تشنج چیست؟
تشنج تغییر ناگهانی فعالیت حرکتی در فرد، ناشی از اختلال در فعالیت الکتریکی مغز است که در کودکان شایع میباشد. یکی از شایعترین انواع تشنج در کودکان تشنج ناشی از تب است که البته معمولاً سرنوشت خوبی دارد، اما گاهی نیز به علت بیماریهای خطرناک میباشد. تشنج ناشی از تب معمولاً در کودکان بین سنین 1 تا 5 سال رخ میدهد.
تشنج ناشی از تب معمولاً با افزایش سریع درجه حرارت بدن رخ میدهد، البته گاهی نیز کودک در ابتدا دچار تشنج شده و پس از آن والدین متوجه حضور تب در کودک خود میشوند.
در گروهی از بیماران در هنگام تشنج ابتدا هوشیاری آنان از بین رفته، سپس دچار انقباضات عضلات اندامهای خود میشوند که معمولاً در حدود 10 الی 30 ثانیه طول میکشد، در این زمان بعضی از بیماران دچار کبودی صورت ( به اصطلاح سیانوز) و یا انحراف چشمها به سمت بالا و عقب میشوند، انقباضات باعث خم شدن و قوس برداشتن بدن میشود، پس از آن بیمار دچار حرکات انقباض و انبساط عضلات به صورت متناوب میشود که به صورت لرزشهای پرشی تند دیده میشود. در انتهای این علایم معمولاً وضعیت تنفس بیمار به صورت قبل بازگشته و حالت کبودی بیمار نیز از بین میرود. بیماران بزرگتر در پایان ممکن است دچار بی اختیاری ادرار شوند، پس از آن ممکن است بیمار دچار خواب آلودگی و بی حالی شود. آنچه ذکر شد کاملترین و معمولترین علایم هنگام تشنج به خصوص موقع تب است و گرنه بسیاری از بیماران ممکن است این علایم را به صورت ناکامل و یا بعضی از آنها را تجربه کنند.
در موقع تشنج چه کنیم؟
موقعی که کودکتان دچار تشنج می شود به هیچ وجه استرس پیدا نکنید. آرامش خود را حفظ کرده و پهلوی کودک خود بمانید، کودک را به یک طرف بخوابانید تا در صورتی که استفراغ کرد مواد استفراغی باعث خفگی او نشود، لباسهای او را آزاد کنید. در صورتی که قبلاً پزشک برای کودکتان دارویی جهت استفاده در هنگام تشنج (البته فقط به صورت مقعدی) تجویز نموده است آن را با آرامش به کار برید. نیازی نیست دندانهای کودک را از هم باز کنید تنها مطمئن شوید زبان کودک تحت فشار نباشد. بعضی از والدین در موقع تشنج به خصوص در همراهی با تب سعی میکنند او را پاشویه کنند و یا زیر آب سرد بگیرند، به یاد داشته باشید هیچ کدام از این روشها موثر نمیباشند. بعد از توقف تشنج اگر کودکتان تب داشته باشد میتوانید از شیاف استامینوفن استفاده کنید. از آنجایی که تشنج ناشی از تب گاهی ناشی از علل مهم و خطرناک است و همچنین به دلیل اینکه بعضی از علل تشنجهای بدون تب مثل کمبود قند و کلسیم نیاز به درمان اختصاصی دارد بلافاصله پس از بروز تشنج به اورژانس زنگ بزنید و یا کودک را سریعاً به نزدیکترین بیمارستان برسانید.