روياي داشتن تهديگهاي ترد و طلايي كه قالبي و يك تكه از ته قابلمه جدا ميشوند مدتهاست كه به لطف فناوري شكل واقعي به خود گرفتهاند. سالهاست كه پاي ظروف تفلون به آشپزخانهها باز شده است و زحمت كلنجار رفتن با ظروف رويي را كم كردهاند اما انگار قدرت مجذوب كردن خريداران بويژه بعد از هشدارهاي مكرر متخصصان مبني بر سرطانزا بودن و مسموميتآور بودن ظروف تفلون در حال كم شدن است.
اين روزها نسل جديد ظروف پخت و پز به بازار مصرف آمده كه محسناتشان نسبت به ظروف قديمي سبب جذاب بودنشان شده به طوري كه حتي قيمتهاي نسبتا زياد آنها مانع انتخابشان هنگام خريد خانم خانه نميشود؛ ظروف چدني.
چدن آلياژي مركب از آهن، كربن و سيليسيم است كه در شكلهايي چون چدنهاي ضد سايش، مقاوم به خوردگي و مقاوم در برابر حرارت وجود دارند. ظروف چدني مخصوص آشپزخانه تقريبا تمام اين ويژگيها را يكجا دارند و در صورت مراقبت از آنها ميتوانند تا مدت نامحدودي سبب لذت آشپزي شوند.
در واقع اين ظروف مقاومت بالايي دارند، رنگ آنها از بين نميرود و زنگ نميزنند، لب پر نميشوند، طعم و عطر غذا را حفظ ميكنند و استفاده از آنها آسان است.
اما با وجود تمام اين ويژگيها اگر در استفاده از اين ظروف نيز دقت نشود آنها نيز همانند ظروف تفلون پس از مدتي كارايي خود را از دست ميدهند و خيلي زود بايد تعويض شوند. پس براي داشتن ظروف سالم چدني بايد نكاتي را مورد توجه قرار داد.
براي گرفتن نتيجه بهتر از اين ظروف بايد از حرارت كم يا متوسط استفاده كرد. هنگام آشپزي بايد دقت كرد تا ظرف 2 تا 3 دقيقه پيش از ريختن روغن گرم شود. اين در حالي است كه هنگام پخت غذا بايد از قاشقهاي پلاستيكي، چوبي يا نايلوني استفاده شود چرا كه قاشقهاي فلزي ممكن است به لعاب ظرف آسيب برسانند.
همچنين هنگام برداشتن اين ظروف از روي شعله اجاق گاز بايد حتماً از دستكش يا دستگيره استفاده شود چون اين ظروف هنگام پخت و پز بسيار داغ ميشوند. دقت داشته باشيد كه ظرف داغ را نبايد به صورت مستقيم روي پيشخوان آشپزخانه يا ديگر سطوح سرد كه اختلاف دماي زيادي دارند قرار داد. همچنين بايد بشدت مراقب ضربه نخوردن ظروف چدني بود چون اين ظرفها در صورت برخورد با سطوح سخت ممكن است بشكنند يا لبپر شوند.
تمام اين ظروف را ميتوان داخل فر (تا دماي 260 درجه سانتيگراد) و همچنين روي انواع اجاق گاز قرار داد اما هرگز نبايد فراموش شود كه ظرف داغ را نبايد بلافاصله داخل آب سرد يا فريزر قرار داد چون بهترين كار پس از پخت و پز سرد شدن تدريجي ظرفهاست.حالا اگر تمام اين موارد به درستي رعايت شود وقت آن است تا با رعايت روشهاي درست شستشو عمر مفيد ظرفهاي چدني را بالا ببريم.
اين ظروف را بايد با آب گرم و مايع ظرفشويي شست كه بهتر است براي اين كار از اسفنج و مايع ظرفشويي استفاده شود. به كار بردن مايع سفيدكننده (وايتكس) در شستشوي اين ظروف بايد فراموش شود چرا كه به هيچ روي نيازي به اين كار نيست.
قبل از اينكه ظروف سر جاي خود و درون كابينت قرار بگيرند بايد كاملا خشك شوند، براي همين قرار دادن ظروف خيس در قفسهها توصيه نميشود.
در صورت چسبيدن مواد غذايي به ته قابلمه نبايد از پاككنندههاي قوي يا ابزار تيز استفاده شود بلكه بايد اجازه داد تا ته ظرف مدتي با آب گرم خيس بخورد و سپس ظرف شسته شود.
اين ظروف اين قابليت را دارند (به غير از ظروفي كه دسته چوبي دارند) كه با ماشين ظرفشويي شسته شوند البته به شرطي كه در موقع قرار دادن ظروف چدني سنگين داخل ماشين ظرفشويي احتياط شود.
