اگر ميخواهيد يك طرح تجاري يا آموزشي و يا فرهنگي تنظيم كنيد. نكات زير را بايد در نظر داشته باشيد. امروزه با توجه به مديريت زمان و سرعت بسياري كه توليد محصولات مختلف در پيش گرفتهاند، شايد براي خيلي از شركتها و موسسات امكان صرف وقت كافي براي طرحهاي پيشنهادي محدود باشد و لازم آيد كه با يك نگاه به يك طرح يك صفحهاي ديگر نيازي به سياه نمودن اوراق و ارقام غيرضروري نباشد.
طرح يك صفحهاي همانطور كه از نامش مشخص است در يك صفحه با پنج قسمت تنظيم ميشود كه به طور خلاصه به شرح اين قسمتها ميپردازيم. مثالي را كه در همين كتاب براي طراحي يك طرح تحت عنوان شركت كتاب رسان آمده است، توضيح خواهيم داد. قسمت اول طرح خودتان را با يك چشمانداز كلي نسبت به آنچه كه در نظر داريد انجام دهيد آغاز كنيد.
1- شرح و توصيف چشمانداز يك طرح: در گذشته كودكان خيالپرداز را سرزنش ميكردند كه دست از اين حرفها بردارند و كاري را كه از آنها خواسته شده، انجام دهند. و كودكان معصوم هم بايد تصاوير زيباي ذهني خود را كنار ميگذاشتند ولي به دور از ذرهبين نظارت بزرگترها در پستوي ذهنشان خود را مشغول و سرگرم ميكردند. اما آنها هم شيوه پدران خود را نسبت به فرزندانشان پيش ميگرفتند و بدين ترتيب نسلهاي بسياري از منبع آفرينشهاي ذهني و خلاقيت و نوآوري محروم ميشدند. يك چشمانداز خوب نياز به تصويرسازي خوب دارد. نگاهي آرماني و خلق تصويري از آنچه كه ميخواهيم به آن برسيم باعث ايجاد انگيزه و انرژي لازم براي رسيدن به هدف ميگردد. چشمانداز خود را واضح بنويسيد. آن را سانسور نكنيد. ترس از تمسخر شدن را به دور اندازيد. خجالت نكشيد هنوز كسي آن را نخوانده است. سپس چندين بار نوشتههاي مفصل خود را نسبت به آنچه كه در آينده ميخواهيد بدان برسيد بخوانيد از احساسات ديگران با اين نيت كه شايد احساسات شما را تحريك نمايند و انگيزه شما را براي رسيدن تقويت نمايند نيز ميتوانيد كمك بگيريد. دست آخر خالص آنچه را كه آرزو داريد، استخراج كرده و در يك جمله بنويسيد.
در طرح نمونهاي كه ملاحظه ميكنيد، فرض كنيد ميخواهيد يك شركت معتبر كتاب رساني تاسيس نماييد. پس از آنكه چشماندازهاي خود را تشريح نموديد و بحث كرده و نتيجه گرفتيد و خلاصه كرديد، جمله خلاصه شده خود را در قسمت چشمانداز بنويسيد. ”با يك چشم به هم زدن كتاب به دست مشتري ميرسد.“ در قسمت چشمانداز صحبت از پول نيست منفعت بخشي از آرمانهاي شماست. آنچه را كه از نداي دروني شما در رابطه با اين كار الهام ميگيريد، مينويسيد. چند نمونه چشمانداز خوب ديگر:
ميخواهم بهترين نويسنده كتاب كودكان باشم دنيايي رنگارنگ براي همه ميسازيم كافي است رنگ دلخواهتان را انتخاب كنيد.
2- ماموريت: پس از آنكه ذهنتان در مورد طرح آتي قانع شد از خود بپرسيد كه چرا مشتريان يا مخاطبان كالا يا خدماتي كه ايجاد ميكنيد، از شما خريد ميكنند؟ چگونه خود را با انتظارات و توقعات آنها آماده سازيم؟ آيا قدرت انتقادپذيري داريم؟ در اين مرحله بايد از مشتريان يا مخاطبان خود شناخت كافي داشته باشيد. نيازسنجي، ماهيت فعاليت و جوهره حركت و ماموريت ماست. ما در اين مرحله به پول فكر نميكنيم بلكه خود را متعهد ميسازيم كه فردي باشيم كه در عين حالي كه به منافع خود ميانديشيم به منافع جمعي پايبنديم و قصد داريم فردي مفيد براي جامعه باشيم. كار كردن فقط وسيلهاي براي رفع نيازهاي مادي نيست بلكه خود نيازي است كه بايد تامين شود. رضايتمندي ديگران به طور مستقيم و غيرمستقيم رضايتمندي خود ماست. طرحهاي تجاري و شغلي ما نبايست ماهيگيري در آب گلآلود باشد هر چند شايد بسيار پر سود هم باشد. ماموريت ما انسانيت از طريق خدمت به خلق خدا و داشتن نيتي پاك و نوعدوستانه خواهد بود.
اكثر شعاير تبليغاتي در بر دارنده مفهوم ماموريت و رسالت باني شركت يا موسسه هستند. در مثالي كه قبلا براي شركت كتاب رساني آورديم ماموريت شركت اين گونه خلاصه شده، ماموريت: ما با يك ايميل، كتاب را به مشتريان ميرسانيم.
3- اهداف: در اينجا به محاسبات كمي و زماني، تقسيم گامهاي پيشبيني شده كه قابل اندازهگيري باشد و ابعاد كار را مشخص نمايد، پرداخته ميشود. روي مقاصد مهمتر تكيه ميكند. مختصر و مفيد نوشته ميشود و منطقي و دستيافتني در نظر گرفته ميشوند. تعداد مشخصي براي اهداف وجود ندارد. منتهي يك طرح خوب از پراكندگي هدفهاي جزيي مبراست و با در هم آميختگي آنها هدفهاي كلي جامع و مانع نظر ميافكند.
به مثال كتاب در مورد انتخاب اهداف شركت كتاب رسان توجه كنيد.
4- استراتژيها: اگر ماموريت طرح را مكانيزم حركت در نظر بگيريم، استراتژي را مانند ارگانيك حركت فرض ميكنيم. تعيين استراتژي حركت به سمت اهداف بسيار حايز اهميت است و در طراحي ارگانيك طرح شما و پيشبيني بنبستها و راههاي عبور از آنها قابل اهميت است، جهت، فلسفه، ارزشها، معيارها و روشهاي اجرايي انتخاب ابزار، تاثير عوامل دروني و بيروني بر كار، برخورد با رقبا، قوانين كار، مخالفان، باورهاي اعتقادي، ارتباطات، نوع تبليغات، سايتها و تامين نيروي انساني همه اين عوامل در تبيين و انتخاب استراتژي براي رسيدن به هدف اهميت زيادي دارند. تغييرات ناگهاني در استراتژيك دو روي يك سكهاي هستند كه يك طرف آن برد است و يك طرف آن باخت. استراتژي با توجه به چشمانداز، فعاليت و هدف طراحي ميشود. اگر شما به طور مثال همين شركت كتاب رسان را كه آورديم و در چشمانداز خود رسيدن به هدف تحت پوشش قرار دادن مناطقي از يك شهر را در نظر گرفته باشيد و بعد موقعيتي پيش آمد كه به شما پيشنهاد دادند طرح را در چندين شهر گسترش دهيد، يا نبايد آن را بپذيريد يا بايد يك طرح يك صفحهاي ديگري طراحي كنيد. افول بعضي از شركتها به خاطر همين مساله است. به مثال شركت كتاب رسان توجه نماييد.
5- برنامهها: برنامه يعني از حرف به عمل رسيدن. موتور اصلي و قلب تپنده عمليات اجرايي براي رسيدن به هدف است. سررسيد هر فعاليت در برنامه گنجانده ميشود، تقسيم كار و وظايف به طور شفاف روشن ميگردد. برنامه هميشه بايد روي مهمترين فعاليتها نه فوريترين آنها تمركز كنند. بهترين برنامه مديريت بر مبناي صفر است يعني از نقطه صفر حركت كرده و تا انتهاي برنامه، فعاليتها تقسيم و ارزيابي ميشوند. برآورد هزينهها منابع تامين اعتبار، جمعآوري دقيق اطلاعات در برنامه گنجانده ميشوند. برنامه نبايد مغايرتي با ساير بخشهاي ياد شده در بالا داشته باشد به مثال كتاب در تدوين برنامهها براي تاسيس شركت كتاب رسان توجه نماييد.
چشمانداز
با يك چشم به هم زدن، كتاب به دست مشتري ميرسد.
ماموريت
ما با يك ايميل، كتاب را به مشتري ميرسانيم.
اهداف
مناطق 1 تا 6 را تا تاريخ اول مهر تحت پوشش قرار دهيم.
50 هزار جلد كتاب در 6 ماه اول تحويل خواهيم داد.
10 درصد خريد فروشگاههاي كتاب از ما باشد.
استراتژيها
خريد از طريق شبكه و تلفن
تخفيف انتشاراتي براي مشتريان دايم
فراهم كردن امكان دسترسي به جديدترين كتاب منتشر شده برنامهها
طراحي و ساخت وب سايت
تاسيس چند شبكه متمركز حمل كتاب (به وسيله موتورسيكلت، سواري و حتي دوچرخه)
برنامهها
بررسي و مطالعه براي راهاندازي سايت اينترنتي در ماه اول
بررسي رقباي موجود در بازار در ماه اول
مذاكره با سرمايهگذاران در دسترس براي تامين سرمايه اوليه
بستن قرارداد با يك شركت اينترنتي به منظور راهاندازي سايت و تهيه CDهاي تبليغاتي در ماه دوم
مذاكره با ناشران به منظور همكاري در ماه دوم
چشمانداز
وجود يك محيط كمك آموزشي مناسب براي دانشآموزان دبستاني به منظور نظارت بر انجام تكاليف، هم راه تفريح و آموزشهاي جانبي.
ماموريت
ما محيطي فراهم ميكنيم كه بچهها وقتي از دبستان برميگردند، در آن استراحت كنند و با نظارت مربي به انجام تكاليف خود بپردازند.
اهداف
ثبتنام 50 دانشآموز در سال اول
رشد درسي براي همه بچهها وجود داشته باشد.
استراتژيها
تمركز بر دبستانهاي شمال شهر تهران
وجود آموزشهاي جانبي و تفريح براي بچهها
برنامهها
مراجعه به دبستانها و شناسايي مخاطبان
انتخاب و آفرينش مربي و كارشناس كودك
امتياز مكان و تبديل آن به محيط مناسب اين كار
معرفي خانه مشق به اوليا و ثبتنام.
گردآوري و تلخيص: مجله موفقیت
منبع: كتاب طرح تجاري يك صفحهاي
نوشته: جيم هوران
ترجمه: دكتر سيدعليرضا فيضبخش
