نخستين بار راهآهن آذربايجان بدست دولت روس تزاري در سال 1913 ميلادي ( سال 1281 – 1282 شمسی ) آغاز شد. و درتابستان همان سال پيش از آغاز جنگ جهاني اول نقشه برداري راهآهن جلفا آغاز شد و در پايان همان سال به پايان رسيد. در زمستان سال 1913 طرح آن تهيه و هزينه پيشبيني شده تنظيم گشت و در سال1914 مجموعه آنها براي تصويب به وزارت راه روسيه ارسال شد. در اوايل همين سال كارهاي مقدماتياين راه از قبيل سفارش دادن وسايل ساختماني ماشين هاي لازم ولوازم ارتباطي و غيره انجام گرفت. درماه مه 1914 ميلادي يعني درست دو ماه پيش از جنگ جهاني اول كارهاي ساختماني راهآهن آذربايجانآغاز شد. با شروع جنگ جهاني اول و ورود دولت عثماني به جنگ و اتحاد امپراتوري آلمان در ماه دسامبر 1914 قشون تركهاي عثماني داخل آذربايجان شد و در ماه ژانويه 1915 وارد تبريز گرديده وخط آهن آذربايجان را تا مرند اشتغال كردند
