اين روش نسبتا جديد از چندين دهه گذشته براي درمان برخي بيماريهاي مزمن مفصلي يا برخي ضايعات پوستي چون انواع كهير استفاده ميشد، اما از حدود 7 يا 8 سال پيش از آن براي ترميم و بهبود زخمهاي مزمن از اين روش بهره گرفته ميشود.
ورود اين روش به عرصه زيبايي و جوانسازي پوست و مو داستان ديگري دارد و مسيري را باز ميكند كه همچنان با ترديدهاي بسياري همراه است.
پيآرپي با وجود تاكيدي كه بر موفقيتاش در بازسازي پوست و كلاژنسازي، درمان ريزش مو و رفع پف و تيرگي دور چشم دارد، اما با عوارض ناشناختهاي همراه است كه بهرهگيري از آن را در حال حاضر با تامل بيشتري همراه ميكند.
دكتر سعيد شفيعيان، متخصص پوست و مو در گفتوگو با جامجم با تاكيد بر اينكه پيآرپي روشي است كه در حال حاضر اطلاعات زيادي در مورد عوارض آن وجود ندارد، ميگويد: مطالعات روي اين روش و تاثيرات آن بر جوانسازي پوست و مو همچنان ادامه دارد و تا رسيدن به نتايج قطعي، عوارض ناشي از آن و همينطور روشهاي درماني براي مقابله با اين عوارض همچنان ناشناخته است؛ به اين دليل، متخصصان پوست و مو به عنوان روشي مطمئن و تضمينشده درماني از آن نام نميبرند.
پيآرپي چيست؟
پيآرپي (PRP) روشي درماني است كه از سه دهه گذشته براي بيماراني كه جراحي شدهاند و به علت خونريزي در طول مدت جراحي يا بعد آن به فاكتورهاي پلاكتي نياز داشتهاند، مورد استفاده بوده است.
مبناي اين روش، استفاده از عوامل انعقادي خون يا سلولهاي پلاكت است كه از طريق دستگاههايي با سرعت زياد از خون گرفتهشده از بيمار جدا ميشود و در ترميم و بهبود زخمها و نيز ترميم و بازسازي پوست و مو به كار گرفته ميشود؛ يعني پلاسماي تغليظشده به نقاط آسيبديده پوست يا ريشه موها تزريق ميشود (پلاسما 55 درصد حجم خون را تشكيل ميدهد كه 90 درصد آن آب و 10 درصد بقيه شامل املاح، قند، چربي و پروتئينهايي نظير فاكتورهاي انعقادي و آنتيبادي است.)
دكتر شفيعيان ميافزايد: سالهاست كه در بهبود زخمهاي مزمن چون زخم پاي ديابتي، زخم بستر يا زخمهاي ناشي از تصادفات از اين روش به طور موثري استفاده ميشود. طي سه يا چهار سال اخير هم تزريق اين پلاكتها به منظور تقويت رويش موي سر، درمان چين و چروك و از بينبردن پف و تيرگي دور چشم كاربرد دارد.
اين متخصص پوست ادامه ميدهد: به اين منظور، پلاسماي تغليظ شده خود فرد كه حاوي مقادير بسيار زيادي از پلاكت است، در نقاط مختلف تزريق ميشود. عملكرد پلاكتها باعث ميشود كه مناطق مورد نظر شروع به بازسازي و ترميم كنند و كلاژنسازي (كلاژن، فراوانترين پروتئين بدن كه در بافتهايي چون پوست يافت ميشود) به طور مجدد صورت بگيرد.
معجزه پلاكتها موقتي است
پژوهشگران دريافتهاند كه عملكرد پلاكتهاي خون نسبي است، به اين معنا كه عمر اثرات ترميمي پلاكتها در حوزه زيبايي پوست و مو كوتاهمدت است و بيش از چند ماه دوام نخواهد داشت.
دكتر شفيعيان در اين باره ميگويد: اتفاقي كه در فرآيند از بينبردن چين و چروكهاي پوستي به دنبال تزريق پلاكتها ميافتد، مربوط به كشيدگي پوست يا پديدهاي به نام «فيبروز» است و برخلاف تصور عموم به جوانسازي پوست مربوط نميشود. چنين اتفاقي حتي با واردكردن سوزنهاي معمولي به سطح پوست نيز ميتواند اتفاق بيفتد، به همين دليل اثرات ظاهري مثبت آن پس از چند ماه از بين ميرود.
وي تاكيد ميكند: در مورد درمان ريزش مو نيز آنچه به دنبال تزريق پلاكتها اتفاق ميافتد، اثرات موقتي دارد و پس از مدتي منجر به ايجاد الياف غيرعادي در انتهاي ساقه موها و كوتاه و كمپشتشدن آنها ميشود. يعني تزريق پلاكت در درازمدت به كاهش تراكم موي سر منتهي ميشود. در مورد رفع پف و تيرگي دور چشم هم اثرات ترميمي پلاكتها كاملا موقتي و كوتاهمدت است.
روشي در بوته آزمون و خطا
به گفته بسياري از متخصصان پوست و مو، روش پيآرپي در حال حاضر مراحل تحقيقاتي و آزمون و خطاي خود را طي ميكند.
چراكه عملكرد پلاكتها در فرآيند ترميم و بازسازي پوست موقتي است و بهرهگيري نتايج طولانيمدت از آن، تكرار اين روش را در عرض چند ماه ضروري ميسازد.
در حالي كه عوارض ناشي از تزريق پلاسما كه از مهمترين آنها ميتواند ايجاد فيبروز (كشيدگي موقت پوست) باشد با عوارضي همراه است كه ميتواند بسيار خطرناك باشد.
دكتر شفيعيان تاكيد ميكند: البته در مورد ترميم زخمهاي مزمن ميتوان از پيآرپي به طور موثر بهره گرفت، اما در ارتباط با موارد زيبايي و رشد و بازسازي موها و رفع چين و چروكهاي پوستي، در حال حاضر به عنوان يك روش درماني تضمينشده و بدون عارضه نميتوان به اين روش اعتماد كرد.
در دام تبليغات نيفتيد
نميتوان از اين نكته به راحتي گذشت كه برخي تبليغات كه در معرفي روشهاي نوين جوانسازي و ترميم پوست و مو ارائه ميشوند، بسيار اغواكننده است.
متخصصان پوست تاكيد ميكنند كه اگر نميخواهيد ازجمله كساني باشيد كه در دام تبليغات غيرواقعي اين نوع روشها ميافتند، در بهرهگيري از پيآرپي به اين نكات توجه داشته باشيد كه اين روش درماني به هيچ وجه جايگزين ساير روشهاي درماني رفع چين و چروك پوست نميشود، بلكه پيآرپي يك روش درماني كمككننده همراه و تا اندازهاي مكمل ساير روشهاست.
اين روشها را حتما تحت نظر يك متخصص مجرب انجام دهيد. فراموش نكنيد كه پيآرپي در درمان ريزش مو و رفع تيرگي دور چشم همه افراد پاسخ مثبت نميدهد. نكته آخر آن كه اين روش در اكثر كشورهاي پيشرفته دنيا هنوز به عنوان يك روش درماني تضمينشده معرفي نشده است.
