ناطق ، مهدویت و انتظار
آیا در سال 2012 جهان به پایان می رسد؟

ماجرا از این قرار است که حدودا از اواخر دهه 70 شمسی، کتب و جزواتی ترجمه شد ـ در خوشبینانه ترین حالت بدون هیچ گونه هدف خاصی ـ و در سطح وسیعی توزیع شد، دامنه چاپ و انتشار این کتب به شکلی است که گاه برخی از آنها چند بار تجدید چاپ شدند، این در حالیست که بعضا بهترین آثار ادبی و علمی در ایران سالها در قفسه کتاب فروشی ها خاک می خورد.
تناقض بزرگی که رخ داده است اینجاست، که برای اثبات روز رستاخیز و وجود و ظهور حضرت بقیه الله از تولیدات کسانی استفاده شود که تمام سعی خود را در شرق هراسی، به ویژه اسلام هراسی در سال های گذشته به خصوص پس از یازدهم سپتامبر 2001 به کار گرفتند.
در کتاب ها و فیلم ها و مستندها، آنها از روزی می گویند که افرادی از مشرق زمین و مشخصا ایران به غرب حمله می آورند و حکومت کلیسا (که به ایالات متحده تعبیر می شود) را به پایان می برند و با این شیوه قصد دارند افکار عمومی را در ضدیت با مردم ایران آماده کنند و عجیب است که این آثار مورد توجه قرار می گیرد .
برای اثبات اینکه سال 2012 پایان جهان است، درست از مرجعی بهره برداری شده است، که از مخالفان اصلی این خرافه بزرگ به شمار میرد؛ ناسا!تاسف آور آنکه برخی در ایران سال 1389، که برخی معتقدند در پیشرفته ترین و متعالی ترین حالت سالیان قبل قرار گرفته است، چنین به این خرافات بها می دهند و حتی راه نفوذ آن را در اذهان دیگران باز می کند.در اینجا به رواج یک دروغ بزرگ نگاهی داریم و مستندات آن را بررسی کردیم.
"... و اما ظهور الفرج فإنه إلی الله تعالی ذکره و کذب الوقّاتون"
(و اما آشکار شدن فرج وابسته به اراده حق تعالی است و وقت گزاران دروغزنانی بیش نیستند)
ماجرا از وبلاگ های شروع شد. البته اصلا وبلاگ هایی که قصد فروش سی دی ها پیشگویی، کتب زرد که متاسفانه وزارت ارشاد به آنها مجوز داده و در سطح کثیری چاپ و توزیع شدند و همچنین فیلم سال 2012 را داشتند. اما بعد به طرز عجیبی این نوشته های غیر علمی در سطح گسترده در اینترنت منتشر شد.در این وبلاگ ها نوشته شده است که جهان در سال 2012 به پایان می رسد. طبق نظرات نوستراداموس(که وی را تا حد یک پیامبر الهی بالا می برند) در این سال اتفاق فوق العاده ای خواهد افتاد، که این پیشگویی را تقویم مایاها و ناسا هم تایید می کنند.

حال این رخدادهای بزرگ چه خواهد بود؟ وبلاگ های مزبور تلویحا این اتفاق را به ظهور حضرت بقیه الله یا آخر الزمان مربوط می سازند. گفتن از پایان جهان در این سال و رواج خرافات زیاد هم جدید نیست، استفاده از خرافات و پیشگویی ها برای پیشبرد اهداف سیاسی و مالی هم کار امروز و دیروز نیست. به اندازه عمر مدنیت بشر، این شیوه نیز مورد بهره برداری قرار گرفته است. دیروز جادوگران در اروپای قرون وسطا بودند، امروز مستند سازان جدید.
این عبارت را در گوگل سرچ کنید: «پایان جهان در سال 2012» نتیجه حیرت آور است، به ازای هر 250 ایرانی، یک صفحه از این خزعبلات غیر علمی ایجاد شده است!این نوشته عجیب و غریب که با تغییرات کوچکی تقریبا در همه وبلاگ ها و پیج ها تکرار شده است به سه سند استناد کرده است. نخست، تقویم مایاها (قومی که در گذشته صاحب تمدن و دانش بوده)، دوم پیشگویی های نوستراداموس و در پایان «هشدار ناسا (سازمان فضایی آمریکا) » که این آخری از همه جالب تر است.
نوستراداموس شاعر، پزشک و شیاد بزرگ یهودی زاده:

باید تکلیف خودمان را روشن کنیم؛ آیا قرار است به حرف های کسی استناد شود که حتی پیش گویی های وی در زمان حیات خودش نیز رخ نداده؟بنای این خزعبلات غیر علمی و غیر مستند، پیشگویی های نوستراداموس است. نوستراداموسی که بر اساس نوشته ویل آریل دورانت، (مورخ و اندیشمند شهیر معاصرک) در کتاب ارزشمند تاریخ تمدن، در عصری رقت آور می زیسته که دوران سیاه جهل و نادانی اروپا به شمار می رود که نهایتا با روشنگری های لوتر به پایان رسیده و به عصر رنسانس و تجدید حیات فکری اروپا می انجامد.
حالا قرار است ایران سال 1389، که باید در زمینه علمی ترقی های چشم گیری نیز داشته باشد، اندیشه های چنین فردی ترویج شود؟ که حتی در عصر خودش هم زیاد معتبر نبوده؟
نوسْتِرآداموس(به فرانسوی: Nostradamus) با نام واقعی «میشِل دی نُسْتْرِدام» (Michel de Nostredame) یک پیشگوی فرانسوی بود.پدر او «پیر دی نستردام» در یک خانواده یهودی متولد شد و پس از ازدواج با یک زن کاتولیک به مسیحیت گروید.(منبع: اینجا كلیك كنید)
پیشگویی نادرست نوستراداموس:
جالب است که پیشتر گفته می شد بر اساس نظر نوستراداموس پایان جهان در سال 3797 میلادی رخ خواهد داد؛ حال چگونه این تاریخ بیش از یکهزار سال طی فقط چند سال اخیر عقبتر کشیده شده است خدا می داند!بسیاری از دانشمندان به لحاظ سطحی و مبتذل بودن بحث نوستراداموس وارد این حوزه نشدند، اما برخی نیز با نگاه به وسعت مقبولیت تفکرات وی از سوی عوام الناس، دست به روشنگری هایی در مورد او زدند.

ویل دورانت نویسنده کتب معروف: تاریخ تمدن، لذات فلسفه، تاریخ فلسفه و... در مورد نوشته ها و اشعار نوستراداموس معتقد است : چنان ماهرانه در لفاف ابهام پیچیده شده بود که هر سطر آن می توانست تقریباً بر هر واقعه ای از تاریخ آینده انطباق یابد.
دورانت در مورد او می نویسد:
کتاب نوستراداموس مشتمل بر صدها فقره پیشگویی به زبان فرانسه گنگ و مبهم است و قابل تفسیر و تأویل های متفاوت و حتی متعارض. او در این کتاب به پیشگویی حوادث از نیمه سده شانزدهم تا «پایان جهان» پرداخته که به زعم او در سال 3797 میلادی رخ خواهد داد. مطالب کتاب «چنان ماهرانه در لفاف ابهام پیچیده شده بود که هر سطر آن می توانست تقریباً بر هر واقعه ای از تاریخ آینده انطباق یابد.» (ویل دورانت، تاریخ تمدن، ترجمه فریدون بدره ای و دیگران، تهران: سازمان انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی، 1368، ج 6، ص 1014)
مبلغان نوستراداموس مدعی اند که او اعدام چارلز اوّل، پادشاه انگلیس، و لویی شانزدهم، پادشاه فرانسه، آتش سوزی سال 1666 لندن، ظهور و سقوط ناپلئون اوّل، ظهور هیتلر و بسیاری از حوادث دیگر را پیش بینی کرده است. این در حالی است که نوستراداموس از پیشگویی نزدیک ترین حوادث زمانش عاجز بود. به نوشته ویل دورانت، «نوستراداموس برای شارل نهم عمری نود ساله پیشگویی کرد که ده سال بعد در 24 سالگی زندگی را بدرود گفت.» (همان مأخذ، ص 1013)

((شارل نهم: پادشاه فرانسه از دودمان والوا، نوستراداموس ـ که هم عصر او بود ـ برای او عمری 90 ساله پیش بینی کرده بود. اما دوران حکومت او از 5 دسامبر 1560 آغاز و در 30 مه 1574 پایان یافت. شارل دوم که متولد 27 ژوئن 1550 میلادی بود، در 30 مه 1574 (در 24-25 سالگی) سرانجام اشتباها به وسیله مادرش به قتل رسید. کاترین دو مدیسی در حالی که قصد داشت داماد خود هانری دوناوار را به وسیله یک کتاب آغشته به سم به قتل برساند به علت یک اشتباه باعث قتل پسر خود شد.))
نوستراداموس و سیاست:

شاید نوستراداموس بهترین گزینه برای غربی باشد که به دنبال توجیه فعالیت ماشین جنگی خود است.حوادث 11 سپتامبر 2001و....، دست مایه و بهانه لشکر کشی ایالات متحده به خاورمیانه مبدل شد. فیلمسازان و گروه های مستند سازی برآن شدند که حوادث صبح یازدهم سپتامبر را با پیشگویی های نوستراداموس تطبیق دهند و سپس به شباهت سازی دولت های سیاسی حاکم، به ویژه در منطقه خاورمیانه با لشگر شر آخرالزمان برآمدند.
آمریکا با سوء استفاده از این پیشگویی نوستراداموس حادثه دلخراش و تروریستی 11 سپتامبر را تشریح کرده و بعد از آن، با ساخت مستندها و فیلم هایی، می کوشند تا رخدادهایی را در آینده که غالبا دو جبهه حق و باطل و جنگ صلیبی مدرنی را تصویر می کنند را برای افکار عمومی آماده سازند.
ژاک هالبورن مفصلا بیان میدارد که«پیشگوییهای» نوستراداموس در واقع مطالبی جعلی هستند که بعدها توسط افرادی با اهداف سیاسی نوشته شدهاند. اگرچه احتمالا هالبرون بیش از هر کس دیگری در مورد این متون و اسناد مربوطه میداند(وی به کاوش و تحقیق در مورد بسیاری از آنها کمک کردهاست)، اما نظریات وی را بسیاری از دیگر متخصصان در این زمینه رد کردهاند(برای مطالعه بیشتر به صفحه نوستراداموس در ویکی پدیا در قسمت Alternative views مراجعه کنید)
شهبازی نویسنده تاریخ ایرانی، در مقاله ای به شیوه های سود جستن از پیشگویی در بازار سیاست پرداخته و می نویسد: در سال 1981، حدود سه سال پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران، اورسن ولز Orson Welles و کمپانی برادران وارنر فیلمی 84 دقیقهای درباره «پیشگوییهای نوستراداموس» عرضه کردند که در ایران نیز به وسعت توزیع شد.

((پوستر فیلم"The Man Who Saw Tomorrow" به سال 1981، که پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران ساخته شد و سعی در شبیه سازی وقایع آن دوره با پیشگویی های نوستراداموس داشت.))
در این فیلم، نوستراداموس در مقام پیشگویی بزرگ جلوهگر میشود. طبق این پیشگوییها ایران و جهان اسلام با كشورهای كمونیستی متحد خواهند شد و در سال 1999 میلادی ایالات متحده آمریكا را آماج حمله اتمی قرار خواهند داد.(مقاله ویكی پدیا در مورد این فیلم (اینجا كلیك كنید) به این یادداشت درباره پیشگوییهای نوستراداموس و اورسن ولز در فیلم فوق (اینجا كلیك كنید) هم توجه كنید. اورسن ولز (1915- 1985) (اینجا كلیك كنید) كارگردان و بازیگر سرشناس سینمای سده بیستم غرب است كه پیوندهای عمیق او با كانونهای صهیونیستی پوشیده نیست؛ و میدانیم كه این تعلق موروثی بود. بهگفته اورسن ولز، مادر بزرگ او در مراسم تدفین پسرش (پدر اورسن ولز) مناسك شیطان پرستان را انجام میداد. (فرانك برادی، زندگینامه اورسن ولز، نیویورك، 1989، ص 14)

اورسن ولز، سازنده یهودی فیلم "The Man Who Saw Tomorrow"
تاریخ و نوستراداموس؟
نکته دیگر که ظاهرا از نظر برخی از رواج دهندگان پایان جهان نادیده گرفته شده است اینجاست که اصلا وجه بارز و متمایز رباعیات و اشعار نوستراداموس که پیشگویی هایش را با آنها مکتوب کرده است، اینجاست که هچ تاریخی برای آنها ذکر نشده است.تمامی نوشته ها تا حد زیادی مبهم و مخدوش و بدون تاریخ هستند، این هم یک شگرد ماهرانه است .احتمالا به اندازه کافی مستندات در مورد کذب بودن ادعاهای نوستراداموس ارایه شده و زمان است که به دومین دروغ شاخدار بپردازیم!
دروغی از طرف ناسا:
از موضوع نوستراداموس خارج شویم و به تاییدات ناسا در مورد این خرافه بزرگ بپردازیم. اگر چیزی در مورد فالگیرها بدانید، پس شما هم با یک شگرد عمومی آشنا هستید. هیچ چیز قطعی گفته نمی شود و نشانه های عموی ارایه می شود که بنا به میل شما می تواند هر کسی باشد «شخصی که در نام او حروف الف و ی وجود دارد» که دست بر قضا در بیشتر نام ها هم این حروف هست. «فردی بلند قد و باریک دوست شماست»که احتمالا هر کسی با حداقل ارتباطات اجتماعی چنین شخصی را می شناسد و....

در نوشته ای با عنوان "پایان جهان" هم از این شگرد سود برده شده است، نوشته شده:
«یکی از اساتید هم اطلاعاتی در این مورد داشت، جالب است که گفت ما به ناسا یک ایمیل فرستادیم و پرسیدیم که آیا سال 2012 اتفاقی در کهکشان خواهد افتاد؟ ناسا پاسخ داده بود که نارسایی هایی مشاهده می شود.»
بسیار خب، اما این نارسایی ها می توانند تمام جهان را زیر و رو کنند و تاییدی بر پیشبینی جناب نوتراداموس باشند؟ اجازه بدهید به جای استناد به ایمیل شخصی یکی از اساتید نویسنده این مطالب، پاسخ را در سایت رسمی ناسا جستجو کنیم.
عبارت 2012 را در میان محتویات سایت ناسا جستجو کنید؛ یافته هایی چنین خواهید یافت:
A Scientific Reality Check
«2012 پایان واقعیات علمی»
Beginning of the End or Why the World Won't End?
«2012 آغاز یا پایان جهان نیست؛ چرا؟»
The Great 2012 Doomsday Scare
«وحشت بزرگ روز قیامت در 2012»
این عناوین به ما می گویند که ظاهرا خرافه پرستان فقط در ایران نیستند و در همه جای دنیا، آنقدر خرافات وجود دارد که سایت ناسا اینطور به شایعات پاسخ دهد.
حال به متن این مقالات بپردازیم. ناسا ظاهرا به دلیل حجم انبوه سوالات مردم ، بخش های ویژه ای را به سوالات تکراری اختصاص داده است.
سوال شده: در سایت های اینترنتی بسیار در خصوص پایان جهان در سال 2012 سخن گفته شده است؛ ایا این حقیقت دارد؟و پاسخ این است: هیچ رخداد بدی در سال 2012 پیش بینی نمی شود. از نگاه علمی زمین ما لااقل تا 4 میلیارد سال دیگر می تواند عمر کند، هیچ دانشمندی در جهان هشداری در خصوص تهدیدی برای سال 2012 نداده است!
سوال شده: اما تقویم مایا ها در 21 دسامبر 2012 به پایان می رسد. پاسخ داده شده: ممکن است تقویم آشپزخانه شما هم در تاریخی مشخص تمام شود، این به معنای پایان جهان نیست! تقویم مایا در زمانی تمام و در زمانی آغاز می شود.
در جایی دیگر در همین سایت در مورد تقویم مایاها گفته شده است، مایاها قوم باهوشی بودند و دستاوردهای آنها می تواند مورد علاقه مورخان و باستان شناسان قرار گیرد، اما تکنولوژی های کنونی بشر بسیار پیشرفته تر و قابل اتکا تر از تقویم های مایاها هستند.
ماجرای قوم پیش گو:
محققان مختلفی درباره اینکه آیا فاجعهای در سال ۲۰۱۲ رخ خواهد داد،بحث کردهاند و به این نتیجه رسیدهاند که نشانههای رستاخیز قریب الوقوع(پدیده ۲۰۱۲) نه در عقاید باستانی مایاها یافت شده نه در مطالعات علوم معاصر.مایاشناسان سر شناس نیز درباره اینکه آیا سال ۲۰۱۲ پایان دوره تقویم این قوم است، و آیا این تاریخ سرآغاز دورهای جدید برای بشریت است بحث کردهاند و بیان داشتهاند که این عقاید برداشتهای نادرست از تاریخ مایاها است.
در باورهای امروزه این قوم نیز پدیده ۲۰۱۲ کاملا در تضاد با عقاید آن هاست. همچنین در منابع قدیمی این قوم نیز پیدا کردن سر نخهایی از بیان این موضوع بسیار نادر و کمیاب است.این امر بیان کننده این است که حتی در میان بزرگان قوم مایا نیز اختلافات بسیاری بر سر این حقیقت این موضوع وجود دارد.همینطور اخترشناسان و دانشمندان علوم طبیعی دیگر نیز این نظریه را رد کردهاند(منبع: نیویورک تایمز 2007 / اول جولای 2007)
سه ستون نوشته شده توسط مایایی ها: ستون سمت چپ نشاندهنده ی تاریخ 8.5.16.9.9 یا 156 میلادی است.دانشمندان ناسا می گویند اگرچه مایاها با ذکاوت تقویمی فوق العاده(برای زمان خود با امکانات و دانش آن دوران) طراحی کردند، اما دقت دانش امروز قابل مقایسه با یافته های مایاها نیست و این یافته ها بیشتر می تواند برای باستان شناسان جالب باشد. ضمن آنکه در مورد تاریخ پایان تقویم مایاها نیز اختلاف نظرهای جدی وجود دارد.
فیلم 2012:
حتما به خاطر دارید جنجال و هیاهویی که به خاطر فرارسیدن سال 2000 براه افتاده بود. انبوهی از کالاها و تولیدات رسانه ای نظیر قطعات موسیقی، فیلم، مستند، تولیدات مطبوعاتی و... تا پایان سال 1999 بفروش رسیدند و سود خوبی نصیب کمپانی ها کردند.گفته می شد چون تاریخ و ساعت رایانه ها در سال 2000 برابر با 00:00:00 خواهد شد، رایانه ها قدرت تشخیص زمان را نخواهند داشت و جهان وابسته به رایانه امروز متوقف خواهد شد، یا دست کم خسارات زیادی بر جای خواهد گذاشت.سال 2000 هزاره میلادی تحویل شد و هیچ اتفاق خاصی در هیچ کجای دنیا رخ نداد. تنها میلیاردها دلار پول در تمام جهان به نفع تولید کنندگان آثار در خصوص بحران سال 2000 جابجا شد.
اینک سال 2012 در پیش است و فیلم و مستند های مربوط به 2012!
در مورد فیلم 2012 که به فروش افسانه ای ، البته با کمک رواج همین خرافات در سطح جهان دست یافت نیز نظرات مختلفی وجود دارد. این فیلم تقریبا بر اساس پیش بینی های مایاها و اقوام گذشته ساخته شده است.

باورهای ایرانی-اسلامی
اگرچه در تلاشی مرموز، طی سال های گذشته سعی شده است این طرز فکر را که مشخصا مستندها و فیلم های آن توسط کمپانی های فیلم سازی غربی تهیه می شوند را به باور های شیعه پیوند بخورد، اما باید توجه داشت که مبنای قضاوت یک مسلمان شیعه در درجه اول کتاب مقدس قرآن و در درجه دوم احادیث و روایات است.

بر خلاف آنچه امروز تبلیغ می شود، در شریعت اسلام، واقعه بزرگ رستاخیز «که زمان رخداد آن برای هیچ کس حتی پیغمبر اسلام معین و مشخص نیست »هرچند هولناک است، اما بر اساس تعلیمات اسلام که با خرافات وارداتی کاملا در تضاد است، در روز واقعه تنها تبهکاران و جنایتکاران در هراسند و نیکوکاران اسایش و اطمینان قلبی خواهند داشت.
در قرآن به طور خاص و بدون هیچ گونه ابهامی، تخمین و بیان تاریخ وقوع قیامت و رستاخیز مردود شمرده شده است. حتی در ایاتی از قرآن، خداوند به پیغمبر خاتم امر می کند که به کسانی که از او در مورد ساعت پایان جهان سوال می کنند بگوید که ساعت آن بر هیچ کس حتی بر من (حضرت محمد (ص) ) مشخص نیست و به لحظه ای ممکن است فرا برسد.
"یَسْأَلُونَکَ عَنِ السَّاعَةِ أَیَّانَ مُرْسَاهَا قُلْ إِنَّمَا عِلْمُهَا عِندَ رَبِّی لاَ یُجَلِّیهَا لِوَقْتِهَا إِلاَّ هُوَ ثَقُلَتْ فِی السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ لاَ تَأْتِیکُمْ إِلاَّ بَغْتَةً یَسْأَلُونَکَ کَأَنَّکَ حَفِیٌّ عَنْهَا قُلْ إِنَّمَا عِلْمُهَا عِندَ اللّهِ وَلَکِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ لاَ یَعْلَمُونَ
از تو در باره قیامت مىپرسند [که] وقوع آن چه وقت است بگو علم آن تنها نزد پروردگار من است جز او [هیچ کس] آن را به موقع خود آشکار نمىگرداند [این حادثه] بر آسمانها و زمین گران است جز ناگهان به شما نمىرسد [باز] از تو مىپرسند گویا تو از [زمان وقوع] آن آگاهى بگو علم آن تنها نزد خداست ولى بیشتر مردم نمىدانند" :جزء نهم قرآن کریم / سوره الأعراف آیه 187
" إِلَیْهِ یُرَدُّ عِلْمُ السَّاعَةِ وَمَا تَخْرُجُ مِن ثَمَرَاتٍ مِّنْ أَکْمَامِهَا وَمَا تَحْمِلُ مِنْ أُنثَى وَلَا تَضَعُ إِلَّا بِعِلْمِهِ وَیَوْمَ یُنَادِیهِمْ أَیْنَ شُرَکَائِی قَالُوا آذَنَّاکَ مَا مِنَّا مِن شَهِیدٍ
دانستن هنگام رستاخیز فقط منحصر به اوست و میوهها از غلافهایشان بیرون نمىآیند و هیچ مادینهاى بار نمىگیرد و بار نمىگذارد مگر آنکه او به آن علم دارد و روزى که [خدا] آنان را ندا مىدهد شریکان من کجایند مىگویند با بانگ رسا به تو مىگوییم که هیچ گواهى از میان ما نیست " :جزء بیست و پنجم قرآن کریم/ سوره فصلت ایه 47

پی نوشت ها و منابع استفاده شده:
- قرآن کریم
- ویل دورانت، تاریخ تمدن، ترجمه فریدون بدره ای و دیگران، تهران: سازمان انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی، جلد ششم(اصلاح دینی)
- وب سایت رسمی ناسا به ادرس های:
http://www.nasa.gov/topics/earth/features/yoemans20091110.html
http://www.nasa.gov/topics/earth/features/2012-guest.html
http://www.nasa.gov/topics/earth/features/2012.html
http://www-istp.gsfc.nasa.gov/stargaze/StarFAQ18.htm
http://www-istp.gsfc.nasa.gov/stargaze/StarFAQ21.htm
http://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2006/10mar_stormwarning/
http://science.nasa.gov/science-news/science-at-nasa/2001/ast15feb_1
- ویکی پدیا (دانشنامه آزاد ) به آدرس های:
http://en.wikipedia.org/wiki/2012_(film)
http://en.wikipedia.org/wiki/2012_phenomenon
http://en.wikipedia.org/wiki/The_Man_Who_Saw_Tomorrow
http://en.wikipedia.org/wiki/Maya_civilization
http://en.wikipedia.org/wiki/Orson_Welles
-سایر منابع استفاده شده:
http://www10.epinions.com/review/mvie_mu-1013211/content_41525546628
http://shahbazi1.wordpress.com/2008/10/02/%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%A8%D9%8A-%DA%A9%D9%87-%D9%86t
http://www.adherents.com/people/pw/Orson_Welles.html
*منبع مقاله:
با تغییرات و تلخیص - وبسایت خبری - تحلیلی مشرق (به نقل از آینده نیوز) - 1389/11/25 - عنوان : "آیا در سال 2012 جهان به پایان می رسد؟"- کد خبر: ۲۹۶۵۴ (لینک)
* توجه مقاله فوق به نقل از سایت خبری مشرق " با تغییرات و تلخیص " درج شده است و هرگونه اشتباه و نارسایی از جانب نویسنده وبلاگ نیست.