نرم افزار چيست؟
نرم افزار، معمولا بر روي ديسک فلاپي يا ديسک فشرده CD-ROM عرضه مي شود، اگر چه، هر روز نرم افزار هاي بيشتري بر روي شبکه جهاني اينترنت قرار مي گيرند و اين امکان را به شما مي دهند که بدون استفاده از CD يا فلاپي، نرم افزار مورد نياز خود را تهيه کنيد. در اغلب مواقع، قبل از اين که بتوانيد از رايانه استفاده کنيد، بايد نرم افزار، درون آن نصب شود. نصب يک برنامه ي کاربردي به معني انتقال تمامي اطلاعات مورد نياز، از ديسک اصلي(Original Disk) به ديسک سخت(Hard Disk) رايانه است. بعد از نصب برنامه، براي حفاظت ديسک هاي اصلي مي توان آن ها را در محيط مناسب نگهداري کرد. بسياري از رايانه هاي جديد با نرم افزارهايي که از پيش بر روي آن نصب شده اند عرضه مي شوند. اين رايانه ها داراي مزايايي هستند، از جمله، ممکن است شما نتوانيد ديسک اصلي را تهيه کنيد ولي نرم افزارهاي نصب شده در رايانه مي تواند به راحتي در رايانه اي که تازه بسته بندي آن باز شده است، استفاده شوند. حتي اگر در رايانه، اين مجموعه نرم افزارها وجود نداشته باشد همواره سيستم عاملي روي آن نصب مي گردد.
Microsoft Windows
براي استفاده مفيد از رايانه، قبل از هر چيزي به يک نرم افزار نياز است و نرم افزار نيز قبل از انجام هر کاري به يک سيستم عامل نياز دارد. سيستم عامل مورد استفاده در اغلب رايانه ها، Windows از شرکت ميکروسافت است. Windows از قبل بر روي رايانه ها نصب مي شود وبراي موارد ضروري معمولا بر روي يک CD-ROM نيز عرضه مي شود. سيستم عامل، رابطي است بين شما و رايانه. شما از اين سيستم عامل استفاده کرده و به رايانه مي گوييد چه کاري انجام دهد. در Windows مي توان از يک موش استفاده کرد که قادر است نشانگر روي صفحه نمايش را کنترل کند. با فشار دادن دکمه موش(Click) روي نشانه ها(icon)، تصويرهاي کوچکي که در اين سيستم عامل گنجانده شده، انتخاب گزينه از منو و نوشتن با کمک صفحه کليد، شما مي توانيد رايانه را کنترل کنيد و به آن دستور دهيد. وقتي که مي گويند يک نرم افزار تحت Windows اجرا مي شود، يعني اين نرم افزار انتظار دارد که درون رايانه ي شما Windows در حال اجرا باشد و در غير اين صورت اگر رايانه فاقد Windows باشد نرم افزار مورد نظر، نصب نشده و اجرا نخواهد شد. نرم افزارهايي که براي نگارش هاي قديمي تر ويندوز(سيستم عامل پيش ازWindows XP) يا MS-DOS طراحي شده اند، با رايانه اي که داراي سيستم عامل Windows جديد(مانند XP يا Vista ويندوز ويستا) است نيز اجرا مي شود، اما اين نرم افزارها نمي توانند از ويژگي هاي جديد Windows هاي نگارش جديد سود ببرند. از آن جايي که Windows(و ساير نرم افزارهايي که به آن نياز دارند) دستورات طولاني و پيچيده اي به رايانه مي دهند؛ به همين علت، به کار بردن رايانه ي شخصي قوي، مهم به نظر مي رسد. همان طور که سيستم هاي عامل و نرم افزارها پيچيده تر مي شوند براي اجراي اين نرم افزارها، به رايانه ي شخصي قدرتمند تري احتياج داريد. به همين دليل، روزي فراخواهد رسيد که رايانه هاي فعلي، ديگر قابل استفاده نبوده و کنار گذاشته شوند.
برنامه هاي کاربردي چيست؟
Windows به تنهايي نمي تواند براي کاربران سيستم، کمک موثري باشد و براي انجام بعضي کارهاي مفيد نياز است که نرم افزار يا برنامه هاي کاربردي به آن ها اضافه شود. برنامه ي کاربردي، برنامه يا قطعه اي از يک نرم افزار مي باشد که جوابگوي يک نياز خاص است. به عنوان مثال، يک ويرايشگر براي تايپ متن مواردي از قبيل: نامه ها، گزارش ها و کتاب ها است و يک صفحه گستر(Spreadsheet) براي کار کردن با اعداد، طراحي شده است و به صورت خودکار محاسباتي که دايما با ماشين حساب انجام مي شود را انجام مي دهد. همه ي برنامه هاي کاربردي براي انجام کارهاي روزانه و مستمر طراحي نشده اند. به هر حال، برنامه هاي کمک يا سودمند (Utilities) نوع ديگري از نرم افزار هستند. برنامه هاي کاربردي به منظور بر طرف کردن نيازهاي گاه و بي گاه اعمالي مانند اتصال رايانه شما به رايانه هاي ديگر، مرتب کردن ديسک سخت شما و کنترل بر روي ويروس ها طراحي شده اند. لزومي ندارد که برنامه هاي کاربردي حتما کارهاي جدي انجام دهند. مثلا بازي ها، يک نوع از برنامه هاي کاربردي هستند و در بازار، هزاران دايره المعارف، فرهنگ لغت و ساير مراجع ديگر وجود دارد. متاسفانه، مانند فيلم سينمايي که پايان آن نامشخص است، شما تا نرم افزاري را آزمايش نکنيد نمي دانيد خوب است يا نه. خوشبختانه نشرياتي مانند What Pc نرم افزارها را مورد ارزيابي قرار مي دهند. اگر خواسته باشيد نرم افزار مناسبي بخريد، بعضي از توليدکنندگان، نسخه هايي نمايشي از نرم افزار را ارايه مي کنند. بنابراين، شما مي توانيد قبل از خريداري، اطلاعات بيشتري درباره آن ها به دست آوريد. شبکه ي جهاني اينترنت نيز محيطي مناسب براي پيدا کردن ويژگي هايي اين چنيني است. اينترنت، يک مرجع مناسب براي نرم افزارهاي اشتراکي است که به صورت مجاني بر روي شبکه ي اينترنت قرار داده مي شوند و اگر مايل به استفاده از آن ها باشيد، شهريه اي ناچيز پرداخت مي کنيد. اغلب نرم افزارهاي اشتراکي، معمولا يک راهنما يا يک نسخه ي جديد از نرم افزار را که ويژگي هاي بيشتري دارد جهت ايجاد انگيزه براي استفاده ارايه مي کنند.