شیرین دختر شروین که به سیده ملک خاتون مشهور است, از زنان خوشنام و مدبر در تاریخ ایران میباشد, وی همسر على دیلمی ملقب به فخرالدوله حاکم ایالات ری و اراک و برخی مناطق مرکزی ایران بود که پس از درگذشت شوهرش به علت خردسال بودن فرزندش با صلاحدید امرا و مشاوران دولتی و همچنین پشتیبانی مردمی, بخاطر اشتهاری که در کیاست و عادل بودن داشت, در سال 988 میلادی زمام امور به وی سپرده شد. ابو علی سینا این نابغه ایران در فرار از پیگردهای ماموران سلطان محمود غزنوی به دربار سیده ملك خاتون پناهنده مى شود و چند صباحى در آرامش زندگى مى كند.
شهرت سیده خاتون تنها بخاطر عدل و انصاف , كفایت و خوشنامى و یا زن بودنش نیست, همچنین به سبب جواب دندان شكنی که در مقابل دعوت تهدید آمیز سلطان محمود غزنوی به وی می دهد نیز میباشد. روایت است سلطان محمود وقتی که بیشتر شهرهاى ایران را گرفت؛ چند بار در صدد گرفتن رى برآمد ولى هر بار سیده ملك خاتون بلطائف الحیل متوسل شد و محمود را بطریقى از این كار منصرف ساخت. تا اینكه محمود سرانجام مصم شد ملك رى را از سیده ملك خاتون بگیرد و در این زمینه بدو نامه ایى نوشت. سیده ملك خاتون براى وى پیغام داد كه این كار از دو حال بیرون نیست یا آنكه تو در این نبرد پیروز خواهى شد یا من, اگر تو پیروز شوى كه چندان قدر و بهائى ندارى, زیرا همه گویند محمود زنى را شكست داد, و اگر من فاتح شوم آبرو و حیثیت تو بر باد خواهد رفت و همگان گویند محمود با آن همه خدم و حشم از زنى بیوه شكست خورد. پس از مرگ سیده ملک خاتون درشهر رى, فرزندش رستم ملقب به مجدالدوله دیلمی به حکمروایی رسید, و در زمان او بود که سلطان محمود ری را تسخیر کرده, کتابخانه معروف ری را به آتش کشیده و صدها نفر از اندیشمندان و متفکران آنجا را به جرم زندیق و ملحد بودن به دار آویخت.
آرامگاه سیده ملک خاتون واقع در جاده خاوران تهران که به زیارتگاه امامزاده سیده ملک خاتون معروف است هرساله مورد بازدید هزاران نفر قرار میگیرد .
