سوره 4. نساء آيه 29

آيه     يَأَيُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَأْكُلُواْ أَمْوَ لَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَطِلِ إِلَّآ أَنْ تَكُونَ تِجَرَةً عَنْ تَرَاضٍ مِّنْكُمْ وَلَا تَقْتُلُواْ أَنْفُسَكُمْ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيماً

ترجمه     اى كسانى كه ایمان آورده‏اید! اموال یكدیگر را در میان خود به باطل نخورید، مگر اینكه تجارتى با رضایت یكدیگر باشد. و خود (و یكدیگر) را نكشید، همانا خداوند نسبت به شما همواره مهربان بوده است.

نکته ها     رمز اینكه نهى از قتل، «لاتقتلوا» بدنبال نهى از حرام‏خورى، «لاتأكلوا» آمده است، شاید آن باشد كه سیستم اقتصادى ناسالم، زمینه‏ى قیام محرومان علیه زراندوزان و بروزدرگیرى‏ها و پیدایش قتل و هلاكت جامعه است. امام صادق‏علیه السلام به هنگام تلاوت این آیه فرمود: كسى كه قرض بگیرد و بداند كه نمى‏تواند بازپرداخت كند، مال باطل خورده است.[260] امام باقرعلیه السلام در ذیل آیه فرمود: ربا، قمار، كم‏فروشى و ظلم از مصادیق باطل است.[261] رسول خداصلى الله علیه وآله درباره وضو و غسل با آب سرد، آنجا كه خطر جانى دارد فرمود: «و لاتقتلوا انفسكم انّ اللَّه كان بكم رحیماً».[262] امام صادق‏علیه السلام فرمود: اگر مسلمانى به تنهایى وارد منطقه كفّار شد و كشته شد، خودكشى كرده است.[263] كشتن رهبران معصوم یكى از مصادیق خودكشى و به هلاكت انداختن جامعه است، امام صادق‏علیه السلام درباره‏ى «لا تقتلوا انفسكم» فرمودند: یعنى اهل‏بیت پیامبر خود را نكشید.[264] 260) كافى، ج 5، ص 95. 261) تفسیر نورالثقلین. 262) تفسیر نورالثقلین. 263) تفسیر برهان، ج‏1، ص‏363. 264) تفسیر فرات‏كوفى، ص‏101.

پيام ها     1- مالكیّت فردى محترم است و تصرّف در اموال دیگران، جز از راه معاملات صحیح و بر اساس رضایت، حرام است. «لاتأكلوا... الا... تجارة عن تراض» 2- جامعه، داراى روح واحد و سرنوشت مشترك است. اموال دیگران را همچون اموال خودتان محترم بدانید. «اموالكم بینكم» 3- هر نوع تصرّفى كه بر مبناى «حقّ» نباشد، ممنوع است. «لاتأكلوا... بالباطل» 4- داد و ستدها باید با رضایت طرفین باشد، نه با اجبار واكراه. «عن تراض منكم» 5 - جان انسان محترم است، لذا خودكشى ویا دیگركشى حرام است. «لاتقتلوا انفسكم» 6- احكام و مقرّرات اسلام پرتوى از رحمت خداوند است. «كان بكم رحیماً»