سم بوتولينوم نوع A توسط باکتري خاصي توليد ميشود که ميتواند موجب مسموميت غذاها يا بيماري بوتوليسم شود. بوتاکس (نام شاخهاي که در پزشکي کاربرد دارد)شکل تصفيه شده غلظت کمي از اين سم است. هنگامي که مقدار کمي از اين ماده در عضلات خاص تزريق ميشود، ميتواند پيامهاي شيميايي که باعث ميشود تا عضله منقبض شود را مسدود کند.
زماني که عضله نتواند سفت و منقبض شود، پوست صاف شده و نرمتر به نظر ميرسد و چروکهاي آن کمتر ميشود. چرا تزريق بوتاکستزريق بوتاکس به طور گذرا و موقت عضلات زير پوست صورت را که باعث چروکيدگي صورت ميشود و شل کرده و اين چروکها کمتر مشخص ميشود. سازمان غذا و داروي آمريکا تزريق بوتاکس را براي سنين 18 تا 65 سال تاييد کرده که به عنوان درمان موقت چروکهاي پوستي خفيف تا شديد به کار رود.بوتاکس معمولا براي رفع خطوط ناشي از اين چروکيدگيها در اطراف لبها، با کنار ابرو و پيشاني هم به کار ميرود.چه زماني تزريق بوتاکس بهترين انتخاب است؟درمان با بوتاکس در نواحي زير کاربرد بيشتري دارد.- خطوط اخم بين ابروها و پل بيني- گوشه چشمها - چروکهاي صورت- خطوط و چروکهاي پوست گردنعلاوه بر اينکه تزريق بوتاکس در اين نواحي مخصوصا چروکهاي صورت کاربرد دارد، اين ماده همچنين ميتواند براي رفع چروکهايي که در اثر آسيب اشعه آفتاب ايجاد شدهاند هم به کار رود.التبه بايد به اين نکته توجه کرد که درمان خطوط اطراف دهان چندان توصيه نميشود چرا که عضلات اين نواحي در غذا خوردن و صحبت کردن کاربرد دارند. نوع پوست هر فرد، ضخامت پوستي و درجه و ميزان چروک، همه نقش مهمي در تعيين اين دارند که اين تزريقات موثر خواهند بود يا نه.بوتاکس و ساير بيماريهاعلاوه بر درمان چروکيدگي پوست، بوتاکس براي درمان چند بيماري ديگر مورد استفاده قرار ميگيرد که از جمله آنها، سردرد، کمردرد، مشکلات عضلات چشم، اسپاسمهاي عضلاني و تعريق بيش از حد است. همچنين محققان دانشگاه مايوکلينيک به تازگي دريافتند که درمان زخمهاي صورت بلافاصله با بوتاکس ممکن است ظاهر آن زخم را بهبود بخشيده و زخم کمتر مشخص شود. دانشمندان در حال تحقيقات بيشتري در اين زمينه هستند. و اما خطرات تزريق بوتاکس تزريق بوتاکس همانطور که ميتواند موجب درمان برخي مشکلات شود ميتواند خطراتي را هم به دنبال داشته باشد اما در صورتي که توسط يک پزشک متخصص و باتجربه انجام شود کاملا ايمن خواهد بود.برخي عوارض جانبي و خطرات تزريق بوتاکس عبارتاند از:- درد و سوزش اطراف محل تزريق- قرمزي - سردرد- پخش سموم اطراف منطقه تحت درمان، که ميتواند سبب بروز نشانههاي بوتوليسم شود- نشانههاي سرماخوردگي - تهوع- ضعف يا افتادگي گذراي عضلات صورت و علايمي مثل بلع سخت و مشکل، ضعف عضلاني، اشکال در صحبت کردن و مشکلات تنفسي را ايجاد کند.وسواس در انتخاب پزشکتزريق بوتاکس بايد تنها زير نظر يا توسط يک پزشک ماهر و متخصص انجام شود. چرا که در صورت تزريق اشتباه بيمار خطرناک خواهد بود. بنابراين به دنبال پزشکي باشيد که در شاخه پوست، گوش، حلق و بيني يا جراحي پلاستيک تخصص يا فوقتخصص داشته باشد. همچنين اين نکته اطمينان حاصل کنيد که اين پزشک در زمينه تزريق بوتاکس تجربه دارد. يک پزشک متخصص و کاملا ماهر در مورد فرايند درمان و نحوه انجام آن به شما توضيح داده و ميتواند در يافتن بهترين مکان و لوازم مورد نياز و کاملا بهداشتي به شما کمک کند.آمادگي پيش از تزريققبل از اينکه براي از بين بردن چروکها اقدام و برنامهريزي کنيد، بايد با پزشک مشورت کرده و از اينکه تزريق اين بوتاکس براي شما مفيد است يا نه مطمئن شويد.پزشک در اولين ملاقات در مورد اين موارد با شما صحبت ميکند.- تاريخچه پزشکي و معاينه جسمي. پزشک حتما در سوالاتي را در مورد بيماريهاي احتمالي شما و خانوادهتان از شما سوال ميکند.- استفاده از داروها. پزشک در مورد داروهايي که استفاده ميکنيد و اينکه آيا لزومي به قطع آنها وجود دارد صحبت ميکند. برخي داروهايي که لازم است قبل از انجام تزريق بوتاکس قطع شود عبارتاند از:- داروهاي رقيق کننده خون مثل آسپرين و وارفارين و يا هپارينالبته قبل از قطع اين داروها حتما با پزشک خود صحبت کنيد چرا که بهتر است افرادي که دچار مشکلاتي نظير تشکيل لخته، سکته يا حملات قلبي يا درد قفسه سينه يا حملات ايسکمي گذرا قفسه هستند به مصرف داروها ادامه دهند.در مورد انتظارات خود صحبت کنيدشما بايد با پزشکتان درمورد انگيزه فرد و انتظارات خود از درمان صحبت کنيد. پزشک حتما برايتان توضيح ميدهد که آيا بوتاکس ميتواند شما را به هدف خود برساند و توقع شما را برآورده کند يا نه.توجهات هنگام تزريقپزشک با استفاده از يک سوزن بسيار نازک مقدار کمي بوتاکس به عضله خاصي که قرار است چروکهاي آن رفع شود، تزريق ميکند. با انتخاب دقيق عضله پزشک تنها چروکهاي عضله را کم کرده و سعي ميکند ظاهر پوست شما به حالت طبيعي بازگردد.تعداد تزريقات هم بسته به عوامل زيادي از جمله وضعيت ظاهري صورت شما: تعداد چروکها و منطقه تحت درمان دارد.مثلا پيشاني ممکن است به 5 تزريق نياز داشته باشد.تزريق بوتاکس معمولا بين 10 تا 15 دقيقه طول ميکشد و معمولا در مطب پزشک انجام ميشود. ممکن کمي احساس درد داشته باشيد اما خيلي از افراد اين درد و ناراحتي را تحمل ميکنند. اين تزريق نيازي به بيهوشي ندارد.بعد از تزريقتزريق بوتاکس نيازي به استراحت در منزل ندارد. و فرد ميتواند به فعاليتهاي طبيعي و روزمره خود ادامه دهد. ممکن است چند ساعت بعد از تزريق سردرد داشته باشيد. اطراف منطقه تزريق را هرگز ماساژ ندهيد اين ميتواند سبب پخش بوتاکس به مناطقه ديگر صورت شود اگر اين اتفاق بيفتد: ضعف موقت صورت يا افتادگي و عضلات ايجاد خواهد شد.براي تاثير کامل درمان معمولا 2 هفته وقت لازم اطت و البته آثار دايمي نيست.از زماني که بوتاکس تاثير ميکند 3 تا 6 ماه طول ميکشد تا دوباره عضلات فعاليت خود را از سر بگيرند. بنابراين لازم است هر چند ماه يک بار اين فرآيند تکرار شود.