جايگاه و اهميت عيد غدير

پرسش:
عيد غدير براساس آيات و روايات از چه جايگاه و اهميتي برخوردار است؟ لطفاً به نحو اجمال پاسخ دهيد.
پاسخ: از منظر آيات و روايات جايگاه و اهميت عيد غدير به گونه اي توصيف شده است كه تحليل معنايي آن گستره دين شناسي، پيامبرشناسي، دشمن شناسي، سنت شناسي، امام شناسي و امت شناسي را دربر مي گيرد. خداوند متعال در قرآن كريم در آيات3 و 67 سوره مباركه مائده چهار وصف عظيم را براي غدير ذكر كرده است. اين اوصاف چهارگانه عبارتند از:
1- مأيوس شدن كفار از دست اندازي به دين
«اليوم يئس الذين كفروا من دينكم، فلا تخشوهم و اخشون» امروز كافران از دست اندازي به دين شما نااميد شده اند. بنابراين از آنها نترسيد و از من بترسيد.
2- كامل شدن دين
«اليوم اكملت لكم دينكم» امروز دين را براي شما كامل كردم.
3- تمام كردن نعمت هاي الهي
«واتممت عليكم نعمتي» نعمتم را بر شما (در اين روز) تمام گردانيدم.
4- راضي شدن به انتخاب دين اسلام(علي) براي مسلمانان
«و رضيت لكم الاسلام دينا» و خرسند شدم كه اسلام كيش (آيين) شما باشد. همچنين قبل از ماجراي غدير خداوند خطاب به پيامبراعظم(ص) مي فرمايد: «اي پيامبر آنچه از جانب پروردگار بر تو نازل شده است را ابلاغ كن، كه اگر اين كار را انجام ندهي، رسالت او را به جاي نياورده اي.»
از منظر روايات، غدير با تعابير و اوصاف والايي بيان شده كه عبارتند از:
1- غدير؛ عيد بزرگ خداوند متعال
امام صادق(ع) فرمود: «عيد غدير، عيد بزرگ خداوند متعال است.» (وسايل الشيعه، ج5 ص224)
2- غدير؛ عيد بزرگ پيامبران
امام صادق(ع) فرمود: «خداوند متعال هيچ پيامبري را مبعوث نكرد مگر اينكه عظمت روز عيد غدير را شناخت و آن را عيد گرفت. (همان)
3- غدير؛ عيد ولايت
شخصي از امام صادق(ع) پرسيد: «آيا براي مؤمنين غير از عيد فطر و قربان و روز جمعه عيد ديگري هم مي باشد؟»
امام صادق(ع) فرمودند: «آري عيد ديگري هم براي مؤمنين مي باشد و آن روزي است كه دستان مبارك حضرت علي(ع) در روز عيد غدير توسط پيامبر اسلام(ص) بالا برده شد، و مسأله ولايت حضرت علي(ع) برعهده زنان و مردان قرار گرفت و اين روز عيد ولايت مي باشد.» (همان)
4- غدير؛ عيد فروزان
امام صادق(ع) فرمود: «روز عيد غدير در ميان روزهايي مثل عيد فطر و قربان و جمعه همانند ماه در ميان ستارگان است» (اقبال، سيدبن طاوس، ص466)
5- غدير؛ روز درود و برائت
امام صادق(ع) فرمود: «بزرگ ترين و بهترين عيد، عيد غدير است. زيرا در آن روز اميرمؤمنان علي(ع) به عنوان پرچمدار مردم منصوب شد. در اين روز درود و سلام بر محمد و آل او فرستيد و از ستمگران به آنان برائت جوييد.» (بحارالانوار، ج97، ص117)
6- غدير؛ با عظمت ترين عيد و بهترين روز سال
روز غدير در آسمان ها مشهورتر از زمين است. (مصباح المجتهد، ص737)
امام صادق(ع) فرمود: «ارزش عيد غدير برابر با هشتاد ماه است، و شايسته است آن روز ذكر خدا و درود بر پيامبر خدا زياد گفته شود.»
7- غدير؛ سند فضيلت حضرت علي(ع)
حادثه غدير نشان داد كه بزرگ ترين و مهم ترين سند بر فضيلت و برتري حضرت علي(ع) بر تمام صحابه و ياران پيامبر اسلام(ص) در آن زمان بوده است، و مهم ترين پيام اين حادثه بزرگ اين بود كه اگر كسي اين قابليت و لياقت را مي داشت، او انتخاب مي شد. پس غدير گوياي فضيلت و برتري در تمام ابعاد وجود مقدس حضرت علي(ع) است.
8- غدير؛ جشن بزرگ تاريخ
اولين جشن بزرگ غدير، جشني بود كه اصحاب غدير در حضور پيامبر(ص) برگزار كردند و شاعران متعهدي همچون «كميت اسدي» و «ابوتمام طائي» اشعاري سروده و انشاء كردند. همه امامان به پاسداشت غدير پرداختند و در ضمن خطابه ها و سخنان خود از غدير ياد كردند و هر ساله روز غدير را جشن گرفتند و گرامي داشتند و بايد گفت كه جشن غدير به طور رسمي و علني پس از قرن ها ممنوعيت در سال 352هـ.ق در بغداد به وسيله «معزالدوله ديلمي» باشكوه بسيار انجام شد و به فرمان وي شهر را آذين بستند و به شيوه اعياد ديگر، بازارها را در شب بازگذاشتند.
9- غدير؛ خط بطلاني بر تفكر جدايي دين از سياست
در طول تاريخ هميشه زورمداران به دنبال جدايي دين از سياست بودند و دين را فقط در معابد و مساجد مي ديدند و سياست را مخصوص خود مي دانستند. غدير به اين طرز تفكر باطل و منحط پايان داد. پيامبر خدا(ص) به دستور حضرت حق مأمور شد با انتخاب حضرت علي(ع) و معرفي آن به مردم خط بطلاني بر تفكر پوسيده و منحط جدايي دين از سياست بكشد غدير نشان داد دين و سياست از حكومت جدا نيستند و فلسفه وجودي دين براي ايجاد حكومت و اجراي سياست الهي است. جمله معروف شهيد مدرس ناظر به همين مطلب است كه فرمود: «ديانت ما عين سياست ماست و سياست ما عين ديانت ماست.»