده است.
از دیگر تزئینات زیبای این مسجد - مدرسه می توان به آجر های لعاب داده شده این مجموعه اشاره كرد كه با تبحر خاصی در كنار كاشی ها قرار داده شده اند و در قسمت حیاط این مجموعه به صورت گره چینی نمونه هایی از تزینات این بنا را می توان به وفور دید همچنین استفاده از چوب های تزیینی در پنجره ها كه به صورت فخر و مدین در حجره ها اجرا شده است نمونههایی از تزیینات این مسجد - مدرسه است.
در كاشی كاریهای 7 رنگ نمای ایوانهای مسجد، طرحهای گل و بوته و اسلیمی به صورت ترنج و نیم ترنج و كاشیهای با طرحهای هندسی به صورت ستارههای 8 پر ایرانی و یا گلهای هندسی كار شده اند.
تزئینات سنگی ستون ها نیز یكی دیگر از شاخص های این بنا می باشد نوع حجاریهای صورت گرفته بر روی سنگها و همچنین مقرنسهای سنگی كه بر روی سر ستون اجرا شده است درون مسجد را بسیار زیبا كرده است در كنار این گچبریهای قوسهای درونی این بنا نیز یكی دیگر از شاخص های این مسجد - مدرسه است