تالاب هشیلان با 450 هزار هکتار وسعت در فاصله 31 کیلومتری شمال غربی شهر کرمانشاه و در نزدیکی دهستان الهیارخانی قرار دارد.
بیش از 100 جزیره کوچک و بزرگ 30 درصد وسعت این تالاب را تشکیل می دهد که انواع گونه های جانوری را در خود جای داده است.
تالاب هشیلان که بخش اعظم آن در محدوده سال های 85 تا 88 خشک شده بود با انتقال آب سد گاوشان جانی دوباره گرفت، اما خشکسالی های پی در پی کماکان هشیلان را تهدید می کند.
با این حال بارندگی های سال جاری این تالاب را پرآب کرده و امید به احیای دوباره گونه های گیاهی و جانوری آن را زنده کرده است.
غلامحسین کاظمی مدیرکل حفاظت از محیط زیست استان کرمانشاه در گفت و گو با ایرنا اظهار امیدواری کرد که اگر بارش ها به همین منوال ادامه پیدا کنند هشیلان تابستان پر آبی را پیش رو خواهد داشت.
** آشتی پرندگان با هشیلان
پرندگان مهاجر که پس از خشکسالی های پی در پی، هشیلان را از مقاصد سفر خود حذف کرده بودند امسال بار دیگر به این تالاب آمدند.
براساس اعلام اداره کل حفاظت از محیط زیست استان کرمانشاه میزان ورود پرندگان مهاجر به تالاب هشیلان 10 درصد افزایش داشته است.
اردک سرسبز، خوتکا، کشیم کوچک، کشیم گردن سرخ، غاز خاکستری، چنگر معمولی، چنگر نوک سرخ، کاکایی نوک سبز و بعضی سال ها نیز به طور اتفاقی فلامینگو، پلیکان و قو، بوتیمار و بوتیمار کوچک از جمله پرندگانی هستند که در این زیستگاه دیده می شوند.
علاوه بر پرندگان در داخل و حاشیه تالاب راسته جوندگان از خانواده موش ها، پستاندارانی چون گرگ، روباه، خرگوش، شغال، گربه وحشی و بز وحشی نیز زندگی می کنند که به عقیده زیست شناسان افزایش سطح آب تالاب می تواند به گسترش آنها نیز کمک کند.
**امید به احیای گیاهان هشیلان
پوشش گیاهی این تالاب شامل گونه های بید به صورت پراکنده و بسیار اندک و گونه های علفی چون سیم واش، نیلوفر آبی، عدسک آبی و بزواش است که اکنون در معرض تهدید قرار گرفته اند.
بهنام روح نژاد گیاه شناس با تاکید بر در معرض خطر بودن پوشش گیاهی هشیلان گفت: خشکسالی پوشش گیاهی این تالاب را ضعیف و در برخی از موارد نابود کرده است.
وی افزود: پر آب شدن هشیلان می تواند پوشش گیاهی منطقه را احیا کند اما نیاز به زمان دارد.
**مدیریت آب برای نجات هشیلان
با این حال کارشناسان منابع آب معتقدند که احیای آب تالاب هشیلان موقتی است و احتمال خشک شدن دوباره آن در تابستان وجود دارد.
مصطفی دارایی از کارشناسان منابع آب در این باره به ایرنا گفت: امسال بیشتر شاهد بارش باران بودیم در حالی که احیای هشیلان نیاز به بارش برف و افزایش سطح آب های زیرزمینی دارد.
وی افزود: برای احیای این تالاب باید میزان بهره برداری از سفره های زیرزمینی اطرف آن را کاهش داد.
براساس اعلام مسئولان سازمان حفاظ از محیط زیست خشک شدن تالاب هشیلان علاوه بر نابودن کردن زیست بوم منطقه یک هسته تولید گردو غبار ایجاد می کند و می تواند مناطق اطراف آن را نیز تحث تاثیر قرار دهد.
علاوه بر خشکسالی، حفر چاه های کشاورزی و تعرض برخی کشاورزان منطقه به حریم تالاب از دیگر عوامل تهدید کننده هشیلان به شمار می رود.
