انواع دامهاي شيطان - 1- دوست ناباب‏

دوست و همنشين بد مي‏تواند يكي از دامهاي خطرناك براي انسان باشد. قرآن از زبان افراد منحرف كه گرفتار عذاب دوزخ شده‏اند چنين مي‏فرمايد: «واي بر من، اي كاش فلان مرد بد كار را رفيق نمي‏گرفتم، كه رفاقت او مرا از پيروي حق محروم ساخت و گمراه گردانيد. آري، شيطان براي انسان مايه سرافكندگي و خواري است.» در شأن نزول آيات فوق نوشته‏اند عقبة ابن ابي معط، روزي از سفر بازگشت و جمعي از بزرگان قوم و از جمله پيامبر را براي صرف غذا به منزل خود دعوت نمود. چون غذا حاضر شد، پيغمبر صلي الله عليه و آله از خوردن غذا خودداري كرد و فرمود: تا تو را مسلمان نبينم از غذايت نمي‏خورم، او شهادتين را بر زبان جاري كرد و پيغمبر صلي الله عليه و آله را خوشحال نمود. اين خبر به «ابي بن خلف» رسيد و او عقبه را بر اين عمل سرزنش كرد. تمسخر و سرزنش، و وسوسه‏هاي ابي، به قدري در عقبه مؤثر افتاد كه كارش به ارتداد كشيده و مجددا به شرك بازگشت و اين آيات درباره‏اش نازل گرديد. اين آيات هشداري است به مسلمانان خصوصا جوانان، كه در انتخاب دوست از رفاقت با افراد ناباب پرهيز كنند و موجبات انحراف و گمراهي خود را با دست خويش فراهم نسازند. دوستي عاملي است كه انسان را به مشابهت مي‏كشاند با توجه به اين عامل وقتي انسان با دوستاني نامناسب رابطه برقرار مي‏كند ناخودآگاه بسان بيماري‏هاي واگيردار خصلتهاي آنان در او اثر مي‏كند. حضرت علي عليه السلام مي‏فرمايد: «لا تصحب الشرير فان طبعك يسرق من طبعه شرا و انت لا تعلم» «از مصاحبت با فرد فاسد و شرور بپرهيز كه ناخودآگاه طبع تو بدي را از طبع او مي‏دزدد.» جواني كه با دوستاني منحرف دوست مي‏شود از آنان تقليد خواهد كرد. اگر ما در جامعه از تمامي آناني كه سيگار مي‏كشند يا معتاد هستند از علت آلودگي آن‏ها سؤال كنيم خيلي از آن‏ها جواب مي‏دهند دوستان بد باعث شده‏اند كه ما به اين عمل دست بزنيم. الحذر از اين رفيقان الحذر - اين سپاه دشمن است اي بي خبر «لرد آويبوري» مي‏گويد: «بايد در انتخاب دوستان دقت كرد؛ غالب معصيت‏هاي ما در نتيجه معاشرت‏هاي بي جا پديد مي‏آيد انسان در اجتماع ناگريز با برخي از طبقات مردم آشنا مي‏گردد، بسا مي‏شود در نتيجه آشنايي با فرومايگان در پرتگاه سقوط مي‏افتد. ممكن است افراد فرومايه نسبت به آشنايان خود منظور بدي نداشته باشند. ولي مانند عقرب، فقط به اقتضاي طبيعت خود اخلاق زهر آلود را در روح آنان تزريق مي‏كنند. بعضي اشخاص چنان به خود اعتماد دارند كه گمان مي‏كنند از معاشرت بدان، ضرري نخواهند برد. شخصيت خود را بالاتر از آنان مي‏دانند كه اخلاق نكوهيده بتواند در آنها اثر كند، غافل از آن كه پنبه در مجاورت آتش، ناچار مشتعل مي‏شود و انسان به گونه‏اي است كه فساد خيلي زود در روحش اثر مي‏كند، كسي كه به فضيلت خود مغرور است و از معاشرت با افراد فرومايه پرهيز نمي‏كند مانند كسي است كه خانه خود را در گذرگاه سيل قرار مي‏دهد به اين خيال كه سيل به خانه‏اش رخنه نخواهد كرد.» هر روز در روزنامه‏ها و مجلات از سرنوشت جوانان فريب خورده اطلاع مي‏يابيم كه به سبب رفاقت با دوستان ناباب گرفتار فساد و جنايت شده‏اند از جمله: جواني كه به جرم سرقت به زندان افتاده بود. گفت: «دوستان نامناسب مرا از راه صحيح به در بردند. و از من، يك سارق حرفه‏اي ساختند. من از تمام جوانان مي‏خواهم كه از سرنوشت من عبرت گيرند و هرگز دوستان ناباب را به جاي خانواده سرمشق نگيرند.» جوان 19 ساله‏اي كه به اعدام محكوم شده بود گفت: « در تهران با عده‏اي از همكارانم دوست شدم. اي كاش هرگز به تهران نيامده بودم و هرگز دوستي نداشتم! آن‏ها به من پيشنهاد سرقت دادند ابتدا نپذيرفتم، ولي آنان مرا با حرف هايشان راضي نمودند و سرانجام در حال سرقت و درگيري، صاحب خانه را كشتم اكنون به جوانان توصيه مي‏كنم كه با دوستان ناباب گام برندارند، تا به سرنوشت شوم من گرفتار نشوند.» جوان ديگري در پاي طناب دار سه بار بلند گفت: «اين عاقبت دوست بد است اين عاقبت دوست بد است....» نجاشي از شعراي پيرو اهل بيت عليهم السلام و از شيعيان حضرت علي عليه السلام بود. در يكي از روزهاي ماه مبارك رمضان قبل از ظهر براي نماز خواندن پشت سر علي عليه السلام به سوي مسجد مي‏رفت، از كنار خانه يكي از دوستانش كه شخصي نااهل بود رد مي‏شد ديد دوستش جلوي در نشسته است، سلام كرد و بعد از احوالپرسي پرسيد: كجا مي‏روي؟ نجاشي گفت: جهت اداي نماز جماعت به مسجد مي‏روم. دوستش گفت: حالا كه ظهر نشده؟ نجاشي گفت: مي‏خواهم در مسجد قدري قرآن بخوانم تا حضرت علي عليه السلام بيايد و نماز را به جماعت با او بخوانم. رفيق گفت: فعلا به منزل ما بيا تا قدري با هم صحبت كنيم، و با اصرار او را به منزل برد. در منزل، نجاشي را وسوسه كرد و شراب ناب و كباب بره آورد و گفت: بيا بخوريم. نجاشي امتناع كرد، ولي دوستش او را وسوسه كرد و گفت: خدا ارحم‏الراحمين است و گناهان را مي‏بخشد بيا امروز را خوش باشيم و... بالاخره خوردند و نوشيدند و مست شدند و داد و فرياد آنها بلند شد. در مسجد به اميرالمؤمنين عليه السلام خبر دادند كه شاعر علاقه‏مند شما كه جايش در صف اول جماعت بود شراب خورده است. حضرت فرود: صاحب خانه و نجاشي را با هم بياوريد. نجاشي از حكم دستگيري خود مطلع شد و گريخت، اما صاحب خانه را گرفته و حد بر او جاري كردند. بعضي از بزرگان طايفه نجاشي نزد حضرت وساطت كردند تا از جرم او بگذرد، ولي حضرت فرمود: مي‏گوييد حد خدا را جاري نكنم؟ آن‏ها حضرت علي عليه السلام را تهديد كردند كه اگر او را حد بزني طايفه ما با شما دشمن مي‏شوند. حضرت فرمود: اگر تمام جهان بر ضد من متحد شوند من حكم شرعي را انجام مي‏دهم. بالاخره نجاشي را دستگير كرده و حد بر او جاري كردند. و در همان شب نجاشي به طرف شام فرار كرد و به معاويه پيوست. معاويه جلسه خير مقدم براي او تشكيل داد و او را خيلي احترام كرد و اشراف و سفرا را دعوت كرد و به همه شام داد، و بعد از شام به نجاشي گفت: من اين مجلس را براي تو برپا كرده‏ام و علي هم تو را شلاق زده و از او فرار كرده‏اي، حال برخيز و مقداري از من تعريف و از علي بدگويي كن. نجاشي برخواست و گفت: مردم، من از دست علي حد خورده و از او فرار كرده و اينجا آمده‏ام، و معناي اين كار آن است كه من نتوانستم زير پرچم عدل علي باشم، زير پرچم ظلم معاويه آمدم.

محمود اكبري‏ دام‏ها و گام‏هاى شيطان‏