اولا" مفهوم سهو، خطا و نسیان با گناه متفاوت است ؛ زیرا، اولا" گناه با علم و اراده صورت می گیرد ولی سهو، خطا و نسیان چنین نیستند؛ ثانیا"، گناه همواره مخالفت با اوامر الهی است ولی سهو، خطا و نسیان امکان دارد گاه با امر خداوند مخالف باشد مثلا" سهو در به جا آوردن یکی از اجزائ و ارکان عمل عبادی و گاه هیچ ارتباطی با اوامر خداوند ندارد مثلا" خطا در یک عمل مباح فردی یا اجتماعی ثانیا" بر اساس دلایل متقن انبیائ هم از گناه مبرایند و هم از سهو، خطا و نسیان ؛ زیرا، انبیائ و حتی ائمه (ع) از دو علم برخوردارند:الف ) علم غیر عادی که به واسطه آن بر تمامی حقایق عالم اشراف و آگاهی دارند. ب ) علوم عادی که همچون سایر افراد از طریق معمولی به دست می آورند. اما در مقام عمل و انجام کارهای روزمره خود و حتی مسائل اجتماعی ، در اکثر موارد از علوم غیر عادی خویش استفاده نمی کنند، یعنی هر چند به واقعیت همه مسایل آگاهند اما از خود رفتاری جاهلانه و غافلانه بروز می دهند، بی آنکه در حقیقت جاهل و غافل باشند. بر این اساس که در جای خود مدلل گشته است ، بی شک هیچ گونه سهو و خطا و اشتباه واقعی را نمی توان به معصومین نسبت داد. چون جهل و غفلت - که منشائ سهو نسیانند - در آنها راه ندارد. هر چند ممکن است از آنان اعمالی سر زند که به ظاهر، خطا باشد، ولی در واقع ، خطایی است که از روی عمد صورت گرفته است . در این صورت خطا نامیدن آن نیز از سر تسامح است . علاوه بر آن که آیات و روایات سهو و خطا و اشتباه را از معصومان نفی می کنند، (نگا:نجم / 4 - 3، انعام / 50) و به عنوان نمونه این روایت که امام هادی (ع) در مقام درود و تحیت بر پیامبر(ص) می گوید:((اللهم اجعل افضل صلواتک علی سیدنا محمد عبدک و رسولک ... المعصوم من کل خطائ و زلل ، المنزه من کل دنس و خطل ؛ بارالها، برترین درودهایت را بر سرور ما محمد، بنده و فرستاده ات ، نثار فرما... آنکه از هر خطا و لغزشی معصوم و از هر گونه آلودگی و یاوه گویی پیراسته بود))، (بحارالانوار، ج 99، ص 178 و برای اطلاع تفصیلی در این باب مراجعه کنید به :پژوهشی در عصمت معصومان ، حسن یوسفیان و احمد حسین شریفی ، تهران ، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی ، چاپ اول ، 1377 ش ، صص 233 - 265)..
www.jawab.ir
