/گزارش كامل افتتاح دو طرح در سازمان انرژي اتمي/
رييس نظام ايمني كشور:
هيچ خطري ايران را در اثر حادثه فوكوشيما تهديد نميكند
سامانههاي " هشدار آني و پايش پرتوهاي محيطي" و "پايش تاسيسات هستهيي و پرتوي سايت تهران " بعدازظهر امروز (دوشنبه) با حضور دكتر فريدون عباسي، رييس سازمان انرژي اتمي در محل اين سازمان مورد بهرهبرداري قرار گرفت.
به گزارش خبرنگار انرژي هستهيي خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، در اين مراسم كه با حضور رييس سازمان انرژي اتمي و تعدادي از كارشناسان مركز حفاظت در برابر اشعه برگزار شد، ناصر راستخواه، رييس مركز نظام ايمني كشور گفت: حصول اطمينان از ايمن بودن تاسيسات هستهيي به منظور حفاظت كاركنان، مردم، نسلهاي آينده و محيط زيست، ماموريت اصلي مركز نظام ايمني هستهيي كشور است. در اين راستا اين مركز اقدام به راهاندازي سامانه هشدار آني و پايش پرتوهاي محيطي كرده است.
رييس مركز نظام ايمني كشور گفت: در مرحلهي اول اين پروژه در 13 شهر كشور شامل جلفا، تهران، رامسر، بجنورد، سرخص، چابهار، بندرعباس، بوشهر، اهواز، كرمانشاه، اروميه، بيرجند و زاهدان، ايستگاههاي اندازهگيري پرتوهاي گاما نصب شده است كه به طور دائم و در لحظه اطلاعات را به مركز پايش كه در سازمان انرژي اتمي در تهران قرار دارد منتقل ميكند.
وي تاكيد كرد: در مرحلهي دوم امروز شاهد افتتاح 50 ايستگاه اندازهگيري در شهرهاي مختلف كشورمان هستيم كه اين 50 شهر از مرز بازرگان تا جزيره ابوموسي و نقاط مركزي ايران را شامل ميشود.
راستخواه گفت: اين ايستگاهها امكان آشكار كردن آني هرگونه تغييرات در گاماي محيط را فراهم ميكند كه يكي از بهترين نشانگرهاي وقوع سوانح يا آزمايشهاي هستهيي در ساير كشورهاست. با راهاندازي اين ايستگاهها كشور قادر خواهد بود كه به سرعت از وقوع اين قبيل اتفاقات مطلع شده و اقدامات متناسب را به اجرا درآورد.
رييس مركز نظام ايمني كشور ادامه داد: اين پروژه با همكاري سازمان هواشناسي به انجام رسيده و با داشتن اطلاعات هواشناسي، علاوه بر آشكار كردن وقوع سوانح، نحوهي حركت مواد پرتوزا در كشور قابل پيشبيني است. همچنين اين سامانه ميتواند در پيشبرد مطالعات تحقيقاتي براي بررسي پرتوهاي گاماي محيطي و تاثير پرتوگيري طبيعي كمك شايان توجهي كند.
وي ادامه داد: چنين سامانههايي در برخي از كشورهاي دنيا از جمله كشورهاي عضو اتحاديه اروپا كه سامانهي يكپارچهاي را براي پايش پرتوهاي محيطي صورت دادهاند در اختيار دارند. جمهوري اسلامي ايران در نظر دارد نسبت به راهاندازي سامانه مشابه با عضويت كشورهاي منطقه اقدام كند.
راستخواه گفت: راهاندازي اين سيستم با وجود تحريمهاي بينالمللي با دانش و تخصص داخلي به انجام رسيده است.
به گزارش ايسنا، در حاشيه اين مراسم تعدادي از خبرنگاران داخلي از مركز كنترل و نظارت بر اين سامانه بازديد كردند و كارشناسان اين مركز توضيحاتي را ارايه دادند.
يكي از كارشناسان مركز حفاظت در برابر اشعه در پاسخ به اين سوال كه چرا در مرز ايران و پاكستان كه داراي تكنولوژي و مواد هستهيي است، سامانهها به اندازه مرزهاي غربي ايران نيست؟ گفت: مدلها و شبيهسازيهاي صورت گرفته نشان داده است كه آلودگي در صورت اتفاق و بروز حادثهاي در مرزهاي شرقي ايران به سمت شمال شرقي حركت ميكند. اين شبيهسازيها براي تمام نيروگاهها تا شعاع هزار كيلومتري در كشورهاي اطراف نيروگاهها و تاسيسات هستهيي پيشبيني شده است.
اين كارشناس درباره چگونگي ارسال هشدار به مركز كنترل از ايستگاههاي مستقر در كشور اظهار كرد: از طريق سيستم GPRS و يا خط تلفن اين پيامها و اطلاعات و هشدارها و در مواقع اضطراري از طريق sms صورت ميگيرد.
همچنين، سامانه پايش پارامترهاي ايمني و حفاظتي تاسيسات هستهيي و پرتوي سايت تهران سازمان انرژي اتمي افتتاح شد.
رييس مركز نظام ايمني كشور در مراسم بهرهبرداري و افتتاح اين سامانه اظهار كرد: يكي از اهداف 9 گانه در دفتر امور حفاظت در برابر اشعه مركز نظام ايمني هستهيي كشور در برنامه پنجساله چهارم و پنجم بهبود و افزايش نظارت بر مراكز كار با پرتو است.
وي درباره اهداف طرح و سامانه مذكور، گفت: نظارت مستقيم و بدون واسطه و مستمر با تكيه بر ديدگاه قانوني كه احتمال وجود گزارشهاي ساختگي يا نبود گزارش پارهاي از وقايع را از بين ميبرد و نظارت تكميلي علاوه بر نظارتي كه كادر مربوطه و ناظران فيزيك بهداشت در تاسيسات مربوطه انجام ميدهند و همچنين جمعآوري اطلاعات دريافتي از سيستمهاي ايمني داخل تاسيسات و ارايه آن به سيستم مديريت قانوني براي اخذ تصميم مقتضي در مواقع لازم از جمله اين اهداف است.
راستخواه گفت: سيستم جامع پايش ايمني پوشش دهنده تاسيسات راكتور تحقيقاتي تهران، تاسيسات توليد راديوايزوتوپهاي صنعتي و پزشكي، تاسيسات توليد راديوداروها و تاسيسات توليد ژنراتور موليبدن – تكنسيم در تهران است.
رييس مركز نظام ايمني كشور، ادامه داد: نوع دستگاهها و سيستمهاي مورد استفاده شامل سيستم دزيمتر محيطي، سيستم هشداردهنده صوتي و تصويري، سيستمهاي اندازهگيري گاز يد و ذرات، سيستمهاي سنجش هدايت الكتريكي، ارتفاعسنج سطح آب، فشارسنج داخل سلولهاي داغ، دكمههاي اضطراري و غيره است.
وي تاكيد كرد: با توجه به توسعه روزافزون تاسيسات هستهيي و پرتوي و لزوم كنترل و نظارت موثر و پيوسته توسط واحد قانوني، طرح گسترش مانيتورينگ تاسيسات هستهيي در آينده مورد نظر است.
راستخواه ادامه داد: اين سامانه در سال 88 براي اجرا به پژوهشكده چرخه سوخت هستهيي در پژوهشكده علوم و فنون هستهيي محول شد.
به گزارش ايسنا، اين سامانه با استفاده از فيبر نوري و مستقل از شبكه اينترنتي عمل ميكند و توسط متخصصان و شركتهاي داخلي مشابه با نمونههاي خارجي ساخته شده است.
همچنين رييس مركز نظام ايمني كشور تاكيد كرد: هيچگونه مواد پرتوزا از حادثه نيروگاه فوكوشيما توسط ايستگاههاي مرزي ما آشكار و ثبت نشده است.
راستخواه، در جمع خبرنگاران درباره تاثير حادثه در نيروگاه فوكوشيما ژاپن بر كشورمان گفت: هيچگونه منابع پرتوزا از حادثه نيروگاه فوكوشيما در كشور ما و مرزهاي كشور آشكار يا به ثبت نرسيده است.
وي تاكيد كرد: مسير حركت باد بر اساس گردش قالب هوا به سمت شمال شرقي (اقيانوس آرام) است.
راستخواه ادامه داد: به لحاظ نوع حادثه، آنچه در ژاپن اتفاق افتاده است با حادثهاي مثل چرنوبيل متفاوت است. يعني سوخت در نيروگاه فوكوشيما همچنان در رآكتور قرار دارد و مقداري از سوخت ذوب شده است و تا كنون اين قطعيت وجود دارد كه نشتي صورت گرفته بيش از يك نشت آتي است و ناشي از ذوب مواد راديواكتيو در رآكتور است اما محفظهي رآكتور آسيب نديده است. اما چون مواد هستهيي نشت يافته در تماس با آب بوده و آب بخار شده است، مقداري از مواد شكافتپذير به آب نشت كرده است. مواد هستهيي خطرناك «سزيم» و «يد 131» است كه ماده اول عمر زيادي در حدود 30 سال دارد و ماده دوم طول عمرش 8 ساعت است، اما براي تيروئيد خطرناك است.
رييس مركز نظام ايمني كشور تاكيد كرد: در نيروگاه فوكوشيما با تمام نشتي صورت گرفته، هنوز به مرحلهي خطرناك نرسيدهايم و حتي خود ژاپن و كشورهاي همسايهاش تحت تاثير جدي قرار ندارند، اما در عين حال اين كشورها اقدامات و تمهيدات كنترلي را از جمله كنترل آب آشاميدني و ديگر مايعات مثل شير و برخي مواد خوراكي را انجام دادهاند. همچنين كشورهاي همسايه مثل چين و روسيه اندازهگيريهاي پرتويي را افزايش دادهاند و اقدامات كنترلي را نيز در دستور كار قرار دادهاند.
وي گفت: قاطعانه ميگويم هيچ خطري ايران را نسبت به حادثهي فوكوشيما تهديد نميكند.
راستخواه افزود: در عين حال ما اقدام به نمونهبرداري از مواردي كه بايد از آنها نمونهبرداري شود كردهايم. اين نمونهبرداريها از هوا، مواد غذايي صادر شده از ژاپن است. همچنين شهروندانمان كه از توكيو به ايران ميآيند و يا ژاپنيهايي كه به ايران وارد ميشوند را در مراكز ورودي كشور مورد پايش قرار ميدهيم.
رييس مركز نظام ايمني كشور تاكيد كرد: حادثه روي داده در نيروگاه فوكوشيما با وجود عمق شديد زلزله و پس از آن سونامي، نشاندهندهي ايمني بسيار بالاي تاسيسات هستهيي است. ما در حال حاضر شاهديم كه با وجود چنين حادثهي كمسابقهاي مواد هستهيي به طور عمده نشت نكردهاند و هيچكس در اثر پرتو كشته نشده است و تنها تا كنون 20 نفر از كاركنان اين مجموعه از حدود ايمني معمولي متجاوز شدهاند. البته بايد توجه داشت كه از اين حادثه درس بگيريم و تمهيدات لازم را نيز در نظر بگيريم.
وي درباره دو «سامانهي هشدار آني و پايش پرتوهاي محيطي» و «سامانهي پايش پارامترهاي ايمني و حفاظتي تاسيسات هستهيي و پرتوي سايت تهران» اظهار كرد: در آستانه سال جديد و روز ملي فنآوري هستهيي اين دو سامانه راهاندازي شد كه اين دو سامانه توانايي كشور براي اطلاع از وضعيت مواد پرتوزا را افزايش ميدهد و وضعيت محيطي و زمينه و اطلاعات لازم را به مركز كنترل ميفرستد. اين سامانهها در موارد ناشي از حادثههاي هستهيي در كشورهاي همجوار و در صورت نشت مواد راديواكتيو و يا پرتوهاي گاما كه در مرزهاي ايران قرار دارند به ما كمك ميكنند تا مديريت بيشتري را داشته باشيم و نظام ايمني هستهيي كشور را قادر به كنترل و مديريت بحران ميكند.
