قلعه سرخ، قلعهای تاریخی در شهر آگرا هندوستان است که به قلعه آگرا نیز شهرت دارد. این قلعه تاریخی به همراه بنای تاج محل از جاذبههای مهم شهر آگرا به حساب میآیند.
آگرا (Agra)، از مهمترین و دیدنیترین شهرهای هندوستان، شهری است که حدود ۱ قرن؛ یعنی در اواسط قرن ۱۶ تا اواسط قرن ۱۷ میلادی جایگاه پایتخت امپراتوی بزرگ مغول را به خود اختصاص داده است. اما همین دوره کوتاه تاریخی نه تنها برای پیشرفت و شکوفایی شهر بلکه برای خلق میراثی غنی و فرهنگی که مایهی افتخار تمام دنیا باشد کافی بوده است. در همین دوره تاریخی یکصد ساله بود که دو بنای مهم تاریخی شهر یعنی تاج محل و قلعه آگرا یا قلعه سرخ ساخته شدند. هر دو بنا در لیست میراث جهانی یونسکو جای گرفتهاند.
ورودی قلعه
در سال ۱۵۵۸، به مجرد اینکه آگرا به پایتختی مغولها رسید، نیاز به ساخت بنایی در شان و منزلت شاه اکبر اول، پادشاه امپراتوری، احساس میشد. بنابراین، قلعهای قدیمی و ویرانه را که سالها قبل توسط حکمرانان پیشین شهر بنا شده بود، به همین منظور انتخاب کردند.
نمایی کلی از قلعه
تا سال ۱۵۷۱، این ساختمان مخروبه که حالا به قلعهای عظیم و زیبا تبدیل شده بود، تماما با دیوارهایی قرمز رنگ احاطه کرده بودند. بعدها، این دژ را گسترش داده شد و از جزئیات تزئینی چون سنگ مرمر، طلا و سنگهای گرانبها استفاده شد.
جهانگیری محل
تعداد ساختمانهایی چون کاخها، مساجد و بسیاری بناهای دیگر که درون این دژ قرار داشتهاند به ۵۰۰ عدد میرسیده است؛ این در حالی است که امروزه اثری از بیشتر این بناهای باشکوه باقی نمانده است. در ابتدا، جهان شاه که در سال ۱۶۲۷ به پادشاهی رسید، بخشی از بناهای درون قلعه را برای ایجاد مسیری به سوی قصر مرمر سفیدرنگش تخریب کرد.
جهانگیری محل
اما در سال ۱۸۰۳ بود که قلعه به دست نیروهای بریتانیایی افتاد و بسیاری از بناهای مهم دیگر ویران و با انبارهای نظامی جایگزین شدند. همچنین، گنجینههای ارزشمند و سنگهای تزئینی دیوارهای این بناها به غارت رفتند.
برفراز ورودی قلعه
تنها یک قرن بعد از ساخت، در همین بنا یکی از مهمترین وقایع تاریخی (قیام هندیها در برابر کارخانه بریتیش ایست ایندیا در سال ۱۸۵۷) هندوستان رقم خورد. امروزه این بنا یکی از مهمترین آثار تاریخی و معماری هندوسان است. متاسفانه، این قلعه به راحتی در دسترس گردشگران و علاقهمندان قرار ندارد و حتی بخشی از دروازه دهلی کاربرد نظامی دارد.
اما همان بخشهایی از قلعه سرخ که در دسترس گردشگران قرار دارند، بهخوبی نمایانگر زیبایی چشمنواز این بنا است و هر بینندهای را مسحور زیبایی و شکوه خود میکند و، همچنین، موزههای دیدنی و جالبی در دل خود جای داده است. بهعلاوه، پنجرههای برخی از ساختمانهای قلعه دید خوبی به شاهکار معماری دنیا «تاج محل» دارند که تنها ۲ کیلومتر با این قلعه فاصله دارد.
باغ انگوری
قلعه آگرا در سال ۲۰۰۴ موفق به دریافت جایزه معماری آقاخان شد. این قلعه نقش مهمی در یکی از داستانهای رمزآلود شرلوک هولمز داشته است.
برفراز ورودی لاهور
