حوزه/ وَ هُوَ الَّذِی جَعَلَکمْ خَلائِفَ الْأَرْضِ وَ رَفَعَ بَعْضَکمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجاتٍ لِیبْلُوَکمْ فِی ما آتاکمْ إِنَّ رَبَّک سَرِیعُ الْعِقابِ وَ إِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِیمٌ [1]
و اوست که شما را جانشینان (یکدیگر در) زمین قرار داد و درجات بعضی از شما را بر بعضی دیگر برتری داد تا شما را در آنچه به شما داده، بیازماید. همانا پروردگارت زود کیفر است والبتّه او حتماً آمرزنده و مهربان است.
نکته ها:
سورۀانعام با حمد الهی آغاز شد، الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی خَلَقَ . . . و با رحمت الهی پایان می پذیرد. «إِنَّهُ لَغَفُورٌ رَحِیمٌ»
منظور از «خَلائِفَ الْأَرْضِ»، یا جانشینان خدا در زمین است و یا جانشینی انسان امروز از امّت های پیشین.
پیام ها:
1- انسان، خلیفۀخدا و امیر زمین است، نه اسیر هستی. «وَ هُوَ الَّذِی جَعَلَکمْ خَلائِفَ الْأَرْضِ»
2- تفاوت های مردم و آزمایش های الهی، حکیمانه و در مسیر رشد و تربیت انسان است و از ربوبیت خداوند سرچشمه می گیرد. وَ هُوَ رَبُّ کلِّ شَی ءٍ. . . رَفَعَ بَعْضَکمْ فَوْقَ بَعْضٍ . . .
3- تفاوت و برتری بعضی در داده های خداوند، ملاک برتری نیست، وسیلۀآزمایش است. «لِیبْلُوَکمْ فِی ما آتاکمْ»
4- آنچه را در اختیار داریم، از خدا بدانیم. «فِی ما آتاکمْ»
5- معیار و مقدار آزمایش هر کس، به میزان داده ها و امکانات اوست. «لِیبْلُوَکمْ فِی ما آتاکمْ»
6- پس از آزمایش، خداوند نسبت به ردشدگان «سَرِیعُ الْعِقابِ» است و نسبت به قبول شدگان «لَغَفُورٌ رَحِیمٌ».
7- بیم و امید باید در کنار هم باشد. سَرِیعُ الْعِقابِ . . . لَغَفُورٌ رَحِیمٌ [2]
پی نوشت ها
[1] سوره أنعام، آیه 165
[2] محسن قرائتى، تفسیر نور، 10جلد، مرکز فرهنگى درسهایى از قرآن - تهران، چاپ: 4، 1389.
